Nu Israël zijn offensief in Libanon stevig opschroeft, is voor Iran de grens bereikt. Teheran schort de vredesgesprekken met de VS en Israël op en wil pas weer praten als er een einde komt aan het Israëlische geweld.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Alle communicatie tussen Iran en de Verenigde Staten ligt sinds maandag stil, meldt het Iraanse persbureau Tasnim. Teheran heeft de gesprekken via bemiddelaar Pakistan opgeschort als waarschuwing aan Washington: de tijd om het Israëlische offensief in Libanon te stoppen, raakt op.
‘Een schending aan één front is een schending van het staakt-het-vuren aan alle fronten’, schreef de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araqchi maandag op X. ‘De Verenigde Staten en Israël zijn verantwoordelijk voor de gevolgen van iedere schending.’ Nieuwe gesprekken zijn pas mogelijk als Israël zich houdt aan de wapenstilstanden in zowel Gaza als Libanon.
Aanleiding voor het Iraanse besluit is de escalatie van de Israëlische aanvallen in Libanon. Het Israëlische leger is in 26 jaar niet zo ver het noorden van Libanon ingetrokken als zondag. Israël nam zondag het kasteel Beaufort in ten noorden van de rivier Litani, die oorspronkelijk de grens van de Israëlische bufferzone markeerde.
Premier Benjamin Netanyahu noemde de operatie een ‘dramatische wending’ in Israëls oorlog tegen Hezbollah en kondigde maandag aan ook de zuidelijke buitenwijken van Beiroet te zullen bombarderen. In april bereikten Israël en Libanon nog een akkoord over een staakt-het-vuren, maar dat is nu verder weg dan ooit.
Op de snelwegen rond de hoofdstad ontstonden maandag files van duizenden auto’s met vluchtende Libanezen. Behalve de buitenwijken van Beiroet kregen ook zeven dorpen in Zuid-Libanon evacuatiebevelen. De aangekondigde bombardementen op de hoofdstad laten vooralsnog op zich wachten, maar maandag vielen bij Israëlische aanvallen in het zuiden al zeven doden.
Volgens Mohamed Elmasry, hoogleraar aan het Doha Institute for Graduate Studies, past de opmars in een breder patroon. ‘We mogen het grote project van Israël niet uit het oog verliezen’, zegt hij tegen Al Jazeera. ‘Een van de doelstellingen van de huidige inval in Libanon is territoriale expansie: minstens het zuiden van de Litani, mogelijk verder.’ Hij wijst erop dat de Israëlische controle in Gaza verder toeneemt en inmiddels een groot deel van het gebied beslaat.
Israël verdedigt de aanvallen in Libanon als noodzakelijk om de ‘directe dreiging’ van Hezbollah weg te nemen. Van meet af aan heeft Iran zich fel uitgesproken tegen de aanhoudende aanvallen op Libanon. Hezbollah wordt grotendeels door Teheran gefinancierd en geldt als een van zijn belangrijkste bondgenoten in de regio.
Het zal er nu op aankomen hoe Washington reageert op Irans harde lijn. Eind vorige week leken de VS en Iran juist dichter bij een voorlopige overeenkomst te komen, onder meer over de heropening van de Straat van Hormuz voor de internationale scheepvaart.
Nu dreigt het tegendeel: naast de communicatiestop overweegt Iran ook de Straat van Hormuz volledig te blokkeren en het front nabij de Straat van Bab el-Mandeb te ‘activeren’; dat is de zeestraat bij de kust van Jemen, waar de Houthi’s (een door Iran gesteunde militie) eerder al schepen aanvielen.
De financiële markten reageerden maandag direct: de olieprijzen stegen met meer dan 5 procent, de aandelenmarkten daalden. President Donald Trump leek in eerste instantie niet onder de indruk van Irans besluit. ‘Als ze niet willen praten, vind ik dat prima. We praten te veel’, zei hij tegen NBC News.
Even later beweerde Trump op Truth Social dat hij zou hebben gebeld met Netanyahu en met Hezbollah. Volgens Trump zou Israël afzien van een aanval op Beiroet en zou Hezbollah de wapens neerleggen. Die beweringen zijn niet bevestigd door beide partijen.
Deze week staan in Washington desondanks opnieuw gesprekken gepland tussen Israëlische en Libanese delegaties over het voortzetten van het bestand en het ontmantelen van Hezbollah. De militie zelf zit niet aan tafel en lijkt vooralsnog geen aanstalten te maken om daar verandering in te brengen.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant