Het wordt steeds duidelijker dat de meest compromisloze hardliners in Iran aan het langste eind hebben getrokken. Ondertussen is de verwonde nieuwe leider Mojtaba Khamenei nog altijd niet in het openbaar verschenen.
schrijft vanuit Istanbul over Turkije, Iran, Israël en de Palestijnse gebieden.
Het Iraanse regime geeft geen krimp en laat zich, zowel binnenlands als richting het buitenland, van zijn hardste kant zien. Woensdag maakte het hoofd van de politie, generaal Ahmad-Reza Radan, op de staatstelevisie bekend dat iedereen die ‘op verzoek van de vijand’ de straat op gaat, zal worden ‘behandeld als een vijand’, niet als een demonstrant.
‘Al onze mannen hebben hun vinger aan de trekker en zijn klaar om hun revolutie te verdedigen, hun volk en hun vaderland te steunen’, aldus de politiechef. De veiligheidstroepen houden volgens hem ‘dag en nacht’ op straat een oogje in het zeil. De Verenigde Staten en Israël hebben de afgelopen weken Iraniërs opgeroepen hun regime omver te werpen.
De Iraanse politie, zo meldt de correspondent in Teheran van de zender France 24, controleert op straat de telefoons van mensen op foto’s en video’s. Als er beelden op staan die ze mogelijk naar oppositionele websites in de diaspora hebben gestuurd, zoals Iran International, worden ze gearresteerd. Het gaat met name om beelden van de gevolgen van vijandelijke bombardementen.
Ook richting de Verenigde Staten en Israël betonen woordvoerders van het regime zich onverzettelijk en uitdagend. In een reactie op de opmerking van de Amerikaanse president Donald Trump dat hij de oorlog ‘spoedig’ zou kunnen beëindigen, liet de Revolutionaire Garde weten dat die beslissing niet aan Trump is. ‘Wij zijn het die het einde van de oorlog zullen bepalen’, aldus de verklaring. ‘De uitkomst en de toekomstige status van de regio liggen in onze handen.’
Het brengt het voor de VS en Israël verontrustende scenario in beeld van een Iraans regime dat doorgaat met raketten en drones afvuren, ook nadat beide aanvallende landen hebben besloten dat het wel mooi is geweest en dat de oorlogsdoelen – welke dat ook mogen zijn – zijn bereikt. Een regime bovendien dat meer dan ooit, gezien de aanvallen door de VS en Israël, de noodzaak zal voelen zich te voorzien van een afschrikking in de vorm van kernwapens.
Van de door de VS en Israël gewenste regime change is in zoverre sprake, dat een oude Khamenei is vervangen door een jongere, meer energieke. Steeds duidelijker wordt bovendien dat de meest compromisloze hardliners in Iran met de benoeming van de 56-jarige Mojtaba Khamenei tot opperste leider aan het langste eind hebben getrokken.
Persbureau Reuters meldt, op basis van gesprekken met mensen binnen het Iraanse staatsapparaat, dat de Revolutionaire Garde Khamenei’s benoeming heeft doorgedrukt. Meer pragmatische krachten werden daarbij uitgerangeerd.
‘De keuze voor Khamenei kan leiden tot een agressievere houding in het buitenland en strengere binnenlandse repressie’, zo luidt samengevat de waarschuwing van de (hervormingsgezinde) bronnen van Reuters. Twee van hen gaven aan te vrezen dat de dominantie van de Garde de Islamitische Republiek verder kan transformeren in een militair regime, met slechts een dun laagje religieuze legitimiteit.
Wijlen ayatollah Ali Khamenei slaagde er nog enigszins in het elitekorps in toom te houden door diens belangen en opvattingen af te wegen tegen die van andere machtsgroepen binnen het systeem. Of zijn zoon daartoe in staat zal zijn, moet maar worden afgewacht. Mogelijk zal de Revolutionaire Garde in de toekomst bij alle belangrijke besluiten het laatste woord hebben, zei een van de bronnen. Tot nu was dat altijd de opperste leider, Ali Khamenei.
Intussen is diens zoon en opvolger, Mojtaba Khamenei, nog altijd niet in het openbaar verschenen. Het maakt de berichten geloofwaardiger dat hij gewond is geraakt bij de aanval op zaterdag 28 februari die zijn vader het leven kostte. Ook Mojtaba’s moeder, echtgenote, zwager, een zoon en enkele andere familieleden werden daarbij gedood.
Verschillende internationale media melden dat Khamenei verwondingen aan zijn benen heeft opgelopen. Niet duidelijk is hoe ernstig hij eraan toe is. Volgens Israëlische veiligheidsbronnen is hij lichtgewond. Hij zou zijn overgebracht naar een zwaar beveiligde locatie met beperkte communicatie.
Yousef Pezeshkian, de zoon van de Iraanse president Masoud Pezeshkian en adviseur van de Iraanse regering, schreef woensdag op Telegram: ‘Ik heb het nieuws gehoord dat Mojtaba Khamenei gewond was geraakt. Ik heb het vrienden met connecties gevraagd. Ze vertelden me dat hij, godzijdank, veilig en wel is.’
Iran heeft scherpe kritiek geuit op de nieuwe sancties die de Europese Unie heeft opgelegd aan verschillende Iraanse functionarissen vanwege vermoedelijke mensenrechtenschendingen. In een verklaring op X noemde Esmaeil Baghaei, de woordvoerder van het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken, de maatregelen ‘absurd’, ‘immoreel’ en ‘volstrekt onwettig’.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant