Marcel Musters was decennia een succesvol en geliefd acteur, maar wil nu niets meer met het vak te maken hebben. Hij leeft van een uitkering en de hulp van vrienden. ‘Van mijn broers mag ik af en toe een boodschappentas vullen, die betalen zij dan.’
is tv-maker, schrijver en journalist. Voor Volkskrant Magazine interviewt ze bekendere Nederlanders.
‘Mika, laag!’ Als de deur van Marcel Musters’ sociale huurwoning aan een grasveld in Amsterdam-Noord opengaat, springt zijn van oorsprong Oekraïense zwerfhond enthousiast tegen het bezoek op. De 66-jarige Musters, die meteen toegeeft dat hij vooral voor de vorm ‘laag’ roept, loopt samen met het springbeest naar het woonkamertje met keuken en ligbank voor het raam. Hij verruilde zijn bovenwoning in het Amsterdamse centrum vorig jaar voor het kleine huisje op de begane grond omdat hij de trappen niet meer op kon.
Lang had Musters een glansrijke acteercarrière. Hij speelde in films en series zoals Penoza, Zwartboek en Gooische Vrouwen en stond op het toneel met het succesvolle theatergezelschap Mugmetdegoudentand, dat hij in 1985 mede oprichtte. Dit maatschappelijk geëngageerde Amsterdamse gezelschap maakte naast onconventioneel theater af en toe ook televisieseries als Hertenkamp en TV7. Hier kwam een einde aan toen hij in 2019 thuis kwam te zitten. De diagnose: een burn-out.
Vanonder een fleecedekentje ziet Musters – die veertien jaar een relatie had met de in 2012 overleden acteur Jeroen Willems – tijdens de live-uitzending op televisie dat hij een Gouden Kalf wint voor zijn rol in de film God Only Knows. Het werd zijn laatste rol.
Tijdens zijn herstel ontstaat in 2022 het idee voor de podcastserie De 100 vrouwen van Marcel. Elke twee weken delen vrouwen uit zijn leven hun persoonlijke ervaringen en wijsheden, bij hem thuis op de bank. Vijfentwintig gesprekken zijn nu bewerkt voor het boek Geef haar eens ongelijk, dat deze week verschijnt. Het merendeel van de interviews deed Musters met journalist Pablo Cabenda, tevens poprecensent voor de Volkskrant.
Ze tekenden wijsheden op van onder meer Etty Koster, de gymjuf van Musters middelbare school (‘Luister naar je lichaam’), uitvaartbegeleider Patty Duijn (‘Geef richting aan je verdriet’), theatermaker Adelheid Roosen (‘Kies in een ontmoeting met de ander altijd de zachte confrontatie’), en actrices Christine van Stralen (‘Omarm jezelf en je verleden’), Carice van Houten (‘Neem je maatschappelijke verantwoordelijkheid’) en Lies Visschedijk (‘Spreek je in een relatie uit over je behoeften’).
Wat heb je van de vrouwen geleerd?
‘Heel veel. Ik vind dat vrouwen zo vindingrijk zijn en zo goed kunnen omgaan met de dingen die op hun pad komen. Ik heb het boek eergisteren herlezen en dacht: wauw, wat goed dat we dit gedaan hebben. Ik ben vrij intuïtief aan de podcast begonnen nadat ik een zware burn-out kreeg. Ik kon niets meer. En nu denk ik: ja, maar dit ís iets. Ik krijg zoveel berichtjes van jonge vrouwen die de podcast inspirerend vinden. Eentje schreef: ‘Ik heb de aflevering met Meral Polat wel tien keer geluisterd. Ik zat zo vast, tot ik Meral hoorde en dacht: o, zo kan het ook!’
Wat vertelde zij?
‘Meral is een Koerdische migrantendochter die uiteindelijk actrice en zangeres is geworden. In haar omgeving was er niemand die naar de toneelschool ging of die wereld kende, dus ging ze mbo toerisme doen. Tot haar vader op haar 16de opmerkte dat ze helemaal niet gelukkig was op die school. Hij vroeg haar: ‘Wil je een wolk zijn, een astronaut of een zeemeermin?’ Dat opende haar ogen, de wereld lag blijkbaar voor haar open. Toneelspelen vond ze altijd al leuk, dus daar viel haar keus op.
‘Haar vaders vraag is een mantra voor haar geworden. Zo ook voor de luisteraars, die er veel aan beleefden. Dat gold ook voor het gesprek met Hedy d’Ancona, haar vind ik ook een waanzinnig inspirerend iemand. Dat één persoon zoveel teweeg heeft gebracht voor de emancipatie van vrouwen, en nu voor oudere mensen. Het voelt veilig.’
Veilig?
‘Ja. Het voelt veilig dat er mensen zijn die ook op een eigen manier hun leven leiden, zich niet laten leiden door hoe het hoort. Ik voel me geïnspireerd door hen en voel ook dat zij mij inspirerend vinden. Ik interview alleen vrouwen die ik ken – dat kan ook iemand van dertig jaar geleden zijn, met wie ik nog steeds iets heb. En dan merk ik dat zij ook nog steeds iets met mij hebben. Dat is een enorm cadeau om nog mee te mogen maken.
‘Toen ik een burn-out kreeg, dacht ik echt dat ik doodging. Later bleek het een hartkwaal te zijn die ertoe leidde dat ik niets meer kon. Ik ben twee keer gedotterd en heb hartkatheterisaties gehad. Mijn vader was 49 toen hij doodging. Maar hij dronk heel veel, dat doe ik niet.’ Onderbreekt zichzelf, fluisterend: ‘Wat ben ik nou allemaal aan het lullen. Metéén ga ik op mijn praatstoel zitten. Nou weet ik al niet meer waarover we het hadden.’
Over hoe jij merkt dat jij ook inspirerend bent voor hen.
‘Ja, dat blijkt vaak uit de gesprekken. Ik had 38 jaar een theatergroep, Mugmetdegoudentand, met Joan Nederlof en Lineke Rijxman. Lies Visschedijk vertelde in de podcast dat ze door ons geïnspireerd was. Op de toneelschool heeft ze een werkstuk over ons gemaakt. Voor haar was het een eyeopener dat je ook op zo’n vrije en persoonlijke manier theater kon maken. Ik heb uiteindelijk tien jaar voorstellingen met haar gemaakt. Dat is het enige wat ik mis aan het acteren: het spelen met Lies.’
Is dat echt het enige?
‘Ja. Ik bezoek ook vrijwel nooit meer het theater. Het liefst ga ik ’s avonds niet meer weg. Na vijf uur ’s middags ben ik thuis en om negen uur ga ik naar bed. Dat is nieuw voor mij. Ik was altijd aan het spelen in het theater, of aan het filmen, of op reis, werkte dag en nacht. Voor het eerst in mijn leven denk ik nu: wauw, hoe fijn is het om thuis te zijn. Op de bank bij het raam heb ik een soort retraitecentrumpje. Daar lig ik in stilte of met rustige muziek, met mijn hond Mika. Ik voel me soms een sociale, creatieve kluizenaar of monnik.’
Wat heeft geleid tot die grote metamorfose van gevierd acteur tot iemand met een kluizenaarsleven?
‘Ik was al een paar jaar heel moe. Ik kreeg allerlei seintjes van mijn lijf dat ik het anders moest gaan doen. ‘Ik hou het niet meer vol’, zei mijn lijf voortdurend. Maar ik moest door, omdat ik allerlei dingen had afgesproken. En toen ging het ineens echt niet meer. De dokter zei: ‘Man, je hebt hartstikke een burn-out.’ Toen ben ik meteen gestopt en met een psychiater gaan praten. Zij zei: ‘Ik denk dat je fysiek niet helemaal in orde bent.’
‘Ik was al vier keer bij een cardioloog geweest en die zei steeds dat alles prima was, maar toen bleek toch dat mijn kransslagader voor meer dan 95 procent was dichtgeslibt. Na de katheterisatie voelde ik me gek genoeg niet beter. Ik dacht dat het door de bijwerkingen van alle medicijnen kwam. Tot een jaar geleden. Toen bleek dat die andere kransslagader ook voor 95 procent dichtzat, en hebben ze daar ook stents geplaatst.’
Gek dat ze dat niet meteen zagen.
‘Dat zei ik ook. Maar daardoor heb ik mijn hele leven aangepast, dat kon niet anders. Want van die operatie kreeg ik weer hartkrampen, dat vertellen ze er op voorhand niet bij. Als ik me iets te druk maak krijg ik die, dat zijn heel pijnlijke steken – ik ben ook een keer met een ambulance afgevoerd, denkend dat ik doodging. Dus toen kwam ik hier te wonen en moest ik afkicken van alles wat ik deed.
‘Ik heb toen besloten: ik wil alleen nog maar dingen doen die mij en anderen voeden. Die podcast is daar een goed voorbeeld van. Ik merk daardoor wat een sociaal kapitaal ik heb. Ik ben hartstikke blut, maar ik ken zoveel leuke vrouwen met wie ik zo’n fijne band heb.’
Leer je meer van vrouwen dan van mannen?
‘Ja. Dat heeft zijn oorsprong in mijn jeugd. Mijn ouders hadden geen goed huwelijk, maar ik had een heel leuke moeder. Zij had vijf zussen die elke dinsdag kwamen kaarten. Dat vond ik te gek, er was altijd spanning in huis, maar als zij er waren was het gezellig. Dan hoorde ik ze beneden lachen, maar ook huilen en elkaar troosten. Het was therapie, het voelde zo veilig als ik dat hoorde. Ik kon ook altijd beter met meisjes opschieten dan met jongetjes.
‘Ik heb wel mannelijke vrienden, maar bij mannen duurt het vaak langer voordat je op het niveau komt dat het zonder ego van hart naar hart gaat. Ik denk dat dat hele medische hartgedoe ook een boodschap aan mij is. Namelijk dat ik echt naar mijn hart moet luisteren. Daar word ik steeds beter in. Vooral ’s avonds kan ik dichtbij mijn hart zijn. Dan wordt het zo stil in me dat ik toe kan naar de dingen die wezenlijk belangrijk voor me zijn, in plaats van dat ik word overgenomen door de waan van de dag. Ik durfde daar eerder nooit naartoe.’
Waarom niet?
‘Ik was bang voor wat er allemaal in me leefde. Daar heb ik het toneel voor gebruikt, weet ik nu. Mensen willen in de ziel van een acteur kijken, dus ik kon mijn hele reservoir aan emoties gebruiken voor voorstellingen. Ik kon makkelijk een driftige of verdrietige man spelen. In mijn normale leven durfde ik dat nooit zo uit te diepen. Dat maakte spelen ook verwarrend.
‘Als ik een depressieve man speelde, vroegen mensen weleens: ‘Neem je die niet mee naar huis?’ ‘Nee joh’, zei ik dan, ‘ik kom thuis, eet wat en ga slapen.’ Maar ik vrat zoveel dat ik ontzettend dik werd. Nu weet ik dat dat een pantser was, een manier om mezelf te beschermen. Als ik nu wandel, denk ik: ik hoef niet een gelukkige man met een hond te spelen, ik kan een gelukkige man met een hond zíjn.’
Waar leef je nu van?
‘Ik heb een WIA-uitkering. Ik zat eerst twee jaar in de ziektewet, toen kreeg ik die. Aan de podcast verdien ik niks, dat is voor iedereen vrijwilligerswerk. In juni word ik 67, dan krijg ik AOW. En ook pensioen. Dat is alleen niet veel, en dat heeft te maken met...’ Even is hij stil. Dan: ‘Ik had dus 38 jaar een theatergroep met Joan en later kwam ook Lineke daarbij, tot er zonder overleg met mij besloten is dat de Mug moest stoppen. Ik was het daar totaal niet mee eens, zeker niet met de manier waarop. Ik heb zó veel van mezelf gegeven, ook financieel. Ik heb jaren geleden mijn fulltime dienstverband omgezet in drie dagen, zodat er meer geld overbleef voor de Mug.
‘Door de filmklussen verdiende ik genoeg en ik heb niet veel nodig. Maar het steekt me dat zij er volgens mij makkelijker mee kunnen stoppen doordat zij een pensioen krijgen gebaseerd op een fulltimebaan, en ik op een driedaagse werkweek. Los daarvan: ik ben iemand die het fijn vindt om goed uit elkaar te gaan. Met Joan heb ik bijna veertig jaar gewerkt! We waren bijna getrouwd. En dat het dan zo kan eindigen, dat kon ik gewoon niet verdragen.
‘Ik heb ze laatst nog geappt dat het enige wat ik nog wilde zeggen was dat ik het ontzettend jammer vind dat we niet in liefde uit elkaar gegaan zijn, en zelfs daar kreeg ik niets op terug.’
Zij hebben een andere lezing. Het was een artistiek huwelijk dat niet meer liep en moest stoppen, zeggen Joan, Lineke, en Jaap Lampe, de laatste directeur van de Mug, die uiteindelijk besloot dat er niets anders op zat dan de stekker eruit te trekken. Ze zeggen ook dat ze eerder hebben geprobeerd om het contact te onderhouden, maar dat ze op een gegeven moment niet meer reageerden omdat je eerdere berichten, ook die laatste, erg boos en verwijtend van toon waren, en zij zich aangevallen voelden.
‘Ja, ik ben een paar keer kwaad geworden, maar ik was meer niet boos dan wel. Ik was vooral zeer verdrietig en geschokt omdat ik me erbuiten gelaten voelde, en er niets in te zeggen had. Het ging me aan het hart. Ik ben de enige die al die jaren bij de Mug zat, Joan is er jaren tussenuit geweest en Lineke kwam er pas veel later bij. Voor mij was de Mug een levenswerk, een plek waar ik tot mijn dood mooie, relevante dingen wilde kunnen maken. Ik heb nog voorgelegd om met een mediator om tafel te gaan zodat het voor iedereen bevredigend zou eindigen, maar ook daar werd niet op ingegaan.
‘Achteraf ben ik dom geweest om zo lang bij die groep te blijven, terwijl ik al lang voelde: dit is niet zoals ik het wil. Ik wil het zoals het met Lies ging, open en persoonlijk, en liefdevol betrokken bij elkaars leven.
‘Gelukkig kan ik goed met weinig geld omgaan, ik kom uit een gezin waar op de centen gelet moest worden. Het is allemaal kringloop wat hier staat. Nu moet ik alleen weer 1.700 euro betalen aan de Belastingdienst, wat ik niet heb. En ik heb een grote schuld, wat ik de afgelopen jaren bij vrienden heb moeten lenen. Zo’n verhuizing is ook hartstikke duur, en een autootje. En weet je wat een stukje biologische kip kost? Ik eet een keer per week vlees. Vijf euro! Vanaf juni krijg ik gelukkig een pensioentje. Bij elkaar is dat 2.500 netto of zo.’
Dat is toch best veel?
‘Ja. Godzijdank. Want zoals ik nu leef, kan ik dat niet de rest van mijn leven doen. Van mijn broers mag ik af en toe een boodschappentas vullen. Die betalen zij dan. Ik heb gelukkig veel mensen om me heen die me helpen. Deze houten vloer heb ik voor mijn 65ste verjaardag gekregen van mijn vrienden. Dat is bijzonder.’
En ook je dak heb je gekregen, toch?
‘Ja. Van Connie, mijn inmiddels overleden vriendin die ik ken van de camping onder de rook van Amsterdam waar ik in de zomermaanden woon. Ze zei: ‘Je moet een nieuw dak hebben voordat ik doodga.’ Ze was pas 57. Op de dag dat ze stierf heb ik een podcast-aflevering met haar opgenomen. ‘Ik ga straks naar huis’, zei ze. Door haar denk ik: dit leven is een stukje van iets groots. Ik kan ’s avonds, als ik op de bank bij het raam lig, soms echt uit mezelf treden, alsof ik in space ben. Dan kan ik naar mijn lichaam kijken. Door haar ben ik ook anders naar de dood gaan kijken, dat lucht erg op. Ik hoef echt niet terug te komen. Sommige mensen hopen op reïncarnatie, dat wil ik niet.’
Je vriendin Hanneke Groenteman zei dat je ervan overtuigd bent dat je ex-partner, acteur Jeroen Willems die in 2012 overleed, is gereïncarneerd in je hond Mika.’
‘Dat dacht ik in het begin, ja. Maar Jeroen heeft later tegen me gezegd: ‘Nee, ik ben die hond niet.’ Ik hoor Jeroen soms. Dat heb ik met mijn overleden moeder ook. En met Connie. Ik masseer graag, de laatste keer dat ik Lineke zag heb ik haar voeten ook nog gemasseerd, en Connie helpt me daarbij. Als ik me op hen concentreer, of in stilte ben, dan kunnen Jeroen, mijn moeder en Connie hier zijn.
‘In het begin vond ik het gênant om hierover te praten. Tot ik dacht: what the fuck, wat maakt het uit. Als het voor mij zo voelt, is dat toch fijn? Gek genoeg hebben veel mensen dit soort ervaringen, toch hangt er besmuiktheid omheen. Ik heb me voorgenomen om me er niet meer voor te schamen. Voorheen was ik bang dat mensen zouden zeggen dat ik spiriwiri ben. Nu denk ik: wat maakt het uit? Ik heb laatst ook een boom zitten dingesen. Dat had ik op Instagram gezien, en het werkte.’
Een boom zitten dingesen?
‘Ja. ’s Ochtends om zes uur stond ik te kijken of niemand het zag. Ik dacht: ik doe het gewoon bij deze boom. Nu sta ik regelmatig lekker met die boom te huggen. Op blote voeten. En dan voel ik de energie van de boom door mij heengaan. Er is hier één man in de buurt die het ook doet. Die doet het niet stiekem, dat vind ik zo leuk. Als er mensen langslopen zegt hij gewoon hallo. Dat doe ik dan weer niet, haha.’
Daar ben je nog niet.
‘Haha, nee. Maar ik heb nu wel mijn eigen boom in mijn achtertuin, dus dat is al goed.’
‘Marcel neemt alle zweeftheorieën serieus’, zei Hanneke. Wanneer is dat gekomen?
‘Ik had het denk ik altijd al, maar ik durfde het niet aan. Tot ik op Bali een yin-yogavrouw ontmoette die vertelde dat zij voelde dat Bali sacred ground was. Ik ging me dat voorstellen en kon dat ook voelen. Zo ging er iets bij me open. Ik merkte dat ik er niet bang voor hoefde te zijn.
‘Ik doe nu ook Qigong, een Chinese bewegings- en ademhalingsoefening die goed is voor mijn hart. Tegen mijn hartkrampen klop ik honderd keer zachtjes op mijn borst en voel een relief. Ik ben mezelf aan het ontdekken en aan het genezen. Een huisarts heeft mij geholpen om allerlei natuurlijke middelen ervoor in de plaats te nemen. Als bloeddrukverlager gebruik ik nu bijvoorbeeld hibiscusthee.’
Is dat niet gevaarlijk?
‘Nee, die thee werkt beter dan sommige pillen die ik slikte, en dan zonder bijwerkingen. Ik heb zo veel last van bijwerkingen gehad. Ik heb er nu vertrouwen in dat ik zelf weet wat het beste voor me is. Ik voel natuurlijk wat ik voel, de cardioloog niet. Ik krijg steeds meer vertrouwen dat ik door goed te zijn voor mijn lijf, de dood kan uitstellen. Connie had trouwens een energetische stoel, heb je daar weleens van gehoord?’
Nee, wat is dat?
‘Een stoel waarin energie zit. Als je erop gaat zitten, voel je warmte door je heen stromen. Wat het precies doet weet ik niet, maar het doet iets goeds. Ik heb ook een cacaocirkel gedaan en ben twee keer begeleid met paddenstoelen. Dat was waanzinnig, ik voelde me meer verbonden met mezelf. Ik voel nu ook meer veiligheid. Dat is eigenlijk nooit zo geweest. Ik denk omdat ik als kind in een onveilige situatie opgroeide.’
Wat was er onveilig?
‘Mijn vader werkte in nachtclubs, sliep overdag en mijn drie broers en ik moesten dan stil zijn. Ik vond mijn vader onredelijk, hij communiceerde ook nauwelijks. Hij kon driftig zijn, soms ook fysiek agressief, dat was heel heftig. Ik weet nog dat we bovenaan de trap stonden terwijl mijn vader met een pan achter mijn moeder aanliep en wij riepen: ‘Hup mam, hup mam!’
‘Op mijn 15de heb ik mijn haar laten groeien en nam ik twee gouden ringen in mijn oren. Mijn vader wilde dat per se niet, dus deed ik dat juist. Het was mijn opstand, omdat ik dacht: hij terroriseert het gezin.’
Het klinkt niet heel angstig, dat je zo tegen je vader durfde in te gaan.
‘Nee, maar ik dacht: ik moet stoerder zijn dan ik ben. Ik ben veel te zacht. Met als gevolg dat ik mijn hele leven dingen heb gedaan die ik eigenlijk niet durf. Voor een zaal van 1.500 mensen spelen durf ik eigenlijk niet. Een moeilijke scène op een filmset ook niet.’
Wat is er met je vader gebeurd?
‘Mijn vader was eigenlijk gewoon alcoholist. Dat merkten wij niet als hij had gedronken, maar juist wanneer hij dat niet deed, dan was hij niet te doen. Pas later hoorde ik dat de sinaasappelsap die mijn moeder voor hem uitperste als hij wakker werd, vol wodka zat.
‘Hij is op een treurige manier overleden. Mijn moeder was zes weken daarvoor weggelopen. Voor de zoveelste keer. Mijn vader zat ’s nachts in zijn eentje te drinken met een muziekje op. Hij hield van jazz en draaide Piazzolla. Eén nummer gaat over de dood, daarin hoor je op de achtergrond kadunk kadunk kadunk, een hart dat slaat. Mijn vader is die nacht waarschijnlijk over een drempel gevallen op zijn buik, die heel dik was door het vocht, en heeft toen een hartstilstand gekregen. Hij is gestorven terwijl de plaat bleef hangen op dat nummer. Mijn broertje heeft hem zo gevonden.’
Jeroen is vrijwel op dezelfde leeftijd overleden als je vader, ook aan een hartstilstand.
‘Ja, Jeroen was een paar weken ouder. Bizar hè.’
Jullie waren vier jaar uit elkaar toen hij stierf. Toch word jij vaak als zijn weduwnaar beschouwd. Hoe is dat?
‘Ik vond het lastig om me daartoe te verhouden. We waren tenslotte uit elkaar. Maar we waren ook niet uit elkaar. Als hij in paniek was, kwam hij bij mij op de bank liggen en werd hij weer rustig. Ik denk dat als hij nog geleefd had, we weer bij elkaar waren gekomen. Ik heb altijd gezegd: ‘Jeroen, ik ga nooit bij jou weg.’ Hij was altijd bang dat ik bij hem weg wilde.’
Je vertelde in je podcast dat jij behoefte had aan andere bedpartners als Jeroen veel op reis was. Had zijn angst daarmee te maken?
‘Ja. Hij dacht: hij wordt verliefd. Dat was echt niet zo, maar uiteindelijk gebeurde er iets in zijn hoofd waardoor hij dacht: hij is verliefd. Dat kon hij niet verdragen en daarom ging het uit. Ik vind hem nog steeds de leukste man die ik heb gekend.’
Hoe kwam zijn dood bij jou binnen?
