Het lijkt erop dat Forum voor Democratie (FvD) zijn grote winst bij de gemeenteraadsverkiezingen van maart niet kan omzetten in bestuurlijke verantwoordelijkheid. In gemeenten waar dat het meest voor de hand lag, staat de partij in elk geval voorlopig buitenspel en lijken wethoudersposten onwaarschijnlijk.
is regioverslaggever van de Volkskrant in Noord-Nederland.
Door met succes mee te doen in 104 van de ruim driehonderd gemeenten, wist FvD een flinke slag te slaan in gemeenteraden. De partij groeide van 55 naar 299 zetels. Maar een inventarisatie van de stand van zaken tijdens de coalitievormingen, die nu overal hun beslag krijgen, leert dat meebesturen er voor de partij waarschijnlijk nergens in zit.
In het Noord-Hollandse Velsen werd FvD met een winst van 6 zetels veruit de grootste partij, met 8 zetels. Maar uit het verslag van verkenner Joyce Vastenhouw, dat woensdag in de gemeenteraad wordt besproken, blijkt dat andere partijen niet in zee willen met de grote winnaar.
De meeste fracties in de Velsense raad zouden verder willen met een ‘breed samenwerkingsakkoord’, zoals ook de afgelopen acht jaar het geval was. Voor FvD is dat alleen een optie als ‘er erkenning komt voor de verkiezingsuitslag, inclusief vertegenwoordiging in het college’. Juist dat gaat de andere fracties te ver: FvD-wethouders zijn voor hen onbespreekbaar.
In dat geval wil FvD een klassieke coalitie proberen te vormen, maar daarvoor is niet genoeg animo. ‘Acht van de tien fracties geven aan bestuurlijke verantwoordelijkheid niet te willen delen met FvD’, aldus de verkenner.
Redenen die partijen daarvoor geven zijn ‘fundamentele waardeverschillen op klimaat, inclusie, asielopvang en de rechtsstaat’, ‘het verschil tussen het constructieve gedrag van FvD achter de schermen en de wijze waarop de partij zich op sociale media profileert’, ‘geschonden campagneafspraken die het vertrouwen hebben beschadigd’ en ‘de inschatting dat FvD de overstap van oppositie naar bestuursverantwoordelijkheid onvoldoende kan maken’.
Sterk Velsen (3 zetels) stond aanvankelijk open voor gesprek, maar het verloop van het duidingsdebat en de berichten op sociale media van FvD na het debat hebben er volgens de verkenner ertoe geleid ‘dat collegesamenwerking niet meer als nabije optie wordt gezien’.
Ook in het Gelderse Epe werd FvD de grootste partij, met 4 zetels. FvD-senator Eric Kemperman moest als informateur de bestuursopties onderzoeken. ‘Tijdens de gesprekken werd mij duidelijk dat verschillende partijen aangaven dat zij continuïteit, stabiliteit en rust belangrijk vinden voor de nieuw te vormen coalitie’, stelt hij in zijn verslag.
Behalve D66 bleek ook SGP-CU niet te willen samenwerken met FvD, wegens ‘te veel verschillen in waarden en standpunten’. Een coalitie met FvD is daardoor ‘kansloos’, concludeert Kemperman. Hij vindt dit ‘lastig te verenigen met de uitslag van de verkiezingen en het signaal van de kiezer.’
In Hollands Kroon (Noord-Holland) moest FvD (5 zetels) met een verschil van iets meer dan honderd stemmen de lokale partij Onafhankelijk Hollands Kroon nipt boven zich dulden.
Informateur Alexander Bügel (OHK) concludeert dat ‘er op dit moment onvoldoende basis is om tot een goede en stabiele samenwerking te komen’.
In het Drentse Hoogeveen groeide FvD van 2 naar 5 zetels. Een geschil met twee kandidaten die op basis van voorkeurstemmen een zetel bemachtigde, leidde meteen tot spanningen en een afsplitsing. En maandagavond bleek ook dat FvD kan fluiten naar deelname aan het gemeentebestuur.
Volgens informateur Jan Zwiers gaven de interne perikelen bij FvD andere partijen ‘onvoldoende het gevoel van bestuurlijke stabiliteit en continuïteit’. Ook zijn er grote inhoudelijke verschillen, bijvoorbeeld op het gebied van asiel en woningbouw. ‘Op basis van vorenstaande lijkt Forum voor Democratie geen partij die anderen graag terugzien in een coalitie.’ FvD-voorman Vincent Vos sprak van ‘een klap in het gezicht van de Hoogevener’. ‘De verkiezingen hadden dus opnieuw geen nut. We gaan stabiel de afgrond in.’
In Koggenland (Noord-Holland) haalde FvD vanuit het niets 3 zetels, maar krijgt daarmee geen voet tussen de deur. De grootste partij, de VVD, kiest voor een coalitie met het CDA en Pro.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant