is televisierecensent voor de Volkskrant.
Wij Nederlanders zijn een stelletje junkies. En onze verslaving is niet bepaald rock-’n-roll: in plaats van spannende drugs, krijgen we geen genoeg van bespoten courgettes – ondanks de gevolgen voor het milieu.
Dat stelde biologisch ondernemer Volkert Engelsman dinsdagavond in de eerste aflevering van het nieuwe seizoen van Wat houdt ons tegen? (Human), een interessant programma over klimaatproblemen en -oplossingen. Journalisten Jeroen Smit, Daphné Dupont-Nivet en Jan van Poppel onderzochten waarom we in Nederland veel minder biologisch voedsel kopen en produceren dan in andere Europese landen.
Het antwoord ligt, zoals vaker, in de portemonnee. Biologisch produceren betekent meer kosten en risico’s, en dus zijn de producten duurder. In een supermarkt interviewde Van Poppel een vrouw met een bak shoarma in haar winkelwagen. ‘Sorry, niet biologisch’, verontschuldigde ze zich. Ze droeg een trui waarop in zwierige letters ‘I’m not perfect’ stond. ‘Ik kijk gewoon naar de prijs.’
Volgens Engelsman betalen we echter hoge kosten voor die lage prijs. Letterlijk, want ook de belastingbetaler draait op voor de milieuschade. Helaas bleef het in de aflevering vaag wát die schade dan precies is. Hoewel de meeste kijkers zullen weten dat bestrijdingsmiddelen schadelijk zijn, kan het nooit kwaad om dat nogmaals van een bezorgde wetenschapper te horen – maar die ontbrak.
Wel is duidelijk dat er iets moet veranderen. Niet voor niets heeft de Nederlandse overheid de doelstelling dat in 2030 15 procent van de landbouwgrond biologisch moet zijn. Wat houdt ons tegen maakte echter pijnlijk inzichtelijk hoeveel er nog moet gebeuren om dat doel te behalen.
Van Poppel ging op bezoek bij CDA’er Jan Arie Koorevaar, die smalend lachte toen de journalist een koffie met havermelk bestelde. Van Poppel vroeg hem waarom de nieuwe coalitie niet genoeg geld vrijmaakt om de doelstellingen te halen; Koorevaar zei dat die 15 procent vooral een mooie ambitie is.
Daarna wees het Kamerlid naar de consument: die moet eerst biologisch willen eten. De rol van de overheid zou zich daarom beperken tot het opzetten van bewustwordingscampagnes. Over manieren om het prijsverschil tussen biologisch en ‘gewoon’ eten te verkleinen, met bijvoorbeeld minder belasting op biologische producten, repte Koorevaar geen woord.
Zo blijven we afhankelijk van idealistische consumenten en principiële boeren, zoals Jonnes Jeuken. Met een biologische kool in zijn handen vertelde hij presentator Dupont-Nivet trots hoe je die het best kunt bereiden: ‘Even wokken, beetje sojasaus.’ Geld is niet zijn drijfveer, vertelde hij: hij wil gewoon groenten telen zonder het milieu daarbij te beschadigen.
Helaas zijn de meesten van ons minder perfect dan de sympathieke Jeuken. En dus, zo maakte Wat houdt ons tegen indringend duidelijk, is er regelgeving en geld nodig om van onze collectieve verslaving af te kicken. Ook dat is bewustwording – maar dan voor de coalitie.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant