is hoofdredacteur en commentator van de Volkskrant
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
PvdA’er Hans Spekman moet de FNV gaan redden. Ook het poldermodel staat op het spel. Het zou wel eens de laatste kans kunnen zijn.
Vakbond FNV heeft eindelijk een nieuw bestuur. Aan het hoofd staat vanaf 1 mei geen volbloed FNV’er, zoals de traditie was, maar een oud-politicus. Oud-wethouder, oud-Kamerlid en oud-partijvoorzitter Hans Spekman (PvdA) gaat de FNV leiden. Hij krijgt hulp van zeven andere bestuurders, onder wie veel FNV’ers. Vice-voorzitter wordt Nine Kooiman, oud-Kamerlid voor de SP.
Dat de tijdelijk toezichthouders Lodewijk Asscher en Ton Heerts voor relatieve outsiders hebben gekozen, is te begrijpen. De machtsstrijd die de afgelopen jaren binnen de FNV heeft gewoed, heeft de onderlinge verhoudingen totaal verziekt. Bijna geen bestuurder is daar onbeschadigd uit gekomen.
Spekman heeft zich plechtig voorgenomen de interne strijd te beëindigen en de strijd met de buitenwereld weer aan te gaan, met de werkgevers, vanzelfsprekend, maar vooral met het kabinet dat de sociale zekerheid wil versoberen.
Het is te hopen dat hem dat lukt. Nederland stond ooit bekend om de mooie, ja, perfecte machtsbalans tussen het kabinet, werknemers en werkgevers. Het poldermodel werd wereldwijd geprezen. Inmiddels is de vakbond door voortdurende vergrijzing en de onderlinge twisten dusdanig verzwakt, dat het poldermodel niet goed meer werkt.
Tijdens de formatie heeft de vakbond maar zeer beperkt invloed gehad. Anders is niet goed te begrijpen dat Rob Jetten en Henri Bontenbal akkoord zijn gegaan met ingrepen die de bond direct op zijn achterste benen doen staan, terwijl beide mannen meermaals hebben beloofd dat ze hun beleid ‘met de samenleving’ vorm willen geven.
Het is een goed gebruik in Nederland dat ingrepen in de sociale zekerheid in samenspraak met de sociale partners worden gedaan, idealiter in de vorm van een groot sociaal akkoord. Nu is het nieuwe kabinet voornemens de afspraken uit zo’n eerder akkoord – over de AOW-leeftijd – eenzijdig te breken.
Hans Spekman en zijn medebestuurders moeten de vakbond weer een volwaardige plek aan de onderhandelingstafel geven. Voor een eerlijke verdeling van de lusten en de lasten in Nederland is een sterke vakbond onmisbaar. Het zou wel eens de laatste kans kunnen zijn.
Om weer machtig te worden is het belangrijk dat de vakbond zich snel achter hem schaart. De voortekenen zijn vooralsnog niet gunstig. Het Ledenparlement dat tot voor kort de bestuurders mocht kiezen en door Asscher en Heerts aan de kant is geschoven, heeft een zaak aangespannen bij de Hoge Raad. Het wil zijn macht terug.
Democratie is een groot goed, maar slecht georganiseerde democratie zoals bij de FNV, kan een organisatie helemaal lam leggen. De Ondernemingskamer heeft terecht geoordeeld dat deze impasse alleen doorbroken kan worden door de democratie tijdelijk uit te schakelen en de macht te geven aan twee externe bestuurders. Het zou desastreus zijn als de bond door een uitspraak van de Hoge Raad opnieuw in een bestuurscrisis wordt gestort.
Spekman krijgt het ook met steun van de FNV-leden nog zwaar genoeg. De achterban van de FNV is zwaar vergrijsd, terwijl de bond, als ze een toekomst wil hebben, zich vooral op jongeren moet richten. De PvdA’er, die zeer kritisch was over de fusie met GroenLinks, zal met een verhaal moeten komen dat beide generaties aanspreekt. Asscher en Heerts moeten hebben gedacht dat hij daar als klassieke sociaaldemocraat als geen ander toe in staat is.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant