Rechtbank Noord-Holland heeft een rechter die duizenden valse verzoeken indiende onder de Wet open overheid (Woo), voorlopig op non-actief gezet. De man overspoelde in 2025 alle 342 gemeenten met in totaal zo'n 4000 informatieverzoeken om te kijken hoe zij met de wet omgaan, bevestigt de rechtbank na berichtgeving van Follow The Money.
Volgens de rechtbank heeft de rechter met zijn actie "vele gemeenten onnodig belast" en kon daardoor "de schijn van partijdigheid ontstaan". De verzoeken waren bewust onzinnig opgesteld en werden na ongeveer anderhalve maand telkens weer ingetrokken. De rechtbank stelt dat dit handelen niet past bij de positie van een onafhankelijke rechter.
De rechter zegt dat hij gemeenten wilde waarschuwen voor mogelijk misbruik van de Woo en hen wilde aanmoedigen om te lobbyen voor een aanpassing van de wet. Via de Woo kan iedereen documenten opvragen bij overheden, juist om bestuur transparanter te maken. Met zijn reeks testverzoeken hoopte de rechter naar eigen zeggen aandacht te vragen voor knelpunten in de praktijk.
Voorzitter Marc Fierstra van rechtersvakbond NVvR noemt het optreden van de rechter "volstrekt disproportioneel". Volgens hem zijn er andere manieren voor een rechter om misstanden of problemen met wetgeving te signaleren dan door zelf het systeem te belasten. Hij wijst erop dat dit gedrag raakt aan de kernwaarden van onafhankelijkheid en onpartijdigheid.
De betreffende rechter behandelde in zijn werk ook zelf Woo-zaken en koos daarbij vaak de kant van overheden, schrijft FTM. Overheden kregen van hem ruim de tijd om verzoeken af te handelen, terwijl hij in uitspraken stelde dat burgers de wet misbruiken. Fierstra waarschuwt dat wat de rechter buiten de zittingszaal deed, invloed kan hebben op het vertrouwen in zijn oordelen.
Uit het onderzoek van FTM blijkt dat de Woo in de praktijk vooralsnog niet tot grote problemen bij gemeenten leidt. In veel gemeenten bleek de geschorste rechter echter wel in één klap de grootste aanvrager van 2025, soms zelfs goed voor meer dan de helft van alle ingediende Woo-verzoeken. Over zijn toekomst als rechter moet volgens Fierstra "op z'n minst een goed gesprek plaatsvinden".
Source: Fok frontpage