Ria Valk is een icoon, een vakvrouw en aanjager van menig polonaise. Voor haar 85ste verjaardag trakteert ze ons op haar favorieten. ‘Ik ga door tot ik erbij neerval.’
schrijft voor de Volkskrant over popmuziek en human interest.
Jaaaaaaaah! Als de worstjes op de borstjes voorbij komen, moet ze wel van die barkruk. Neuriede Ria Valk eerst nog zittend mee met de muzikale bloemlezing van haar carrière op een videoscherm, nu wiegt ze mee op De liefde van de man gaat door de maag en citeert ze uit de opsomming van carnavalesk culinaire erotica: de preitjes en de dijtjes, de bietjes en de knietjes. En met haar de gasten van Taveerne De Danne in Breukelen, uitgenodigd om de 85ste verjaardag te vieren van een vakvrouw, een moordwijf en de nationale aanjager van menig polonaise.
Ze heeft huidkanker overleefd, borstkanker (twee keer) en haar linkeroor is niet zo best meer, maar ze is nog steeds actief in het schnabbelcircuit met het succesvolle ‘Nacht van de Nostalgie’. Al doet ze het nu een stuk rustiger aan. ‘Ik ga echt niet meer naar Heerejezusveen om daar een uurtje te zingen.’ Wanneer gaat Ria Valk met pensioen? Gedecideerd: ‘Ik ga ermee door tot ik erbij neerval.’
De vedette diende gefêteerd te worden, besloot platenmaatschappij Universal. Dus kwam er een feestje en een cadeau: een cd-box met tachtig Ria Valk-nummers, van De liefde tot Leo, van Rocking Billy tot Moeder ik ben zo bang, gepresenteerd door haar goede vriend, illusionist Hans Klok. Die deed zijn allereerste schnabbel met haar. Onder Kloks magische vingers transformeert een brandende krant in de cd-box Ria Valk – Gewoon bijzonder. Applaus en Lang zal ze leven.
In De Danne doorkruist de cameracrew van SBS Shownieuws een zee van Nederlandse collega-popsenioren, de allereerste artiesten die de Nederlandse popcultuur van haar idolen voorzag, inclusief de allereerste fans voor wie ze menigmaal moesten vluchten.
Van die artiesten is Ria Valk de liefste (aldus Imca Marina), ze is ontzettend krachtig (aldus Conny Vink) en Ronnie Tober heeft op zijn Facebookpagina een post gewijd aan zijn ‘lieve schat’.
Taveerne De Danne is vandaag de plek waar wangen worden bezoend en herinneringen opgehaald. Wat Ria zo bijzonder maakt? ‘Dat ze, of ze nou voor dertig- of drieduizend man staat, altijd meteen de zaal plat krijgt’, vindt Conny Vink. Want Ria, jaaaaa Ria, wie kent Ria niet? De vrouw wier ludieke verschijning alleen al een feestelijk ‘tadaa!’ uitstraalt.
De Hollandse Lucille Ball, zo noemt Ronnie Tober haar – die extraverte roodharige Amerikaanse comédienne had met haar jarenvijftigtelevisieshow ook de lach aan haar kont hangen. Valk had bijna ook een tv-show. Er waren plannen voor een Nederlandse versie van de Amerikaanse comedyserie Golden Girls met Ria Valk, Willeke Alberti en Anneke Grönloh. Valk had al acteerervaring als de zus van Mien Dobbelsteen in de jarentachtigsitcom Zeg ’ns Aaa.
Valk weet het nog. ‘Chiem van Houweninge, de producent die ook Zeg ’ns Aaa had gedaan, was ontzettend enthousiast. Maar Willeke haakte af omdat ze het in 2011 te druk had met de voorbereidingen van de musical De Jantjes.’
Valk was ook de eerste assistente van André van Duin, nog voor Corrie van Gorp. Maar het hoeft niet altijd een lach-of-ik-schietshow te zijn. Ze heeft ook zeker haar serieuzere kant, vertelt dochter Monique. ‘Ze heeft na het overlijden van mijn vader (Ria’s eerste partner Herman de Keulenaar, red.) Waarom blijft de zon toch schijnen geschreven. En Martine Bijl schreef speciaal voor haar Heel gewoon een vrouw.’ Sleutelregels: ‘Niemand kan altijd een clown zijn/ Mag ik misschien ook eens down zijn?’ Monique: ‘Ja, Martine had haar in de smiezen.’
En ze is ook zo bescheiden, hè? Imca Marina weet nog dat Ria ooit, lang geleden, verliefd was op een jurk van modeontwerper Fong Leng. ‘Die kostte 12 duizend gulden. Herman zei: ‘Niet doen. Da’s veel te veel centen.’ Ik zeg tegen Ria: ‘En van wie zijn al die centen dan? Ik zeg...’ Er volgt een blik vol liefdevolle gestrengheid die ze destijds ongetwijfeld ook aan haar vakvriendin heeft gegeven. ‘...je gaat nu die jurk kopen!’
Daar zit ze dan in chic maar ingetogen wit achter haar thee, aan het uiterste hoekje van de bar. Parelketting om de nek, koninklijke onderscheiding op de borst en praktische schoenen aan de voeten. Ontvankelijk voor felicitaties zonder het feestvarken uit te willen hangen.
Twee dagen later, bij haar thuis aan de eettafel, zegt ze dat ze haar verjaardag eigenlijk klein wilde houden. ‘Maar die cd-box kwam eraan en toen zeiden ze bij de platenmaatschappij: dan doen we de presentatie op jouw verjaardag. Nou, ook leuk.’
Ja, die bescheidenheid, daar zit wel wat in, ook al kent ze de pavlovreactie van mensen die meteen goede zin krijgen als ze even haar mond opentrekt. ‘Als mijn partner Hans en ik samen in ons stamcafé zitten, lachen ze ook altijd om mij. Maar ik hoef eigenlijk niet zo nodig in het middelpunt van de belangstelling te staan.’
‘Heeft André van Duin ook’, zegt Hans, secondant op de bank die waar nodig de leemtes in het geheugen van zijn geliefde aanvult. ‘Hij doet de gekste dingen op het toneel, maar thuis is hij heel rustig.’
Valk: ‘Anneke Grönloh schoof me vroeger bij alles wat we deden naar voren. Zo van: nu Ria even. Ria moet ook. Dat was een échte vriendin.’ En haar jongere zusje Annemieke, die niet zoals zij in Eindhoven maar in Amsterdam was geboren, werd ook echt een Amsterdamse. ‘Zij had wél een grote mond en durfde alles. Ik volgde haar daarin.’
Het was toeval dat ze in de jaren zeventig in die uitbundige carnavalshoek belandde. Kwam omdat De liefde van de man gaat door de maag zo’n kneiterhit werd.
‘Want ik begon in de rock-’n-roll en met cowboynummers als (Hou je echt nog van mij) Rocking Billy?’ Ze had zelfs, nog voor haar professionele carrière, de tweede prijs gewonnen in een Elvis Presley-imitatiewedstrijd. En vorig jaar, toen Jacques Herb uitviel bij de Nacht van de Nostalgie, improviseerde ze Blue Suede Shoes. Aan de eettafel in Breukelen klinkt spontaan het klassieke rock-’n-rollstartschot, ‘One for the money, two for the show’, in stijl gepresenteerd met die stoere scheve Presley-grijns. Podium-Ria heeft even bezit genomen van huis-tuin-en-keuken-Ria.
Wilde ze ook niet iets meer met het rustigere, serieuzere repertoire? Had ze niet eens tegen Corry Konings gezegd: ‘Van jou pikken ze het wel als je een langzamer nummer zingt’?
‘Ja, dat kun je wel willen, maar waar denk je dat al die mensen voor komen?’ Ze laat ook wel haar gevoelige kant zien hoor, benadrukt Valk, zij het met mate. Ze is de veteraan op de kruk als ze op de Nacht van de Nostalgie Quand le soleil dit bonjour aux montagnes zingt.
‘En ik had nog één heel mooi liedje liggen, maar dat heb ik nooit durven uitbrengen.’ Jouw vingers op mijn huid, haar sensuele barbluesversie van Help Me Make It Through The Night heeft uiteindelijk zijn weg gevonden naar de box Gewoon bijzonder.
En na 85 jaar is de veelzijdigheid van Ria Valk, van Presley-adept tot cowgirl en van carnavalskanon tot chanteuse, geboekstaafd op cd. Na 67 jaar in het vak is Ria compleet.
‘Zit hier vlakbij, in Noorden. Het heeft zo’n warme, houten uitstraling dat ik elke keer als ik er ben de neiging heb om mijn cowboyhoed op te zetten, of op een paard te klimmen. Nee joh, ik kan helemaal niet paardrijden. Ze hebben me ooit op zo’n beest moeten tillen voor een foto van een van mijn cowboynummers.
‘Jodelen, dat zou in ’t Leeuwtje ook goed kunnen. Het is een soort blokhut met alles erop en eraan. Hertenkoppen aan de muur, dat werk. Een mooie bar en allemaal hoge tafels. De garnalen piripiri zijn mijn favoriet uit de keuken.
‘Wat ook leuk is: de vader van de eigenaar is een beetje van mijn leeftijd, en die zit daar nog elke dag appels te schillen voor hun zelfgebakken appeltaart. Heerlijk! Het heeft best een reputatie. Ik weet dat Gerard Joling en Wesley Sneijder er geregeld komen. Morgen gaan we weer.’
‘Ik heb vroeger in Spanje een appartement gehad. Daar gingen we altijd met zijn drieën heen: Hans, ik en mijn beste vriendin Will, de ex-vrouw van Hans die in de coronaperiode is overleden.
‘Wij wisten niet dat we na Wills dood een relatie zouden krijgen, anders had ik het natuurlijk nooit gedaan, zo samen op vakantie gaan. Dat appartement was ideaal, want van dit nare Nederlandse winterweer word ik een beetje moe. Ik vind het echt vreselijk.
‘Nu komen we nog steeds in Spanje, maar huren we een appartement of gaan in een hotel zitten. We gaan meestal naar La Carihuela, een wijk in Torremolinos. Wat er zo bijzonder is? Iedereen kent me daar! Je hebt daar Casa Hazes van Rachel Hazes. Dat is leuk, jonge! Rachel komt altijd even langs, altijd even gastvrij, terwijl ze zich gek loopt te bedienen.
‘Ik heb in Torremolinos veertig jaar lang opgetreden in disco Voom Voom. Kreeg je 1000 gulden en je verblijf in een appartement, en dan moest je twee keer zingen. Overdag vloog er dan een vliegtuig boven het strand met zo’n banner: ‘Hedenavond Ria Valk.’ Waren er zó driehonderd gasten binnen, vanuit alle omringende plaatsjes.’
‘Ik ben altijd wel nerveus voor een optreden, maar toen ik in 2023 zou zingen op de Zwarte Cross was het wel héél heftig. Oh wat een zootje mensen, dacht ik. Zo’n… hoeveel waren het er, Hans? Zestienduizend? Allemaal jonge mensen vooraan. Ik had even door het doek gegluurd en stond te trillen op mijn benen.
‘Ik zei tegen mijn geluidsman: ‘Waar moet ik nou mee beginnen?’ Geen Rocking Billy. Dat nummer kan ik niet meer horen. ‘Doe nu maar Oma wil een toy boy’, zei hij. Dus ik stap brutaal naar voren – want dan doe ik dan hè, ik doe brutaal, maar ik ben het niet – en ik zing: ‘Oma wil een toy boy.’ En de hele tent pakte ’m op: ‘Yeah, yeah, yeah.’ Toen had ik ze.’
‘Hier heb ik ook opgetreden, voor zo’n 60 duizend man. Het grootste publiek waar ik ooit voor gezongen heb. Gek genoeg was ik daar niet zo nerveus voor als bij de Zwarte Cross, want De Toppers, dat was vertrouwd publiek. En iedereen blèrde mee met Dan moet je me zuster zien.
‘Als ik het nu terugzie, moet ik wel erg om mezelf lachen, in mijn zwarte paillettenpak en roze stola. Gekke koppen trekken en met mijn benen helemaal raar.’
‘Welke meid haalt het nou in haar hoofd om zichzelf op te geven voor een Elvis-Presley-imitatiewedstijd? Bij de deur zeiden ze: ‘Dat kan niet hè. Het is een jongen.’ En ik: ‘Nou en, ik doe het net zo goed.’ En zij weer: ‘Ach, laat die meid maar gaan, het wordt toch niks.’ Ik hoor het ze nóg zeggen.
‘Daar is het allemaal mee begonnen. Blue Suede Shoes met mijn gitaar en diezelfde heupbewegingen.
‘Elvis was gewoon The King. Alles aan hem was geweldig. Zijn zang, zijn presentatie en hij had een mooie kop. Alle meiden waren verliefd op hem. Ja hoor, ik ook. Ik heb al zijn films gezien, maar die vond ik een beetje zoetsappig. Voor mij hield het op bij zijn comeback, toen hij zo dik was geworden in die Las-Vegasperiode. Zonde hoor.’
‘Hans heeft een hele grote boot. Met mooi weer varen we vanuit de haven naar een eiland in de Loosdrechtse Plassen waar hij een zomerhuis heeft. We eten en drinken er wat en van daaruit varen we weer verder, soms van terras naar terras, soms de Vecht op. Maar ik blijf nooit op het eiland slapen. Dat vind ik eng. Ik wil toch altijd mensen zien, naar de overkant kunnen lopen.’
‘Ik heb het niet over de hele auto hoor, die panterprint. Dat vond ik iets te opvallend. Maar soms doe ik mijn panterbroek aan en mijn panterhoedje op en dan ga ik rijden. Ik zie weleens jongelui om mijn auto lopen en dan denk ik: godsamme, ze zijn toch niet aan het krassen of zo? Als ze mij dan zien, vragen ze: ‘Is die van u, mevrouw? Dan zeg ik ja, stap in en ik hoor ze zeggen: ‘Vet!’
‘Nee, ze weten niet wie ik ben. Laatst ook bij het stoplicht, tikt er een meisje op de fiets op mijn raam en vraagt of ze een foto mag maken, want haar verloofde wil ook zoiets.
‘Verder is er niet veel bijzonders aan die auto hoor. Ik heb voor een Jeep gekozen omdat die een hogere instap heeft. Da’s handig voor de oude mens. Ik heb lang cabrio’s gehad, maar op een gegeven moment kon ik er niet meer in of uit. Dus dat werd een praktisch puntje. En het is een automaat. Vind ik ook fijn.’
‘Ik ben dol op misdaadseries en dat is begonnen met La casa de papel, je weet wel, die Spaanse serie over die ingewikkelde bankovervallen. Vanaf de eerste aflevering was ik verkocht. Elke keer nog een aflevering kijken om te zien hoe het afloopt. En nog een, en nog een. Ik ging steeds later naar bed. Ik heb nu een nieuwe favoriet: Undercover, met Frank Lammers en die Belgische acteur, Tom Waes. Die zit ook in Badgast, een NPO-serie. Zo goed.’
‘Ze hebben er zo’n ronde stamtafel en daar zitten Hans en ik bijna elke dag, aan de rosé en dan lekker lullen over Jutta Leerdam en voetbalwedstijden. Prachtig. Het zijn allemaal dorpsgenoten die aanschuiven. Nee, geen mensen uit de artiestenwereld. Die wonen hier niet. Ik vind het heerlijk en kan het zo nog wel wat jaartjes gezellig uithouden hoor. Als wij zo klaar zijn, gaan Hans en ik er weer naartoe.’
11 februari 1941 Geboren in Eindhoven.
1949 Het gezin Valk verhuist naar Amsterdam, waar ze gitaar leert spelen.
1959 Valk wordt tweede in een Elvis Presley-imitatiewedstrijd en heeft haar eerste tv-optreden in het Avro-programma Nieuwe oogst.
1961 Eerste hit (Hou je echt nog van mij) Rocking Billy.
1966 Album Ria Valk, tv-show Zo is Ria.
1970-71 Leading lady bij de eerste revue van André van Duin.
1975 Eerste carnavalshit met De liefde van de man gaat door de maag.
1976 Tweede hit met Leo, album Iets bijzonders.
1986-1993 Rol als Annie Kalkman, de zus van Mien Dobbelsteen, in de tv-comedy Zeg ’ns Aaa.
2009 Vijftig jaar in het vak, oeuvre-dvd Zo is Ria.
2014 Laatste grote hit Oma wil ’n toy boy.
2024 65-jarig jubileum als zangeres, geridderd in de Orde van Oranje-Nassau.
2026 Release van de cd-box Gewoon bijzonder.
Ria Valk woont met haar partner Hans van Leeuwen in Breukelen.
Onze gids dit weekeinde is een rubriek in Volkskrant Magazine waarin een bekend persoon (op velerlei terreinen) uit binnen- of buitenland ons gidst langs zijn of haar favorieten.
Wilt u alle verhalen, columns en rubrieken uit het nieuwste nummer lezen? Dat kan hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant