Greenpeace Nederland wil de uitbreidingsplannen van vleesbedrijf JBS in Nigeria via de Nederlandse rechter blokkeren. JBS is nu al de grootste vleesverwerker ter wereld. Het wil in Nigeria zes nieuwe slachthuizen bouwen. Greenpeace vreest voor milieuschade en mensenrechtenschendingen.
is economieredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft onder meer over landbouw en voedsel.
JBS wil de komende jaren 2,5 miljard dollar investeren in zes nieuwe slachthuizen in Nigeria: drie voor pluimvee, twee voor runderen en een voor varkens. Daarnaast stelt het bedrijf een ‘actieplan’ op voor het ontwikkelen van een toeleveringsketen. De regering van deelstaat Niger heeft 1,2 miljoen hectare beschikbaar gesteld voor het project, gelijk aan het landoppervlak van de provincies Gelderland, Noord-Brabant en Limburg samen.
Greenpeace vreest dat de uitbreiding negatieve gevolgen zal hebben voor het klimaat, de natuur en kleine boeren in Nigeria. De uitbreiding zal volgens de Nederlandse milieuorganisatie gepaard gaan met meer methaanuitstoot en druk op landgebruik, en is daarom ‘simpelweg onverenigbaar met wat de planeet aankan’.
‘JBS staat bekend om zijn bijdrage aan natuurverwoesting, broeikasgasuitstoot en corruptieschandalen’, zegt campagneleider Isabel Willemsen. ‘Dat brengt het nu naar een nieuw continent, waar de industriële veehouderij nog geen voet aan de grond heeft. Hopelijk kunnen we dat tegenhouden.’
Bij de aankondiging van de uitbreiding eind 2024 beloofde JBS kleine boeren in Nigeria te ondersteunen en ‘duurzame landbouwpraktijken’ te promoten. Ook stelt het bedrijf dat de investering ten goede zal komen van de voedselzekerheid in Nigeria, waar 35 miljoen mensen (zo’n 15 procent van de bevolking) lijden aan acute voedselonzekerheid.
JBS is sinds vorig jaar statutair in Nederland gevestigd, al heeft het bedrijf hier relatief weinig activiteiten. Dankzij de vestiging kon het bedrijf een notering aan de beurs van New York krijgen en hielden eigenaren Joesley en Wesley Batista tegelijkertijd de touwtjes in handen. Hoewel ze slechts 49 procent van de aandelen bezitten, hebben ze 85 procent van het stemrecht in de Nederlandse holding.
Greenpeace is daarom van plan in Nederland een procedure aan te spannen tegen de uitbreidingsplannen van JBS. Dat begint donderdag met het opvragen van informatie van JBS die nodig is om een rechtszaak aan te spannen.
Details over de plannen van JBS zijn namelijk nog niet bekend. Nigeriaanse ngo’s hebben hun regering gevraagd de met JBS getekende intentieverklaring openbaar te maken, maar kregen nul op het rekest.
‘We hebben nog helemaal geen plannen gezien’, zegt Willemsen. Specifiek wil Greenpeace weten hoe JBS zorg zal dragen voor een gezonde leefomgeving, hoeveel broeikasgasuitstoot de uitbreiding zal veroorzaken en of JBS de gevolgen voor lokale gemeenschappen heeft onderzocht.
Als JBS de gevraagde informatie niet binnen drie weken vrijgeeft, zal Greenpeace proberen dat via de rechter af te dwingen met een zogeheten verzoekschrift. Een oordeel daarover kan volgens Greenpeace tot eind 2026 op zich laten wachten. Op basis van die informatie zou Greenpeace vervolgens een rechtszaak kunnen beginnen om de uitbreidingsplannen tegen te houden.
Greenpeace wijst erop dat de activiteiten van JBS elders in de wereld in verband worden gebracht met grootschalige ontbossing en methaanuitstoot. Ook zou het bedrijf koeien slachten die graasden op land dat is gestolen van inheemse bevolkingsgroepen. In Brazilië werden eigenaren Joesley en Wesley Batista veroordeeld voor corruptie. Greenpeace vreest dat JBS dergelijke praktijken mee zal nemen naar Nigeria.
In een toekomstschets voor de veehouderij in Nigeria wees de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO) er in 2019 op dat uitbreiding van de rundveestapel gepaard zal gaan met toenemende bodem- en watervervuiling en broeikasgasuitstoot. Ook kan de opkomst van grotere, commerciële bedrijven ten koste gaan van de werkgelegenheid in de landbouwsector.
Tegelijkertijd wijst het rapport erop dat de rundvleesconsumptie in Nigeria tussen 2015 en 2050 naar verwachting ruim zal verdubbelen, als gevolg van bevolkings- en welvaartsgroei. Met de zes nieuwe slachthuizen zou Nigeria de vleesimport ‘significant kunnen verlagen’, aldus JBS.
Greenpeace twijfelt aan de hoeveelheden vlees die lokaal verkocht zouden kunnen worden. Willemsen wijst erop dat Nigeria kort voor de aankondiging van de plannen van JBS een deal sloot met Saoedi-Arabië voor de export van 200 duizend ton rood vlees per jaar, een achtste van de huidige jaarlijkse productie. Naar aanleiding van de plannen van JBS heeft een dochteronderneming van de Centrale Bank van Nigeria een opleidingsprogramma opgezet voor de productie van ‘vlees van exportkwaliteit’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant