De Verenigde Staten zijn volgens de Amerikaanse president Donald Trump met Iran in gesprek over een akkoord dat een einde moet maken aan de oorlog. Hij zei dat maandag tegen Amerikaanse verslaggevers. Er zouden al ‘belangrijke punten van overeenstemming’ zijn.
schrijft vanuit Istanbul over Turkije, Iran, Israël en de Palestijnse gebieden.
De mededeling van Trump kwam nog geen half etmaal voor het verlopen van een ultimatum dat hij Iran had gesteld. De elektriciteitscentrales in Iran zouden worden aangevallen als Teheran geen einde zou maken aan de blokkade van de Straat van Hormuz.
Iran reageerde daarop met het dreigement dat in dat geval ‘alle infrastructuur’ in de Golfregio zou worden aangevallen, ook die van energie, ICT en ontziltingsinstallaties. De wederzijdse dreigementen zorgden wereldwijd voor nog grotere onrust op de energiemarkten. Trump zei maandag dat in elk geval de komende vijf dagen geen aanvallen zullen plaatsvinden op Iraanse energiecentrales.
Volgens Trump zal de Straat van Hormuz snel na het sluiten van een akkoord weer opengaan voor scheepsverkeer. De olieprijs zal in dat geval ‘omlaag schieten’. Trump had het over ‘vijftien punten van overeenstemming’, waaronder een toezegging van het Iraanse regime om geen kernwapens te ontwikkelen. Israël zal ‘heel blij zijn met wat we hebben’, voegde hij eraan toe.
Het ministerie van Buitenlandse Zaken in Teheran ontkende volgens Iraanse persbureaus dat er was gesproken met de Amerikanen, maar Trump zei stellig dat zijn gezanten Steve Witkoff en Jared Kushner hadden onderhandeld met een ‘hooggeplaatste’ leider. ‘We onderhandelen met mensen die ik zeer redelijk en betrouwbaar vind. Ze worden zeer gerespecteerd en misschien is een van hen wel degene die we zoeken.’
Namen gaf hij niet, maar hij zei dat in elk geval niet was gesproken met Mojtaba Khamenei, de nieuwe opperste leider van Iran. ‘Ik beschouw hem niet als de leider’, aldus Trump. Er vindt een ‘automatische wisseling van regime plaats’, zei hij, omdat veel vertegenwoordigers van het Iraanse regime zijn gedood. ‘Misschien zullen we een leider vinden zoals in Venezuela.’
Volgens de Amerikaanse nieuwssite Axios gaat het in het bijzonder om Mohammed Ghalibaf, de voorzitter van het Iraanse parlement. Ghalibaf werd vorige maand in The New York Times al genoemd als een van degenen die de ‘Delcy van Iran’ zou kunnen worden, een verwijzing naar de Venezolaanse vicepresident Delcy Rodríguez, die het met Trump op een akkoordje gooide. Een ander op het lijstje potentiële ‘Delcy’s’ was Ali Larijani, de toppoliticus die een week geleden werd gedood bij een Israëlisch bombardement.
Ghalibaf ontkende maandag dat er onderhandelingen met de VS hebben plaatsgevonden. Hij sprak van ‘valse informatie’, bedoeld om de financiële en oliemarkten te manipuleren en de VS en Israël ‘uit het moeras te bevrijden waarin ze verstrikt zijn geraakt’, aldus een bericht van Ghalibaf op X.
Trump zei echter dat er maandag via de telefoon nog meer gesprekken zouden volgen. ‘Wij willen een akkoord en zij willen een akkoord’, aldus de president. ‘We zullen zien waar dit toe leidt. Als het goed gaat, zullen we een akkoord bereiken. In het andere geval blijven we doorgaan met bombarderen.’ Persbureau Reuters meldt van Israëlische bronnen te hebben gehoord dat nog deze week onderhandelingen kunnen plaatsvinden in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad.
Europese leiders toonden zich maandag blij met de aankondiging van Trump dat er voorlopig geen aanvallen worden uitgevoerd op de Iraanse energie-infrastructuur. De Britse premier Keir Starmer verwelkomde het nieuws en zei dat Londen op de hoogte was van de gesprekken. De Duitse bondskanselier Friedrich Merz zei Trump dankbaar te zijn voor zijn besluit. Ook EU-buitenlandchef Kaja Kallas verwelkomde de mededeling van Trump. Ze was bevreesd geweest voor nog meer chaos in de regio en een verdere escalatie van de oorlog.
De aandelenbeurzen in New York openden maandag met flinke winsten, na de aankondiging van Trump dat het ultimatum aan Iran met minstens vijf dagen verschoven zou worden. De olieprijzen gingen stevig omlaag.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant