De pubquiz is niet meer uit het uitgaansleven weg te denken. De Volkskrant liep een avond mee met Tom Kuijpers, een van de grondleggers van de kroegsport in Nederland. ‘Zelf speel ik eigenlijk nooit meer spelletjes.’
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Tom Kuijpers is geen pubquizmaster die achter zijn tafeltje aan de bar blijft zitten. Met zijn kaartje in de ene hand en zijn microfoon losjes in de andere loopt hij door het boven- en benedengedeelte van Moeke in Enschede. Bij ronde twee, vraag twee (in welke oorlog werd de Pacificatie van Gent getekend?) staat hij even stil bij het tafeltje van team Schnabbeniksvâ, dat voor de spreiding van kennis ook drie oudere quizzers bevat. ‘Je kijkt nu vragend naar Siebo, was die erbij?’
Zo’n honderd deelnemers, verdeeld over 25 teams, doen die maandagavond mee aan de quiz aan de Enschedese Oude Markt.
‘Wat is de langste individuele loopafstand in de atletiek waarbij gebruik wordt gemaakt van startblokken?’
‘De videoclip van dit typische jarentachtignummer speelt zich af in Mississippi in 1870 en toont een grote groep mensen gekleed in gouden, groene en rode kledij uit die tijd. Artiest en titel; welke videoclip zoeken we?’
‘Wat is de artiestennaam van de zingende kapper Albert Vermeersch?’
‘Welk Disneypersonage heeft als huisdieren een kat en een goudvis die vernoemd zijn naar een kapper en een koningin?’
Deze vraag luidt een levendige discussie in, als blijkt dat een aantal teams Pinokkio als baasje van Figaro en Cleo heeft opgegeven, in plaats van Geppetto. Kuijpers: ‘Met tegenzin keur ik het goed, maar je begrijpt dat deze teams vanavond minstens 7,50 euro fooi geven.’
‘De vragen van Tom zijn de beste van Nederland’, zegt Sjors van Baar (36). ‘Je kunt als team de logica beredeneren.’ Hij kan het weten. Zijn team Purmerend (‘iemand die zeventien jaar geleden bij de eerste pubquiz meedeed kwam daarvandaan’) doet mee aan NK’s en pubquizmarathons van 25 ronden.
Ze hebben eigen pennen met hun teamnaam en een stempel, zodat ze niet ‘iedere keer’ de naam van het team op de antwoordformulieren hoeven te schrijven. Teamgenoot Sjuul Verheij (34): ‘We houden gewoon van het spelletje.’
Het merendeel van de honderd deelnemers in het grand café is man en in de dertig. Veel teams kennen hun oorsprong in vervlogen studententijden. Moeke is maar één locatie: Kuijpers (50) verkoopt zijn quizzen aan meer dan zeventig cafés door heel Nederland.
Hij maakt iedere week een nieuwe quiz voor de afnemers van zijn bedrijf Let’s Quiz. Minstens twee keer per week presenteert hij zelf. De maandagavond in Moeke is altijd zijn eerste try-out.
Het maken van de quizzen kost hem zo’n twintig uur per week, maar hij is dag en nacht bezig met het bedenken van vragen, zo vertelt hij voorafgaand aan de quiz.
‘Je hoort nu Give it Up van KC and the Sunshine Band’, zegt hij, wijzend naar de speakers. ‘We kennen allemaal de Nederlandse versie: Atje voor de sfeer van René Karst. Die deed mee aan De slimste mens, maar ging na de opnamen en vóór de uitzendingen dood.
‘Ik zit nu te denken, er was een Nederlandse actrice die overleed na de opnamen van Wie is de mol, en toen bleek te hebben gewonnen. Nou, zo heb ik alweer een vraag voor volgende week.’
Zo’n 15 van de 25 teams doen bijna iedere week mee. Purmerend bijvoorbeeld, dat vanavond hoopt voor de vijfde keer op rij te winnen. Of Schnabbeniksvâ, dat eveneens een eigen stempel heeft en waarvan drie leden de wekelijkse podcast Drie Wijzen uit het Oosten maken, over hun belevenissen bij de quiz in grand café Moeke.
Maar ook het stelletje Sem en Loes uit Hengelo doet mee, zittend aan de bar. Ze waren eigenlijk naar de Oude Markt gekomen voor een drankje, nu buigen ze zich drie uur lang over bijvoorbeeld de naam van de band van bassist Cliff Burton, die op 27 september 1986 overleed bij een luguber busongeluk in Zweden.
Ook iedere week aanwezig, maar bijna altijd onderaan in de eindstand: huize PD, bestaande uit een selectie van zo’n tien (oud-)bewoners van een Enschedees studentenhuis. Pascalle Bouwmeester-Jansen (29): ‘Je hoopt toch iedere keer dat je wat weet.’ Haar oud-huisgenoot en inmiddels echtgenoot Bauke: ‘Als ik drie vragen weet te beantwoorden, is mijn avond geslaagd.’
Ronde vijf begint: ‘Hoe heet een voerbak of -rek waaruit dieren eten, meestal gevuld met hooi, gras of ander voer?’ Bauke: ‘Die weet ik! Een trog. Dat is al de derde, ik ga naar huis.’ (Het juiste antwoord blijkt ‘ruif’ te zijn.)
Kuijpers kwam ruim twintig jaar geleden in aanraking met pubquizzen in Ierse pubs, waaraan hij met toenmalige collega’s van Holland Casino meedeed. ‘Er waren alleen nog maar Engelstalige quizzen, of quizzen die slecht vertaald waren uit het Engels.’
Dat dacht Kuijpers beter te kunnen: hij begon Nederlandstalige pubquizzen te maken en te verkopen. Als eerste van Nederland, stelt hij. ‘Ik ken niemand die dat toen al deed.’
Inmiddels heeft een beetje kroeg een pubquizavond en ook voor Kuijpers nam het spelletje een vlucht. In 2007 hield hij zijn eerste eigen quiz, negentien jaar later is Let’s Quiz zijn imperiumpje. Sportclubs en bedrijven kunnen hem inhuren, en naast de quiz die hij wekelijks maakt levert hij quizzen en muziekbingo’s in tientallen genres in vier verschillende talen. ‘Zelf speel ik eigenlijk nooit meer spelletjes’, zegt de quizmaster.
Ondanks geduchte concurrentie van indringers Zeton, een team dat normaal in het café aan de overkant quizt, weet team Purmerend deze maandag zijn titel wederom te prolongeren. De werkelijke winnaars zijn echter De Gibbertjes, die al dan niet toevallig op de dertiende plek eindigen. Die plek wordt steevast beloond met de mojito-flamingo: een gieter in de vorm van, jawel, een flamingo, gevuld met… Enfin.
Dan brengt Kuijpers voor het laatst die avond de microfoon naar zijn mond. ‘Daarmee komt een einde aan dit volslagen nutteloze samenzijn. Tot volgende week.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant