Drone-aanvallen Olieraffinaderijen in Rusland werden de afgelopen dagen bestookt met drones. Inwoners moeten ramen en deuren gesloten houden, vogels en zeedieren komen om. Ondertussen proberen de Russische autoriteiten de impact te bagatelliseren.
Rook na een drone-aanval op een olieraffinaderij in Toeapse.
Zwartblauwe luchten waar een vettige olie uit naar beneden komt, besmeurde en stervende dieren, gitzwarte slierten tot tientallen kilometers uit de kust. De milieu-impact van een reeks Oekraïense drone-aanvallen die afgelopen dagen grote en moeilijk te blussen branden veroorzaakten bij verschillende Russische oliefaciliteiten, is enorm. Maar terwijl burgers en deskundigen waarschuwen voor de catastrofale effecten op mens en dier, proberen de Russische autoriteiten de impact van de schade te bagatelliseren.
Woensdag en donderdag vielen Oekraïense drones faciliteiten aan van het Russische oliebedrijf Transneft in de stad Perm, in de Oeral. Telegramkanalen liepen vol met beelden van olieneerslag op gebouwen, auto’s en kleding. „Zwarte regens in Perm”, schreef een inwoner bij een foto, waarop te zien is hoe zwarte druppels over haar raamkozijn lopen. Gouverneur van Perm Dmitri Machonin stelde donderdag echter dat er geen sprake was van „significante schade” en maande burgers geen beelden te delen. „Daarmee helpt u de vijand”, waarschuwde hij op zijn Telegram-kanaal.
In de kustplaats Toeapse, in de regio Krasnodar aan de Zwarte Zee, voerde Oekraïne afgelopen twee weken drie grote drone-aanvallen uit op een strategische olieraffinaderij. Enorme branden waren het gevolg, waarbij kokend hete en soms nog smeulende olie straten en auto’s beschadigde.
Dinsdag werd de stad opnieuw getroffen. Gelekte olie kwam in de Toeapse-rivier terecht en stroomde richting Zwarte Zee, waar zich een olievlek van tien vierkante kilometer heeft gevormd. Eind 2024 werd de kuststrook bij de noordelijker gelegen kuststad Anapa ook al ernstig vervuild als gevolg van Oekraïense drone-aanvallen op twee oude Russische olietankers.
De brandende olie bedreigt flora en fauna tot ver in de omgeving van zowel Toeapse als Perm en zorgt voor grote onrust onder de bevolking in beide regio’s. Het veroorzaakt ademhalingsproblemen en vervuiling van het drinkwater dreigt. In Toeapse wordt burgers gemaand om deuren en ramen gesloten te houden, terwijl reddingswerkers beelden van stervende vogels en zeedieren delen. „Houden jullie ook zo van dolfijnen?”, vraagt een vrijwilliger in een wit beschermingspak cynisch, terwijl hij twee besmeurde dolfijnen toont op een van de kiezelstranden. „Vroeger benijdden mensen ons omdat we hier wonen, maar nu is niemand meer jaloers”, zegt een vrouw in een video, waarin een meisje haar met olie bevlekte handen laat zien.
Op 16 april 2026 wordt de olieraffinaderij van Toeapse voor het eerst geraakt; op deze satellietfoto is rook te zien die opstijgt boven het complex in het zuidwesten van Rusland.
Op 21 april is het opnieuw raak. Deze satellietbeeld toont weer rook die opstijgt uit de olieraffinaderij van Toeapse na een Oekraïense droneaanval
Een door Planet Labs vrijgegeven satellietopname van 29 april 2026 toont een rookpluim na een derde Oekraïense droneaanval.
Oekraïne voert al langer gerichte drone-aanvallen uit op de Russische olie-industrie en heeft die de afgelopen tijd flink opgevoerd, mede om te voorkomen dat Rusland extra profiteert van de hoge olieprijzen als gevolg van de afsluiting van de Straat van Hormuz bij Iran. Op X noemde de Oekraïense president Volodymyr Zelensky de recentste aanvallen woensdag „een nieuwe fase in het gebruik van Oekraïense wapens om de oorlogsmogelijkheden van Rusland te beperken”. Hij dankte zijn veiligheidsdiensten voor „hun precisie” en beloofde de aanvallen te continueren om Rusland naar de onderhandelingstafel te dwingen.
Maar als de omvang van milieurampen de Russische president Vladimir Poetin al zorgen baart, dan liet hij daar deze week weinig van merken. Tijdens een Kremlin-bijeenkomst over de aanstaande parlementsverkiezingen, in september, stelde hij dat de drone-aanvallen enkel „in potentie” gevolgen kunnen hebben voor mens en dier. Toch stuurde hij woensdag zijn minister voor rampenbestrijding, Aleksandr Koerenov, naar Toeapse om de situatie te beoordelen. Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov prees de „heldhaftige inzet van honderden specialisten om de gevolgen van de terroristische aanvallen te bestrijden” en stelde dat Kyiv met deze aanvallen de mondiale energiemarkt destabiliseert.
Volgens de Russische – in ballingschap levende – milieudeskundige en activist Vladimir Slivjak zullen de gevolgen van deze en andere milieurampen als gevolg van de oorlog nog jaren merkbaar zijn. „Zelfs als olie wordt verwijderd en de bovenste verontreinigde laag wordt afgeschept en afgevoerd, zal iedere volgende storm opnieuw olieresten aan land laten spoelen”, schreef hij in een opiniestuk voor The Moscow Times. „Ik denk niet dat iemand de kustlijn na elke storm zal komen schoonmaken. Dat kost veel geld, en Poetin heeft zijn geld nu nodig voor de oorlog.”