De Eerste Kamer heeft de asielnoodmaatregelenwet weggestemd. Dat gebeurde nadat de novelle die de wet moest verzachten, ook niet door de Kamer kwam.
Alle senatoren waren bij de stemming aanwezig. Het verschil kon door één stem worden gemaakt, waardoor afwezigen de uitkomst hadden kunnen veranderen.
Een van de wetsvoorstellen die dinsdagmiddag aan de orde waren, heeft het wel gehaald: de Eerste Kamer stemde met 41 van de 75 leden voor de invoering van een tweestatusstelsel voor asielzoekers. Daarmee herintroduceert Nederland de verdeling van asielzoekers in twee categorieën: mensen die persoonlijk vervolging hebben te vrezen, bijvoorbeeld vanwege hun politieke overtuiging of hun geaardheid, krijgen de A-status. Mensen die 'in het algemeen' op de vlucht zijn voor oorlog of (natuur)geweld krijgen de B-status. Die laatste status maakt het veel minder makkelijk om familieleden te laten nareizen.
Het oordeel is geveld. Na de tegenstemmen van de PVV en regeringspartij D66 bleken in de Eerste Kamer nog maar 31 leden voor de Asielnoodmaatregelenwet te zijn. Daarmee is het wetsvoorstel, waaraan twee jaar is gewerkt, vlak voor de finish gevloerd.
De PVV doet waarmee de fractie vorige week dreigde en stemt tegen de novelle waarin de strafbaarstelling van illegaal verblijf zou worden geregeld. Daarmee is die verworpen: 37 senatoren voor, 38 tegen. Daarop kondigen CDA en SGP aan dat zij niet meer voor de Asielnoodmaatregelenwet kunnen stemmen. Die zal dus worden weggestemd.
Namens de D66-fractie verklaart Boris Dittrich dat 'alle leden van onze fractie' tegen de drie wetsvoorstellen zullen stemmen die vanmiddag aan de orde zijn. De fractie gaat het kabinet hier dus niet helpen om het gat op te vullen dat ontstaat door de onverwachte tegenstem van de PVV.
De regeringscoalitie is het lang niet over alles eens, maar bij het begin van deze stemmingen zijn D66, VVD en CDA toch eendrachtig: zij stemmen, samen met de linkse oppositiepartijen, alle PVV-moties weg. Die zijn dus verworpen.
Als de PVV nu voet bij stuk houdt, stemt die fractie nu tegen de 'novelle' waarin de strafbaarstellig van illegaal verblijf wordt geregeld. Daarmee is het zeer onzeker of die een meerderheid gaat halen.
De stemmingen over het asielbeleid beginnen in de Eerste Kamer dinsdagmiddag met een aantal moties die de PVV-fractie vorige week heeft ingediend. Daarin worden de stokpaardjes van partijleider Wilders nog even op een rijtje gezet: de Spreidingswet moet worden afgeschaft, de grenzen moeten dicht, er moet een asielstop komen en de gezinshereniging van reeds toegelaten asielzoekers moet tijdelijk helemaal stoppen. De PVV eist dat de moties een meerderheid krijgen en dreigt anders te stemmen tegen de 'novelle' waarin de strafbaarheid van illegaal verblijf wordt geregeld.
De Eerste Kamer moet beslissen over twee wetsvoorstellen: de Asielnoodmaatregelenwet en de Wet invoering tweestatusstelsel.
De Asielnoodmaatregelenwet staat op de helling, want dat voorstel is voor CDA en SGP alleen acceptabel als er een ‘novelle’ aan wordt toegevoegd die uitsluit dat hulp aan mensen zonder verblijfsvergunning strafbaar wordt. Aan de Asielnoodmaatregelenwet werd een politiek gevoelig amendement toegevoegd over strafbaarstelling van illegaliteit.
Het wetsvoorstel verscherpt het asielbeleid op vele fronten. De asielvergunning voor onbepaalde tijd wordt afgeschaft. De geldigheidsduur van een asielvergunning voor bepaalde tijd wordt teruggebracht van vijf naar drie jaar. De mogelijkheden om iemand ongewenst te verklaren na een veroordeling worden verruimd.
Ook wordt de voornemenprocedure geschrapt. Hierbij informeert immigratiedienst IND een asielzoeker dat de dienst van plan is een aanvraag af te wijzen. Daardoor moet de procedure sneller gaan.
Een asielzoeker die een verblijfsstatus krijgt, kan meerderjarige kinderen en ongehuwde partners niet langer laten nareizen.
De Wet invoering tweestatusstelsel voorziet in de terugkeer naar het tweestatusstelsel dat Nederland tot begin deze eeuw kende. Wie aantoonbaar persoonlijke vervolging heeft te vrezen, krijgt een A-status.
Wie op de vlucht slaat voor oorlog of geweld, krijgt een B-status. Die gaat uit van terugkeer naar het land van herkomst, zodra het daar weer veiliger is. Mensen met deze B-status krijgen geen of veel beperktere mogelijkheden tot gezinshereniging.
Dit wetsvoorstel lijkt nog wel een meerderheid te kunnen halen, als de PVV meedoet. Samen met het Europese asiel- en migratiepact, dat ook nog door de Eerste Kamer moet worden behandeld, is dat waarmee de coalitie voorlopig verder moet.
Eerst wordt gestemd over moties van de PVV, die gaan over intensievere opsporing van migranten zonder verblijfspapieren, sluiting van de grenzen, een asielstop en intrekking van de Spreidingswet. Die zullen onvoldoende steun krijgen, maar zijn volgens de PVV ‘bepalend’ voor de steun aan de asielwetten, die oorspronkelijk uit eigen koker kwamen.
Daarna komt de novelle in stemming. Of die het gaat halen, is met het wegvallen van de steun van de PVV hoogst onzeker. Op basis van het debat van afgelopen week valt steun te verwachten van SGP, 50Plus, fractie-Beukering, FvD, VVD, JA21, fractie-Walenkamp, BBB, CDA en fractie-Van Gasteren.
Dat zijn 37 zetels (van de 75), op voorwaarde dat iedereen uit het voor-kamp aanwezig is. Dat is één zetel te weinig om een meerderheid te halen.
Het niet aannemen van de novelle zou betekenen dat het CDA de Asielnoodmaatregelenwet niet meer kan steunen. Daarin zit dan immers nog de oude strafbaarstelling, die ‘onrechtmatig verblijf van een vreemdeling tot een misdrijf maakt met ten hoogste een half jaar gevangenisstraf tot gevolg’.
Hierop volgde de bekende discussie of hulp aan iemand zonder verblijfsvergunning ook strafbaar zou zijn, in de novelle ondervangen met de zin dat alleen ‘de pleger’ in overtreding is.
Ongedocumenteerden wachten de uitkomst over het strafbaar stellen van de illegaliteit gespannen af. ‘Kan ik straks de straat nog op? Wat als iemand me verklikt?’
Lees hier de interviews met enkele mensen die ongedocumenteerd zijn.
Het lot van de twee asielwetten blijft onzeker nu de PVV in Eerste Kamer dreigt met tegenstemmen. Net nu minister Bart van den Brink zijn eigen CDA lijkt te hebben overtuigd.
Lees hier het hele bericht over het debat in de Eerste Kamer van afgelopen week.
En lees ook: Eerste Kamer verdeeld over asielwetten: noodzakelijke ‘grip op migratie’ of ‘afschrikking als strategie’?
Het is een patroon: zodra Geert Wilders zijn ‘strengste asielbeleid ooit’ binnen handbereik heeft, stelt hij aanvullende voorwaarden waarvan hij weet dat die politiek en juridisch onhaalbaar zijn. Het kabinet-Jetten zit straks mogelijk met de gebakken peren.
Lees hier het hele bericht.
In dit liveblog houden we u op de hoogte over de stemming in de Eerste Kamer over de twee asielwetten die onder de vorige regering tot stand kwamen en door het huidige kabinet van premier Rob Jetten zijn aangehouden.
Source: Volkskrant