Asiel Het eerste kwartaal van 2026 telde 33 procent meer eerste asielaanvragen dan dezelfde periode vorig jaar, blijkt uit cijfers van het CBS. Dat komt vooral door de toename van aanvragen door mensen met een ‘onbekende nationaliteit’. Het totaal aantal asielaanvragen neemt sinds 2023 juist af.
Asielzoekers komen 's avonds aan met de pendelbus bij het aanmeldcentrum voor asielzoekers in Ter Apel.
In het eerste kwartaal van dit jaar zijn er 33 procent meer eerste asielaanvragen gedaan dan in dezelfde periode vorig jaar. Dat schrijft het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag op basis van nieuwe cijfers van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Bijna zesduizend mensen vroegen vorig kwartaal voor het eerst asiel aan in Nederland. Dat zijn er overigens 20 procent minder dan in het laatste kwartaal van 2025.
De stijging is voor een groot deel te verklaren door meer personen met een ‘onbekende nationaliteit’ die een eerste asielaanvraag deden. Deze groep bestond uit 1.100 mensen en vormde daarmee het grootste deel van alle eerste asielaanvragen. Deze mensen geven bijvoorbeeld geen nationaliteit op of zeggen hun nationaliteit niet te kennen. Maar het zijn ook aanvragen van mensen uit een land dat niet (meer) bestaat, of een land dat Nederland niet erkent.
Het gaat daarbij voornamelijk om mensen uit de Palestijnse gebieden, die niet worden gezien als stateloos, vertelt CBS-hoofdsocioloog Tanja Traag. De staat Palestina wordt vooralsnog niet erkend door Nederland. Landen als Frankrijk, Zweden, Spanje, Ierland en Noorwegen hebben dat wel gedaan. De nationaliteit die de IND bij de eerste aanvraag registreert is echter voorlopig en kan later nog worden veranderd naar een definitieve nationaliteit.
Naast de groep waarvan de nationaliteit onbekend was, steeg ook het aantal eerste asielaanvragen door mensen uit Somalië en Soedan. Er zijn daarentegen minder aanvragen gedaan door Syriërs.
Hoewel het aantal eerste asielaanvragen toenam, neemt het totaal aantal asielaanvragen sinds 2023 juist af, nuanceert Traag. Een exacte verklaring valt volgens de hoofdsocioloog niet te geven, maar mogelijk voelen minder mensen de noodzaak om naar Europa te vluchten. Ook de inzet van de Europese Unie op betere grensbewaking de afgelopen jaren kan een effect hebben.
Asielmigratie vormt maar een klein deel van de jaarlijkse migratie naar Nederland, aldus hoofdsocioloog Traag: gemiddeld zo’n 9 procent. Daar zitten ook nareizende familieleden bij. Het grootste deel van de migratiestroom bestaat uit Nederlanders die in het buitenland zijn gaan wonen en weer terugkomen naar Nederland en mensen die bijvoorbeeld naar Nederland komen voor de liefde.
Het aantal nareizende familieleden steeg ook, met 21 procent in vergelijking met dezelfde periode in 2025: 4.600 mensen kwamen naar Nederland om zich bij een familielid te voegen. Driekwart van hen komt uit Syrië. De verklaring voor deze groei is volgens hoofdsocioloog Traag complex, omdat het aantal nareizende familieleden sterk afhangt van onder meer het aantal asielaanvragen dat al eerder is toegekend en hoe snel die procedure is afgehandeld.