is journalist, ondernemer en columnist van de Volkskrant.
Wóést waren ze. Iran of ICE vinden ze ook vervelend hoor, zeker nu de bommen over Dubai vliegen. Maar box 3, dat is waar hardwerkend (in de VVD-definitie) Nederland écht boos over kan worden. De een vond dat ik mijn mond moest houden, want ik ‘hoefde nooit te werken voor mijn geld’. Een ander meende juist dat ik ‘onmogelijk’ meer dan 57 duizend euro vermogen – de belastingvrije voet – kon hebben, want anders zou ik wel anders piepen. Ja, het kan alle kanten op met jijbakkers.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Meer inhoudelijk was het voornaamste verwijt dat een vermogensaanwasbelasting in box 3, want daar hebben we het nog steeds over, vooral de middenklasse zou treffen. Want juist die middenklasse zou zijn vermogen in box 3 hebben, en niet in box 2 zoals ‘de écht grote jongens’. Ook zouden zij niet zo makkelijk kunnen verhuizen naar een ander land met een vriendelijker belastingklimaat.
Het is geen populair standpunt, maar wat mij betreft is die belasting dan dus juist goed gekozen. Nederland is namelijk geen land van miljardairs, daarvan hebben we er (gelukkig) maar een paar, en die hebben er hoogstens 1 of 2. Nee, Nederland is een land van miljonairs, ‘best wel’-rijken met een vermogen van ergens tussen de 1 en 10 miljoen euro. MKB’ers, mensen met familiebedrijven, maar ook advocaten, consultants. En zelfs een enkele columnist. Die enorme groep van miljonairs eerlijker belasten levert veel meer op dan achter een handjevol superrijken aangaan.
Dat die omvangrijke groep zichzelf niet rijk vindt, is zelfbedrog dat genegeerd dient te worden. Ja, er zijn inderdaad best veel mensen zoals zij, maar dat maakt hen nog geen ‘middenklasse’. In een land waar niemand bij de elite wil horen, wordt het begrip middenklasse uitsluitend cultureel geduid. Ik ken Twentse betonboeren met tweede huizen in Zwitserland die zichzelf ‘middenklasse’ vinden. Ik ken tandartsen met Porsches die zichzelf ‘middenklasse’ vinden. Ze zijn het alleen niet. Dat je ouders plat praten en modaal verdienden, of dat je vroeger weleens in een tent hebt geslapen, maakt je geen middenklasse.
Een tweede, beter argument dat vaak terugkwam, was het investeringsklimaat. Daarbij wordt regelmatig verwezen naar Zweden, een land dat zeer hoge inkomstenbelastingen kent, maar tegelijkertijd een belastingparadijs voor de superrijken is, van wie er daar dan ook méér zijn dan in Nederland. Een familie, de familie Wallenberg, controleert zo’n beetje de gehele Zweedse economie, door in elk opkomend bedrijf een fors aandelenbelang te nemen.
Sinds 2003 is het in Zweden zo dat wie aandelen in een niet-beursgenoteerd bedrijf verkoopt, en de opbrengst daarvan herinvesteert in een ander niet-beursgenoteerd bedrijf, geen belasting betaalt. Dat leidt er inderdaad toe dat Zweden met zijn relatief kleine bevolking grote techbedrijven als Skype, Spotify en Klarna voort heeft gebracht, dankzij de beschikbaarheid van risicokapitaal.
In een pleidooi voor het Zweedse model op MT/Sprout jubelt de schrijver over de ondernemers achter PayPal, onder wie de fascisten Elon Musk en Peter Thiel, die dankzij de afwezigheid van een vermogensaanwasbelasting hun geld onbelast in andere bedrijven konden stoppen. Zoals Palantir, het dystopische bedrijf dat met AI de Amerikaanse bevolking bespiedt en ICE zijn onwettige werk helpt doen. Hij lijkt niet door te hebben daarmee juist een argument vóór zo’n belasting te geven.
Het mag inmiddels zonneklaar zijn hoezeer onbelaste vermogensaanwas tot een democratisch probleem en politieke ongelijkheid leidt. Zonder een fatsoenlijke en rechtvaardige vermogensbelasting is de democratie aan de goden overgeleverd. Als je geluk hebt, krijg je een keurige Zweed als de onderkoning, met een beetje pech fascistische techbro’s.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app. Klik op het belletje naast de auteursnaam.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant