Het landbouwgeluid klonk in tijden niet zo zacht. Met de gemeenteraadsverkiezingen in aantocht moest een in allerijl uit de grond gestampt plattelandsfestijn daar iets aan veranderen. Lidewij de Vos van FvD geldt er als nieuwe verlosser, de BBB ‘heeft te weinig bereikt’.
is regioverslaggever van de Volkskrant in Oost-Nederland.
Gerard van Esveld (70) uit Achterveld draagt een T-shirt met ‘I love CO2’ erop, want de gepensioneerde varkensboer gelooft niets van klimaatverandering. Ook niet van de stikstofcrisis en slechte waterkwaliteit trouwens. ‘Problemen’ die voor hem worden ontzenuwd op fora als blckbx, LightHouseTV en Café Weltschmerz.
Voor iedereen die daar anders over denkt en het platteland ermee opzadelt, heeft de man (die vindt dat deze krant nodig eens over de complottheorieën rond chemtrails moet schrijven) een boodschap op een bord gezet: ‘Iedereen moet heel goed weten, BOEREN zorgen voor uw eten’.
Van Esveld is bij het Gelderse Voorthuizen afgekomen op de eerste nationale actiedag Red het Platteland. Een idee dat in vijf weken uit de grond werd gestampt door een groep die zich Vakbond voor Plattelandsbewoners noemt. Met een bestuur dat overigens weinig plattelands oogt: een randstedelijke vastgoedondernemer, een docent-onderzoeker aan de Hogeschool van Amsterdam en programmamaker Marianne Zwagerman.
De organisatie helpt bewoners in hun strijd tegen projecten die kleine gemeenschappen zouden ontwrichten: van zonneparken tot woningbouw, natuurdoelen en defensieterreinen. Op hun plattelandsfestijn willen ze zaterdag met ‘debatten, discussies en sprekers die het grote plaatje duiden’ laten zien wat er op het spel staat. Ze krijgen daarbij een aardig podium: op NPO Radio 1 ruimt PowNed – waar Zwagerman voor werkt – een uur in om live uit te zenden vanuit Voorthuizen.
‘Wij accepteren niet langer dat alles landt op het platteland’, klinkt het vanuit de organisatie. ‘Onze mooie leefomgeving is niet de dumpplek van alle maatschappelijke problemen.’
Behalve noodkreten zijn er ook bier, friet en snacks, zoals bitterballen met geitenvlees. Voor de kinderen skelters en springkussens, voor mee naar huis gratis uien. ‘We vieren het platteland’, staat in de aankondiging. Op het terrein dringt de vraag zich op wat er te vieren valt. ‘Windmolens de doodsteek in het hart van Salland!!’, staat te lezen op een spandoek. ‘Stop de afbraak van de kottervloot’. En er is Stichting Annemieke, die waarschuwt voor de gevaren van de wolf.
Zwagerman, die al langer ten strijde trekt tegen het roofdier en ‘terreurturbines’, praat de dag waarop de zon maar niet wil doorbreken aan elkaar. De gehoopte vijfduizend bezoekers worden niet gehaald. De tent met podium is op het hoogtepunt voor een derde gevuld. Ook veel biertafels buiten blijven leeg. Zwagerman geeft er een positieve draai aan: ‘Goed nieuws dat de tent niet vol zit, dat betekent dat het niet regent.’
De opkomst zegt iets over het boerengeluid, dat in tijden niet zo zacht klonk. Dat was wel anders toen Farmers Defence Force-leider Mark van den Oever vooropging in de strijd met protesten.
De Brabantse varkenshouder annex peren- en kerstboomkweker volgt de sprekers buiten op groot scherm als hij zegt: ‘Boeren zijn murw gebeukt’. Dat blijkt wel wanneer vrijwel niemand verontwaardigd reageert als Rob de Wijk, expert op het gebied van internationale betrekkingen, spreekt over ‘stoppen met vlees eten’ om Nederland in het kader van voedselzekerheid zelfvoorzienend te krijgen.
Van den Oever wijt de moedeloosheid aan het falen van de BoerBurgerBeweging. ‘We dachten dat het met de BBB goed zou komen’, zegt hij. ‘Ze hebben te weinig bereikt, dat viel tegen.’
Net als de rest van het electoraat blijkt de boerenkiezer ontrouw als wat. Het CDA werd een paar jaar geleden ingeruild voor de BBB, die nu alweer aan de straat is gezet voor de volgende partij die belooft hun problemen te zullen oplossen.
‘Lidewij spreekt voor onze zaak’, zegt de FDF-voorman over FvD-voorvrouw De Vos. Uit angst zijn achterban van zich te vervreemden liet Van den Oever zich in zijn eigen hoogtijdagen niet snel uit over politiek. Nu zegt hij zonder twijfel over 18 maart, als hij in zijn gemeente Land van Cuijk naar de stembus gaat: ‘Ik ga Forum stemmen’.
Als in de grote tent het blokje politiek aanbreekt, blijkt hij niet de enige die is gevallen voor het uiterst rechtse Forum voor Democratie, dat in 104 gemeenten meedoet aan de verkiezingen, de BBB in 28. ‘Jullie krijgen applaus’, zegt Zwagerman tegen de Tweede Kamerleden op het podium, onder wie Caroline van der Plas. ‘Maar bij Lidewij lijkt het wel alsof er een rockster opkomt.’
Boer Wim (67, geen achternaam) zou als hij kon in zijn gemeente ‘absoluut op haar stemmen’. Door de stikstofcrisis zit de melkveehouder al zes jaar in onzekerheid zonder vergunning. ‘Van der Plas heeft haar best gedaan, maar ze is af.’
Burger Marieke de Velde (41) uit Ommen denkt er net zo over. ‘Caroline gaat mee in het stikstofprobleem’, zegt ze. ‘Maar er is geen probleem. Dat ziet Lidewij.’
Als opiniepeiler Maurice de Hond heeft verteld dat het platteland zich niet gehoord voelt, heeft De Vos weinig woorden nodig om lof te oogsten. ‘De luchtkastelen die Den Haag op het bordje van het platteland legt, zijn het probleem. Azc’s, windmolens: Den Haag moet andere keuzes maken.’ Luid gejuich, daverend applaus.
Boer Wim gelooft niet dat De Vos zich alleen maar achter de boeren schaart om stemmen te trekken. ‘Ze knokt oprecht voor ons, of ze moet een heel goede actrice zijn.’ En: ‘Dat meisje, mevrouw De Vos moet ik zeggen, is zeer kundig, ze heeft veel dossierkennis.’
Gevraagd of uiterst rechtse signatuur van de partij hem niet dwars zit, zegt Wim: ‘Fascisme vind ik een bezwaar, maar de voordelen wegen zwaarder dan de nadelen’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant