Elke week legt Annemiek Leclaire een lezersvraag voor aan deskundigen.
Moeder: „Onze dochter, net 16, heeft op haar 14e en 15e drie keer zo veel gedronken dat ze een black-out kreeg. Ze viel in slaap, of flauw, en was niet meer in beweging te krijgen. De eerste keer gebeurde het toen ze een avond alleen thuis was. Toen dronk ze zoveel tequila dat ze onder de douche out ging. De hele bovenverdieping bleek overstroomd. Daarna gebeurde het op een feestje en de derde keer werden we gebeld door een ambulancebroeder.”
„Onze dochter laat er weinig over los. We zeggen tegen haar dat we ons zorgen maken, dat het gevaarlijk is. Ik wilde haar de derde keer een feestverbod van drie maanden geven, maar dat werd door een zorgverlener afgeraden. Ik wil dat ze helemaal niet drinkt tot ze achttien is, maar mijn man vindt het normaal dat tieners experimenteren. Zelf zijn we sociale drinkers. Thuis drinken we in het weekend bij het eten. Mijn man drinkt als hij uitgaat wel regelmatig te veel. Ik maak me altijd als onze dochter uitgaat zorgen. Hoe kan ik een vierde black-out voorkomen?”
Naam en woonplaats zijn bij de redactie bekend. De rubriek Opgevoed is anoniem, omdat moeilijkheden in de opvoeding gevoelig liggen. Wilt u een dilemma in de opvoeding voorleggen? Stuur uw vraag of reacties naar opgevoed@nrc.nl.
Marga Akkerman: „De Nederlandse alcoholcultuur wordt gekenmerkt door ontkenning. Er is veel bewijs dat alcohol onder de 25 jaar de ontwikkeling van de hersenen beschadigt. Geef je als ouder je puber de kans om met alcohol te experimenteren, geef je dus ook de kans om zichzelf schade toe te brengen. Experimenteren – het leren van ervaringen – is iets dat kinderen van kleins af aan doen. Menig ouder let er dan juist heel goed op dat het kind daarbij geen schade oploopt.”
„Alcoholbeleid voor pubers valt onder de ouderlijke verantwoordelijkheid en het is belangrijk om kinderen hierin op te voeden. Dat begint ermee dat ouders eerst hun eigen alcoholgedrag onder ogen zien. Waarom drink ik? Hoeveel? Welke smoezen gebruik ik? Wat wil ik mijn kind hierover meegeven?”
„Ga na dat zelfonderzoek met uw dochter in gesprek over dezelfde vragen. Vertel haar eerlijk over de gezondheidsrisico’s voor nu, de onveiligheid in het verkeer voor jezelf en anderen, en dat je niet onder groepsdruk hoeft te bezwijken om toch een fijne vriend te zijn.”
„Neem als ouders de moeite het eens te worden over het beleid. Zo kan uw dochter er vrijuit over nadenken en tot eigen standpunten komen.”
Emese Kroon: „Dit is geen normaal experimenteergedrag, maar risicovol alcoholgebruik dat aandacht en begeleiding vraagt. Tegelijkertijd is het belangrijk te erkennen dat experimenteren met grenzen in de adolescentie normaal is. Jongeren leren omgaan met sociale druk, impulscontrole en zelfregulatie. Een strikt verbod is in een omgeving waar alcoholgebruik voorkomt, waarschijnlijk niet de meest effectieve strategie.”
„Ga met z’n drieën op een niet veroordelende manier op zoek naar waar, wanneer en waarom het drinken bij uw dochter uit de hand loopt. Hierbij spelen sociale druk, drinktempo, het onvoldoende herkennen van lichaamssignalen, of drinken om spanning of andere emotionele problemen te reguleren, vaak een rol.”
„Het is onwaarschijnlijk dat volledig stoppen een optie is voor uw dochter in haar sociale omgeving. Maak praktische veiligheidsafspraken, bijvoorbeeld over een maximaal aantal drankjes, niet drinken op een lege maag, water drinken tussendoor, een buddysysteem met vrienden, en dat jullie als ouders altijd klaar staan om haar op te halen, zonder negatieve consequenties.”
„Toon uw warme betrokkenheid. Vertel dat u handelt vanuit bezorgdheid, niet vanuit controle. Hanteer als ouders één gezamelijk lijn: consistentie in de communicatie vergroot de effectiviteit van afspraken. Zoek professionele hulp als mentale klachten als angst een rol blijken te spelen.”
Marga Akkerman is niet-praktiserend klinisch jeugd- en kinderpsycholoog. Emese Kroon is wetenschappelijk onderzoeker middelengebruik en verslaving bij de Erasmus Universiteit Rotterdam.
Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement.Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.