‘Ik werd gebeld door Carré. Tijdens de repetities was hij onwel geworden. Ik sprong op de fiets, had niet door dat het ernstig was. Halverwege werd ik gebeld dat hij naar het ziekenhuis was gebracht. Toen ik daar aankwam, lag hij op een tafel met een heel team om hem heen. Er hingen allemaal dingen in zijn mond, en ze drukten een apparaat op zijn borst. Ik had gek genoeg nog steeds niet door hoe ernstig het was.
‘Toen nam een arts mij mee naar een kamertje en zei: ‘Je moet je voorbereiden op het ergste.’ ‘De dood?’, zei ik. ‘Misschien is het nog erger als hij blijft leven’, zei die arts, ‘want hij heeft zeker een uur geen zuurstof in de hersenen gehad, dus dan wordt hij een plantje.’ Het is heel gek wat er in die minuut gebeurde. Van de shock dat hij misschien dood zou gaan, switchte ik ineens naar: dan moet hij dood. En een minuut later was hij dood. Het was zo gek. Daarna dacht ik: o shit, zijn moeder is vanuit Zuid-Limburg onderweg, dus ben ik die hele rit bezig geweest om Jeroen warm te houden.’
Hoe deed je dat?
‘Door de hele tijd in zijn hand en over zijn lijf te wrijven. Toen zijn moeder en familie aankwamen was het niet fijn, maar het was wel fijn dat hij nog niet helemaal koud was.’
Werkte het emotioneel door dat jullie formeel geen partners meer waren?
‘Ja, ik vond het ook gênant als de pers me belde, voelde me niet de aangewezen persoon om over hem te praten. Ik voelde me heel welkom in zijn familie, maar het bleef ergens raar. Het heeft jaren geduurd voordat ik er makkelijk over praatte. En ik heb pas toegegeven aan mijn verdriet toen ik Mika kreeg. Toen ik de liefde voor die hond voelde opbloeien, kwam ook de enorme liefde voor Jeroen naar boven.
‘Sinds Mika heb ik eigenlijk een sterkere band met Jeroen. Door Mika is mijn hart opengegaan, durf ik kwetsbaar te zijn en liefde te tonen. Ik heb dat bij Jeroen ook allemaal wel een beetje gedaan, maar ik was ook een angstig jongetje dat bang was voor een relatie. En gek genoeg valt Jeroen een beetje samen met die hond. Het is alsof Jeroen en ik nu eindelijk het leven leiden waarnaar we zo verlangden; 24 uur bij elkaar, niet te veel praten, gewoon zijn, lekker eten, lol, liefde. Het is een cadeautje van Jeroen dat ik dit nu mag ervaren, met terugwerkende kracht.’
Zijn er na Jeroen geen liefdes met twee benen meer geweest?
‘Jawel jawel jawel. Ik heb twee vriendjes in New York gehad. Met een heb ik nog steeds contact. Marvin, een heel leuke Afro-Amerikaanse man, een advocaat die aan Harvard heeft gestudeerd en kunstenaar is geworden. Ook door hem ben ik spiritueler geworden. Als ik online met hem afspreek, zeggen we een uur niks. We kijken alleen naar elkaar. Onze gesprekken zijn enkel met de ogen. Dat is zo intiem.
‘Verder ben ik nu veel meer fysiek met mezelf. Het klinkt gek om Mika er steeds bij te betrekken, want ik heb geen seks met die hond, maar ik heb wel intimiteit met hem en die is voor mij nu het belangrijkste. Als ik hem ’s avonds masseer en aai, dan is dat zo rustgevend en ook opwindend. Het is opwindend om een ander wezen te horen ademen in totale ontspanning. God, ik zit allemaal zo te spirituelen.’
Ik begreep dat je ook bent veranderd in de zin dat je niets meer uit de magnetron eet omdat je bang bent voor straling.
‘Klopt. Ik heb ook veel last van EMF-straling, van onzichtbare elektromagnetische velden. Daar krijg ik hartoverslagen van. Helemaal als ik op de bank lig, want daar zit de internetaansluiting. Dus die zet ik vaak uit. Daar dacht ik eerder nooit over na, dus toen ben ik dat gaan researchen en kwam ik erachter: o fuck, er is zoveel aan de hand. Doordat ik al die dingen lees, denk ik: hè, hoe kan het dat wij zo voor de gek worden gehouden? Een goede vriendin van mij zit al dertig jaar in wat ze conspiracy noemen. Zij zegt – en daar ben ik nu ook achter – dat dat woord wordt gebruikt om je monddood te maken.’
Hanneke zei dat ze je ergens ook een somber iemand vindt. Je neemt het leven zwaar.
‘Ja, ik snap dat zij dat zegt. Ik heb het alle twee, ik ben levenslustig, maar kan ook down zijn. Ik snap niet waarom er zoveel narigheid in de wereld is, terwijl de meerderheid van de mensen een goed hart heeft en het goede wil. Ik vind het leven zwaar en hard, je moet bijna ontkoppeld raken van je ziel om te kunnen leven. Ik merk dat ik nog altijd dat bange jongetje van vroeger ben, daarom lees ik geen kranten meer en heb ik al jaren geen televisie.
‘Op haar sterfdag vroeg ik Connie wat de zin van het leven is. ‘Het gaat erom dat je een lichtje bent’, zei ze. ‘Iedereen is dat, en je moet zorgen dat dat lichtje blijft branden. Daardoor verwarm je anderen met jouw zijn.’ Dat vond ik heel mooi. Ik dacht: ik hoef dus niet de hele wereld te redden, ik hoef alleen te zorgen dat ik een goed leven heb en daarmee de mensen om mij heen ook.’
Ik hoorde dat je twee kanten hebt. Pablo vertelde dat je heel enthousiasmerend kunt zijn, maar soms ook boos kunt uitvallen. Hanneke zei: ‘Hij is ontzettend warm en zacht, maar heeft ook een harde, miskende, grimmige binnenkant.’
Denkt na. ‘Dat komt denk ik doordat ik me als kind heb voorgenomen me stoerder voor te doen dan ik ben. Het driftige van mijn vader zit ook in mij, en dat hielp me wel om me krachtiger voor te doen dan dat ik ben. Dit bedenk ik nu ter plekke. Doordat ik me krachtiger voordeed, lukte het me om wel voor 1.500 man te gaan staan, om wel die ingewikkelde scène op een filmset te spelen. Het heeft me veel mooie avonturen en samenwerkingen gegeven, maar dat boven je kracht werken en leven heeft me ook veel gekost, waaronder mijn gezondheid. Dus ik ben heel blij dat die periode van dat harde werken voorbij is. Ik kijk nu echt uit naar juni, dan word ik 67. En dan moet ik echt niets meer.’
Cv Marcel Johan Petrus Cornelis Musters
1959 Op 6 juni geboren in Tilburg.
1977 Havo Pauluslyceum in Tilburg.
1978-1982 Psychiatrisch verpleegkundige in psychiatrisch ziekenhuis Voorburg te Vught.
1982-1986 Toneelschool Amsterdam.
1985 Oprichting Mugmetdegoudentand.
Speelde in voorstellingen als Smoeder (met Maria Goos, 2002), series als Hertenkamp (1999-2000), Oud geld (1998-1999), Gooische Vrouwen (2009), Penoza (2012-2015), Familie Kruys (2015-2019), en God Only Knows (2019), en films als Zwartboek (2006) en Dik Trom (2010).
Voor zijn rol van Max in de tv-serie Hertenkamp ontving hij een Gouden Beeld voor beste acteur en voor God Only Knows een Gouden Kalf.
2022 Podcast De 100 vrouwen van Marcel.
2026 Boek Geef haar eens ongelijk verschijnt 24 februari bij uitgeverij Meulenhoff.
Dit is een interview uit Volkskrant Magazine. Wilt u alle verhalen, columns en rubrieken uit het nieuwste nummer lezen? Dat kan hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant