Meer reizigers en kostenbesparingen hebben de Nederlandse Spoorwegen (NS) in 2025 voorzichtig uit de rode cijfers getrokken. Wel is de nettoschuld opgelopen.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Voor het eerst sinds de coronapandemie sloot het spoorbedrijf het jaar af met een kleine operationele winst: 11 miljoen euro, tegenover een verlies van 141 miljoen euro een jaar eerder. Tegelijkertijd liep de nettoschuld op tot ruim 1,2 miljard euro.
De betere resultaten hangen vooral samen met het groeiende treinverkeer. Passagiers legden in 2025 samen 16,5 miljard kilometer af met NS-treinen, 2,9 procent meer dan een jaar eerder. De inkomsten uit kaartverkoop stegen daardoor met 6 procent, tot 3,4 miljard euro.
Het aantal zakelijke klanten groeide naar 730 duizend, tegenover 677 duizend een jaar eerder. Ook het aantal reizigers met een abonnement nam met bijna tien procent toe.
Daarnaast verandert de manier waarop mensen betalen voor hun treinreis. Het aantal reizigers dat met hun bankpas incheckt, lag vorig jaar 46 procent hoger. Ook kortingstickets voor rustige treinen in daluren – de zogeheten PrijsTijd Deals – zorgen voor extra kaartverkoop.
De treintarieven zijn de afgelopen jaren minder hard gestegen dan de inflatie. NS haalt dat verschil de komende jaren deels in. In 2026 stijgen de prijzen met 6,5 procent en in 2027 tot en met 2029 jaarlijks met 1 procentpunt boven de inflatie.
Het verdienmodel van het spoor blijft intussen onder druk staan door veranderde reispatronen. Sinds de coronapandemie werken veel forenzen een deel van de week thuis. Daardoor is het vooral dinsdag en donderdag druk in de trein, terwijl op andere dagen capaciteit ongebruikt blijft.
Bij NS staat dit fenomeen ook wel bekend als de ‘hyperspits’: twee zeer drukke forensendagen, afgewisseld met relatief rustige werkdagen. Dat maakt het lastiger om materieel en personeel efficiënt in te zetten. Gemiddeld verzorgt NS dagelijks zo’n 1,1 miljoen treinreizen.
Volgens directeur Wouter Koolmees gaat het bedrijf voorzichtig de goede kant op. ‘Reizigers hebben afgelopen jaar een betere treinreis gehad’, zegt hij. ‘Maar tegelijkertijd hebben reizigers nog regelmatig te maken met drukte, een vieze trein of vertraging. Er is dus nog genoeg te doen.’
Onder de streep bleef er in 2025 een nettowinst van 380 miljoen euro over. Dat resultaat wordt echter sterk beïnvloed door boekhoudkundige posten, zoals herwaarderingen van bezittingen. Het onderliggende operationele resultaat, dat een beter beeld geeft van de dagelijkse bedrijfsvoering, kwam uit op 11 miljoen euro. Dit is een bescheiden bedrag voor een bedrijf met bijna vier miljard euro aan jaarlijkse kosten.
De financiële positie van NS blijft daarmee kwetsbaar. In de afgelopen jaren moest NS veel lenen om investeringen in treinen, stations en personeel te financieren. Daardoor liep de nettoschuld op tot 1,2 miljard euro. Hierdoor betaalt NS ook meer rente: vorig jaar 61 miljoen euro, bijna twee keer zoveel als een jaar eerder.
Daar komt bij dat NS voor een grote personeelsopgave staat. Ongeveer een derde van de medewerkers is ouder dan 55 jaar en naar verwachting gaan zo’n zesduizend werknemers de komende tien jaar met pensioen.
Een lichtpuntje zijn de verbeterde prestaties op het spoor. In 2025 bereikte 90,7 procent van de reizigers hun bestemming met maximaal vijf minuten vertraging. Een jaar eerder was dit nog 89,4 procent. In de spits had 92,4 procent van de reizigers in de tweede klas een zitplaats. Daarmee voldeed NS aan alle prestatieafspraken met de overheid die sinds vorig jaar gelden.
Toch blijft de dagelijkse praktijk grillig. Het spoor is op verschillende plekken kwetsbaar en het aantal storingen en onderhoudswerkzaamheden neemt toe. Spoorbeheerder ProRail voert jaarlijks honderden projecten uit aan het spoor. Omdat werkzaamheden vaak niet in één nacht klaar zijn, gebeurt dat steeds vaker overdag en op werkdagen.
NS probeert de komende tijd de kosten verder te beperken. Tot 2027 loopt een besparingsprogramma dat 200 miljoen euro per jaar moet opleveren. Daarvan is inmiddels 60 miljoen euro gerealiseerd, onder meer door het hoofdkantoor te verkleinen en minder geld uit te geven aan externe inhuur, IT-projecten en kantoorhuisvesting.
NS hoopt meer reizigers te trekken met kortingstickets en abonnementen. Gecombineerd met verdere kostenbesparingen moet dat het bedrijf weer financieel gezond maken.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant