De oppositie zocht tijdens het debat over de zorgbegroting al voorzichtig naar manieren waarop ze zich tegen de geplande zorgbezuinigingen kunnen keren. Coalitiepartijen schoven de zorgen over die bezuinigingen voor zich uit. Laat het kabinet de plannen eerst maar uitwerken, vinden zij.
Het debat van dinsdag had eigenlijk vooral moeten gaan over de zorgbegroting van 2026. Een begroting die nog is opgesteld door het kabinet-Schoof en die geen grote verrassingen bevatte.
Het was daarom ook geen verrassing dat de aandacht van de oppositiepartijen vooral uitging naar de plannen die nog gaan komen. En dan vooral de bezuinigingen op de zorg die daarin staan. Want als het aan het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA ligt gaat er onder meer minder geld naar de gehandicaptenzorg en ouderenzorg en gaat het eigen risico omhoog. En over die bezuinigingen is in de Kamer, en ook daarbuiten, al onrust ontstaan.
Hoe die bezuinigingen uit gaan pakken, is nu nog niet duidelijk. Het kabinet-Jetten moet de afspraken uit het coalitieakkoord nog verder uitwerken. Dat bood D66'er Marijke Seynhave ook de mogelijkheid om het kabinet te vragen aan te geven hoe de plannen zullen uitpakken voor de meest kwetsbare mensen.
Maar dat sprong meerdere oppositiepartijen in het verkeerde keelgat. "Hoe kan je nou maatregelen opschrijven in een coalitieakkoord, en pas daarna aan het kabinet vragen wat dat betekent voor mensen in kwetsbare posities?", vroeg GL-PvdA'er Julian Bushoff zich af.
Net als bij het debat over de regeringsverklaring wisten de coalitiepartijen die kritiek nog even te parkeren. "Voor de uitwerking van de plannen zoals ze er nu liggen, kijk ik naar het kabinet", zei D66'er Marc Vervuurt bijvoorbeeld. "Ik kan mij heel goed voorstellen dat er, vanuit het kabinet ofwel vanuit de Kamer, op een gegeven moment gezegd wordt: 'Misschien moeten we dit toch anders doen'."
VVD'er Harry Bevers gaf aan dat zijn partij "verantwoordelijkheid" neemt voor de plannen uit het akkoord, maar hij laat de deur naar onderhandelingen nog wel open. Bevers ziet ook dat er "lastige en pijnlijke" maatregelen in het akkoord vinden, en zei tegen GL-PvdA'er Bushoff te hopen dat de partijen elkaar "op termijn gaan vinden".
De coalitie heeft ook geen keuze, want een groot deel van de oppositie gaat de bezuinigingen zoals die nu zijn opgeschreven in het coalitieakkoord niet steunen. En die steun is wel nodig om de plannen van de minderheidscoalitie aan een meerderheid te helpen.
Aan de andere kant zou de oppositie dus in theorie al een streep kunnen zetten door de zorgbezuinigingen van de coalitie. Dat probeerden meerdere oppositiepartijen eerder ook al bij de AOW-plannen, al mislukte dat.
Bij de zorgbegroting vormde zich niet zo'n grote samenwerking, al probeerden sommige oppositiepartijen wel de eerste stappen te zetten naar een samenwerking.
"Ik hoorde een harde 'nyet' (het Russische woord voor nee, red.) tegen het kabinetsbeleid. Dat delen wij", zei René Claassen (Groep Markuszower) bijvoorbeeld tegen GL-PvdA'er Bushoff. Hoe zou een eventuele samenwerking tussen die partijen eruit kunnen zien? Stel dat de partijen de bezuinigingen tegen willen houden, waar moet het geld dan vandaan komen?
Daar liggen de partijen nog ver uit elkaar. Want waar Groep Markuszower kijkt naar bijvoorbeeld de kosten voor asielopvang, wil GL-PvdA dat binnen de zorgbegroting zelf oplossen. Bushoff zelf ziet veel heil in de aanpak van zorgfraude. FVD'er Pepijn van Houwelingen zet dan weer vooral vraagtekens bij het extra geld dat de coalitie aan defensie uit wil geven.
JA21 gaat ook niet "zomaar akkoord" met de bezuinigingen die voorgesteld worden, waarschuwde Ingrid Coenradie. Haar partij kan zich wel vinden in de opvatting van de coalitie dat er pijnlijke keuzes gemaakt moeten worden, al vraagt ze zich af of de bezuinigingen her en der nog verlicht kunnen worden. "Maar we hebben simpelweg af te wachten wat het kabinet hierover zegt."
Het debat gaat donderdag verder. Dan gaan ministers Sophie Hermans (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) en Mirjam Sterk (Langdurige Zorg, Jeugd en Sport) alle gestelde vragen beantwoorden.
Source: Nu.nl algemeen