Huis voor Klokkenluiders ziet meer meldingen over misstanden op werkvloer in 2025, maar ook meer benadeling van melders. Werknemers kloppen vaker aan bij de instantie met vermoedens van fraude, grensoverschrijdend gedrag of een angstcultuur, maar lopen na hun melding geregeld tegen problemen aan bij hun werkgever.
Bij het Huis voor Klokkenluiders (HvK) kwamen vorig jaar 697 adviesvragen binnen, waarvan 41 zijn omgezet in officiële klokkenluiderszaken. De instantie beoordeelt daarbij of een melding voldoet aan de Wet bescherming klokkenluiders, die onder meer eist dat de melder een werkrelatie heeft met de betreffende organisatie en dat de misstand meerdere mensen raakt en maatschappelijke impact heeft. In totaal liepen er in 2025 negentig zaken, waarvan 49 in eerdere jaren waren gestart.
Volgens voorzitter Cornelis van der Werf is het positief dat meer werknemers de stap durven te zetten om misstanden aan te kaarten. Hij benadrukt dat het gaat om ernstige situaties, zoals vermoedens van fraude of structureel grensoverschrijdend gedrag, die verder reiken dan een individueel arbeidsconflict. De toename van meldingen wijst er volgens hem op dat werknemers de weg naar het HvK beter weten te vinden.
De keerzijde is dat negen op de tien melders zich na hun melding benadeeld voelen door hun werkgever. Melders geven aan dat zij na hun melding zijn overgeplaatst, op non-actief zijn gesteld of zelfs hun baan zijn kwijtgeraakt. Van der Werf noemt het "zuur om te constateren dat melders, die de moed hebben misstanden aan de kaak te stellen, daar uiteindelijk last van hebben".
Benadeling van klokkenluiders is wettelijk verboden, maar in de praktijk blijft schending van deze regel vaak zonder gevolgen. Het HvK waarschuwt dat de positie van melders niet verbetert zolang werkgevers geen duidelijke consequenties ondervinden van het benadelen van werknemers die misstanden melden. De instantie pleit daarom voor strengere handhaving van de bestaande regels.
Daarnaast voldoet een groot deel van de werkgevers nog altijd niet aan de wettelijke plicht om een deugdelijke interne meldprocedure te hebben. Die verplichting bestaat al tien jaar, maar veel organisaties hebben hun procedures nog niet op orde volgens de eisen van de Wet bescherming klokkenluiders. Hierdoor lopen werknemers extra risico wanneer zij misstanden aankaarten binnen hun organisatie.
Ter illustratie (Afbeelding: Grok AI / FOK.nl)
Source: Fok frontpage