De olieprijs is maandag met een ongekende sprong omhoog gegaan. Het gaat om de grootste dagstijging in vier jaar tijd. Aanleiding zijn Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran en vrees dat olietransporten in de knel komen. Beleggers maken zich vooral zorgen over de situatie rond de Straat van Hormuz, een smalle doorgang waar veel olietankers doorheen moeten.
Brentolie, de internationale maatstaf voor olie uit het Midden-Oosten en de Noordzee, werd in één klap 13 procent duurder. De prijs kwam daarmee uit op iets meer dan 82 dollar (ongeveer 75 euro) per vat van 159 liter, terwijl de sluitingsprijs vrijdag nog 72,87 dollar was. Hoe lang deze sprong in de olieprijs duurt, is nu nog onduidelijk. De markt reageert sterk op elk nieuws over nieuwe aanvallen of verstoringen.
Ongeveer een vijfde van alle olie in de wereld gaat via de Straat van Hormuz. Ondanks dat Iran zegt dat de zeestraat open blijft, zijn er meldingen van aanvallen op olietankers en marineschepen. De Amerikaanse president Donald Trump stelt dat de Verenigde Staten negen Iraanse marineschepen hebben vernietigd. De vrees groeit dat rederijen voorzichtiger worden of tijdelijk omvaren, wat de aanvoer kan vertragen.
Door de ligging bij deze zeestraat heeft Iran veel invloed op de wereldwijde oliestroom. Het land pompt normaal rond de 3,3 miljoen vaten per dag op, ongeveer 3 procent van wat er wereldwijd uit de grond komt. Verstoring van die productie of van het transport vanuit de regio kan de prijzen snel verder opdrijven, omdat de markt dan minder speelruimte heeft.
De stijgende olieprijs voel je direct bij het tankstation. Brandstof was al duur, mede door spanningen in het Midden-Oosten en eerdere dreiging van een Amerikaanse aanval op Iran. Door de nieuwe prijsstijging kost een volle tank benzine of diesel waarschijnlijk nog meer. Tankstations passen hun prijzen vaak snel aan als de groothandelsprijs van olie oploopt.
De landen van oliekartel OPEC+, waar ook Rusland bij zit, hebben zondag besloten om hun productie vanaf volgende maand extra te verhogen. Ze proberen zo een tekort te voorkomen en de markt wat af te koelen. Toch rekenen analisten erop dat deze stap de opwaartse druk op de olieprijs de komende dagen niet meteen wegneemt. Iran is zelf lid van OPEC en de vierde producent binnen het kartel, waardoor onrust daar zwaarder weegt.
Eerder zagen we dit soort bewegingen ook. Na de Russische aanval op Oekraïne in 2022 sprong de olieprijs zelfs tijdelijk boven de 110 dollar per vat. Het huidige niveau rond 82 dollar kwam in juni 2025 kort in beeld. In de eerste helft van 2024 lag de olieprijs een paar maanden lang nog boven het niveau van nu. De markt laat zo opnieuw zien hoe snel geopolitieke spanningen kunnen doorslaan naar de prijs aan de pomp.
Source: Fok frontpage