Havenbedrijf Rotterdam moet niet alleen zijn eigen uitstoot omlaag brengen, maar ook stoppen met het doorvoeren van fossiele brandstoffen naar andere landen. Dat is de inzet van een nieuwe klimaatrechtszaak waarvoor milieugroep Advocates for the Future dinsdag het startschot gaf.
De haven houdt zich met het huidige beleid niet aan het klimaatakkoord van Parijs, claimt de milieugroep. In dat akkoord is afgesproken dat de wereld in 2050 klimaatneutraal moet zijn. Ook in Nederland mag er dan (netto) geen CO2-uitstoot meer zijn, staat in de klimaatwet.
De Rotterdamse haven moet daar volgens de milieugroep een grote rol in spelen. Een groot deel van de activiteiten in de haven draait om het transporteren en verwerken van kolen, olie en gas.
Eind vorig jaar presenteerde Havenbedrijf Rotterdam voor het eerst een klimaattransitieplan, waarin staat dat de uitstoot van CO2 de komende jaren omlaag moet. De haven wil dat de aanwezige olieraffinaderijen meer duurzame brandstoffen gaan maken en zet in op circulaire chemiefabrieken.
Maar plannen om volledig te stoppen met fossiele brandstoffen zijn er niet. Sowieso kijkt het klimaatplan alleen naar de uitstoot binnen de haven. Fossiele brandstoffen die naar het buitenland worden vervoerd blijven buiten schot, terwijl de haven een van de belangrijkste "fossiele rotondes" van de wereld is.
Uit onderzoek van CE Delft blijkt dat jaarlijks ruim 600 miljoen ton CO2-uitstoot wordt veroorzaakt door de fossiele brandstoffen die in Rotterdam worden verwerkt of die worden doorgevoerd naar andere landen. Dat is ongeveer vier keer zo veel als de totale uitstoot op Nederlands grondgebied.
Havenbedrijf Rotterdam is volledig in handen van de gemeente Rotterdam en de Staat. De haven moet als overheidsbedrijf een voorbeeldrol spelen en het voortouw nemen in de klimaattransitie, stelt Advocates for the Future.
De haven moet volgens de juridische actiegroep stoppen met investeringen en nieuwe contracten voor fossiele activiteiten. Als bestaande klanten niet willen vergroenen, moeten contracten worden verbroken.
De groep baseert zich op eerdere uitspraken in spraakmakende klimaatzaken, bijvoorbeeld voor het Internationaal Gerechtshof en het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Ook de zaak die Milieudefensie aanspande tegen Shell wordt geciteerd. In die zaken besloten rechters dat overheden en bedrijven een verantwoordelijkheid hebben om de uitstoot terug te dringen, ook verderop in de keten.
Die verantwoordelijkheid geldt dus ook voor Havenbedrijf Rotterdam, stelt Advocates for the Future. De organisatie diende samen met jongeren per zeilboot een zogeheten sommatiebrief in bij de haven. Er volgt een rechtszaak als het havenbedrijf niet binnen zes weken voldoet aan de eisen van de groep.
Daar zal het vrijwel zeker op uitlopen. In een eerdere briefwisseling met de milieugroep schreef Havenbedrijf Rotterdam niets te zien in een fossiel afbouwplan. Naast duurzaamheid heeft het bedrijf "ook andere maatschappelijke belangen af te wegen", zoals de leveringszekerheid van energie.
Een fossiel afbouwplan "leidt tot verlies van economische activiteit, strategische autonomie, welvaart, werkgelegenheid en verplaatsing van de CO2-uitstoot naar locaties buiten Nederland en Europa", schreef directeur Boudewijn Siemons.
Source: Nu.nl economisch