Oekraïne en de Navo maken zich grote zorgen over een tekort aan afweer tegen Russische ballistische raketten. Tevergeefs vroeg president Zelensky president Trump deze week om hulp. Met Zweden praat hij nu over ontwikkeling van een Europees afweersysteem.
De Oekraïense voorraad raketten voor de Amerikaanse Patriot-afweersystemen is ernstig uitgedund, waarschuwt president Volodymyr Zelensky. Veel van deze voor Oekraïne cruciale munitie wordt geleverd via het zogeheten Purl-programma, waarin Europese landen voor Amerikaanse leveranties betalen. Veel van die rakketten zijn echter in de tussentijd gebruikt in de oorlog tegen Iran, waardoor Amerikaanse voorraden laag zijn, en het tijd kost die voorraden weer op peil te brengen.
Zonder Patriots is Oekraïne zeer kwetsbaar voor Russische aanvallen met ballistische raketten, stelde Zelensky begin deze week in een lange brief aan Trump. ‘Voor ons – voor een natie die vecht voor haar voortbestaan – is er nauwelijks iets pijnlijker om te zien dan Patriot-batterijen zonder geladen raketten’, schreef hij aan Trump. ‘Ik vraag uw hulp bij het beschermen van het Oekraïense luchtruim tegen Russische raketten.’
Oekraïne weet zichzelf steeds beter te beschermen tegen Russische drones en kruisraketten, maar niet tegen ballistische raketten. Die slaan door hun hoge snelheid binnen enkele minuten na lancering al in.
Van de dertig ballistische raketten die Rusland afgelopen zondag inzette bij een massale luchtaanval op Kyiv, onderschepte Oekraïne er slechts elf. Het Kremlin zegt de luchtaanvallen op te voeren en probeerde deze week westerse ambassades tevergeefs te overtuigen om Kyiv te verlaten.
De ballistische raketten zijn Ruslands ‘laatste grote voordeel op het slagveld’, aldus Zelensky, die zijn leger op alle andere vlakken steeds meer succes ziet boeken. Hij zei donderdag, tijdens een bezoek aan Zweden, nog geen antwoord te hebben ontvangen van Trump.
Zelensky maakte bekend ondertussen met Zweden afspraken te hebben gemaakt over de ontwikkeling van een Europees alternatief voor de Patriot. ‘We hebben nog een paar andere partners nodig’, zei Zelensky. ‘Maar ik geloof dat ik dit idee erdoor ga krijgen.’
De Navo deelt de zorgen over de bevoorrading van Oekraïne met munitie voor Patriots. De komende maanden zijn geen probleem, maar de aankomende winter kan dat wel worden, zegt een hoge Navo-functionaris tegen de Volkskrant, die vanwege zijn diplomatieke functie anoniem wil bijven. ‘Krijgt Oekraïne dan ook nog deze afweerraketten, dat is echt de grote vraag. Tot nu toe gaven Europese landen uit eigen voorraden nog wat aanvullingen op Purl, maar dat is echt sprokkelen. Dat gaat om kleine aantallen – vijf, zes, zeven’, aldus de Navo-functionaris.
Er zijn geen snel beschikbare Europese alternatieven waarmee Kyiv ballistische raketten zou kunnen uitschakelen. In theorie is er het Frans-Italiaanse Samp/T-luchtverdedigingssysteem in een nieuwe, gemoderniseerde variant. Ook die systemen rollen echter niet vlot genoeg van de productieband om Oekraïne door de komende winter te helpen.
‘Oekraïne moet nu al kiezen’, zegt de Navo-functionaris. ‘Wat laat je door? Dus als komende winter streng wordt, en er komt weer zo’n massale aanslag op energie-infrastructuur, dan hebben ze echt een probleem.’
Over hoe Oekraïne de volgende winter moet doorkomen, wordt nu al gesproken in contacten met Trump, diens defensieminister Pete Hegseth en Pentagon-topman Elbridge Colby. Maar de onzekerheden, zoals een mogelijk vervolg van de Iran-oorlog, zijn groot.
Wat de VS nu produceren, zal eerst naar de eigen voorraden gaan en dan pas naar bondgenoten en Oekraïne. ‘Daarom willen de Amerikanen ook dat Europa sterker wordt: dat als de VS in een ander conflict zitten, Europa niet weerloos en met lege handen staat.’ vertelt de Navo-functionaris.
President Zelensky is een van Europa’s grootste pleitbezorgers geworden op het gebied van Europese defensie-autonomie. Oekraïne produceert nu al zelf wapens die noch Amerikanen noch Europeanen aan Kyiv wilden geven.
Zelensky’s ambitie een alternatief voor de Patriot te ontwikkelen wordt binnen de Navo met scepsis bekeken, zegt de hoge Navo-functionaris. ‘Maar Oekraïne heeft ons al eerder verrast.’ De Navo voert daarom verkennende gesprekken met Europese bondgenoten over hoe zij kunnen helpen bij het bewerkstelligen van deze ambitie.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant