schrijft elke week over een alledaags opvoedkundig probleem waarvoor ze een oplossing zoekt.
De 8-jarige zoon van een kennis had samen met zijn vriendjes thuis het woord ‘neuken’ gegoogeld op de laptop. Daarna had de slimmerik de browsergeschiedenis gewist. ‘Hij weet blijkbaar al hoe dat moet’, reageerde zijn vader verbaasd. Via de ouders van de andere jongens hoorde hij wat er was gebeurd. Nu vraagt hij zich af: hoe praat je hierover? En hoe voorkom je dat dit in de toekomst weer gebeurt?
Nieuwsgierigheid naar seksualiteit hoort bij het opgroeien. ‘Ik herinner me dat ik als jongen de Playboys van mijn vader ontdekte’, zegt mediapedagoog Harry Hol van Bureau Jeugd en Media. ‘Hij had ze verstopt, maar binnen vijf minuten had ik de nieuwe plek gevonden.’ Tegenwoordig hebben kinderen via de computer toegang tot alles wat online te vinden is. ‘Van Hello Kitty tot martelporno’, aldus Hol. Dat vraagt om een andere benadering.
Het gaat daarbij niet alleen om het blokkeren van bepaalde websites. ‘Mediawijsheid draait niet om alles afschermen, maar om het weerbaar maken van kinderen’, zegt mediapedagoog Marije Lagendijk. ‘Je wilt ze leren hoe ze zich online veilig kunnen bewegen.’
Dat bereik je niet door boos te worden of straf te geven, maar door het gesprek aan te gaan, aldus de experts. Vraag rustig: waarom zocht je dat woord op? Is er iets wat je wilt weten? En: ik zie dat je gegevens hebt gewist, hoe heb je dat geleerd? Benoem dat nieuwsgierig zijn heel normaal is, maar dat je online ook zomaar op beelden of informatie kunt stuiten die heftig of beangstigend zijn.
‘Uit onderzoek weten we dat een open gesprek, of dat nu gaat over online veiligheid, alcohol of seksualiteit, bijdraagt aan de veiligheid van kinderen’, zegt Lagendijk. Ze trekken dan eerder aan de bel als ze een grens zijn overgegaan of wanneer iemand online ongepaste voorstellen doet. Zo werkt openheid juist beschermend.
Het belangrijkste is om kalm te reageren, adviseren de experts. Je wilt dat je kind naar je toe komt als het iets schokkends heeft gezien. ‘Een felle reactie zorgt er juist voor dat kinderen hun ervaringen voortaan verbergen’, aldus Lagendijk.
‘Hoe kan het dat deze jongens zonder toezicht toegang hadden tot een laptop?’, vraagt Hol zich af. Volgens hem gaat het daar vaak mis. Ouders denken na over het blokkeren van websites, maar vergeten de eerste stap: zet een wachtwoord op de laptop dat alleen jij kent. Zo moeten kinderen altijd eerst toestemming vragen.
Kinderen zijn technisch enorm handig: ze swipen moeiteloos en vinden snel hun weg in apps. Maar technische vaardigheid is iets anders dan emotionele rijpheid, waarschuwt Hol. ‘Een grappig of stout woord kan zomaar leiden tot beelden die ze niet begrijpen en die een naar gevoel geven.’
Er zijn een paar praktische oplossingen. Ouders kunnen de ‘SafeSearch’-optie aanzetten bij Google, zodat veel expliciete termen worden gefilterd. Ook is het mogelijk om via de app Family Link ongepaste websites te blokkeren.
‘Maar dit is geen magische oplossing’, zegt Hol. ‘Het risico is dat ouders denken dat alles goed geregeld is, terwijl kinderen bij vriendjes thuis net zo makkelijk online gaan. De boel dichttimmeren is dus niet genoeg.’
Hol vergelijkt mediawijsheid met leren fietsen. Je oefent samen. ‘Dat je kind kan fietsen, betekent niet dat je hem of haar meteen alleen het drukke verkeer in stuurt.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant