De leeuwendans moet wat China en Maleisië betreft op de Unesco-lijst van immaterieel cultureel erfgoed komen. En hoewel het er van de buitenkant misschien makkelijk uitzien, dat op de maat lopen in zo’n leeuwenpak is het dat niet. ‘De eerste keer ging ik helemaal kapot.’
is verslaggever van de Volkskrant op de redactie Binnenland.
Veertien jaar geleden mocht Aristos Ginos (34) voor het eerst ‘de billen van de leeuw’ zijn. Sindsdien is de martialartsartiest verliefd. ‘Van alleen al de gedachte aan de leeuwendans gaat mijn bloed harder stromen. Vroeger mochten alleen de beste van de beste kung fu-krijgers deze dans uitvoeren. Het is dus een grote eer.’
Ginos – ‘met ergens Chinese wortels’ – staat deze zaterdagochtend in een kantorenverzamelgebouw aan de Haagse Gedempte Burgwal. Om hem heen lopen tientallen leeuwendansers en muzikanten. Iedereen bereidt zich voor op de viering van het Chinees Nieuwjaar. Deze zaterdagmiddag zullen ze, verkleed als kleurrijke leeuwen en draken, langs duizenden mensen dansen op de maat van trommels. En ook dan zal Ginos - afwisselend met zijn partner Stanley Pattiasina (33) - weer de ‘billen van de leeuw’ zijn.
Maar nu worden de pakken uit tassen gehaald, de grote met bont versierde leeuwenkoppen klaargezet en de laatste broodjes gegeten. In verschillende hoeken van het gebouw warmen leeuwendansers zich op. ‘Zullen we even een sprongetje doen, Stanley?’, stelt Ginos voor terwijl hij een blik werpt op het systeemplafond. ‘Dat gaat vermoedelijk net passen.’
Hij pakt de broekband van zijn partner vast. ‘Een, twee, drie.’ Snel springt Pattiasina omhoog. Eerst staat hij op Ginos’ bovenbenen, en niet veel later zit hij op diens hoofd, terwijl zijn eigen krullen tegen het plafond aankomen. Dan springt hij weer naar beneden, terwijl hij nog even een sierlijke front kick doet.
Als het aan China en Maleisië ligt, komt de eeuwenoude traditie op de Unesco-lijst van immaterieel cultureel erfgoed. Wat Minh Vu (44) betreft zou dat ‘een mooie vorm van erkenning zijn’. Al maakt het Vu, die vandaag coördinator is van de ‘leeuwenfamilie’, ook weer niet zo heel veel uit. ‘Ik vind het vooral leuk dat we vreugde kunnen brengen met de leeuwendans en dat de belangstelling ervoor toeneemt.’
Vu runt in het dagelijks leven een kung fu-school in Hoorn en een evenementenbureau. ‘Steeds meer grote bedrijven met een internationaal personeelsbestand huren leeuwendansers in om het Chinees Nieuwjaar te vieren.’ Zo was zijn team de afgelopen weken te gast bij Google, Booking en Accenture om ‘geluk en positieve energie’ te brengen in het nieuwe jaar – ditmaal het Jaar van het Vuurpaard.
‘In China staat de leeuw symbool voor kracht’, legt Vu uit. ‘Hij jaagt boze geesten weg.’ De dans – die veel overeenkomsten vertoont met kung fu – wordt dan ook niet alleen tijdens nieuwjaar opgevoerd, maar ook op andere momenten waarop je geluk kunt gebruiken. ‘Denk aan bruiloften of bij de opening van nieuwe restaurants.’
En hoewel het er van de buitenkant misschien makkelijk uitziet, dat samen op de maat lopen in een leeuwenpak, is dat het zeker niet, verzekert Vu. ‘Je hebt echt wel een paar jaartjes training nodig’, zegt hij terwijl hij een wit-blauwe leeuwenkop erbij pakt.
De voorste danser moet het hoofd vasthouden, met de kop schudden en de oren, ogen en mond laten bewegen. De tweede danser moet gebukt achter de eerste aanlopen. Zicht op waar ze naartoe gaan, hebben beide dansers nauwelijks. Bovendien moeten ze, als het even kan, samen onder het pak kunstjes doen, zoals op elkaars benen of schouders springen.
‘Je moet heel nauwkeurig samenwerken’, zegt Vu. ‘Anders komt de leeuw niet tot leven. Bovendien mogen toeschouwers niet zien dat er iemand in het pak zit.’ De eerste keer in het leeuwenpak, dacht Ginos dan ook ‘holy shit, dit is zwaar’. ‘Ik ging helemaal kapot’, zegt de inmiddels getrainde leeuwendanser. Maar nog steeds, zegt hij, ‘blijft het een marathon. We gaan straks vier uur, met knalvuurwerk naast ons, onder zo’n pak lopen.’
Zo denkt ook zijn leeuwenpartner Pattiasina erover. ‘Tegelijkertijd vind ik het als martialartsartiest het hoogst haalbare.’ En hoewel hij al vaker onder het pak heeft gelopen, vindt hij het dit keer extra spannend. ‘Ik ga als leeuw ook de ‘sla-ceremonie’ verrichten. Dat heb ik nog nooit gedaan.’
Want ook sla hoort bij het Chinees Nieuwjaar. Winkeliers moeten een krop boven hun deur hangen. De leeuw moet die pakken, doen alsof hij de sla opeet en vervolgens in drie stukken uitspugen voor geluk en voorspoed. Vu: ‘Hoe je dat precies doet, is het geheim van de leeuw. Maar het moet op het ritme van de muziek, en mensen mogen niet zien dat je de sla in stukken scheurt.’
Soms leggen winkeliers ook weleens sinaasappelen en mandarijnen voor hun deur. Maar daar heeft Vu dit jaar een stokje voor gestoken. ‘Ik heb gezegd: het wordt een krop sla of niets. Niet elke leeuw heeft ervaring met mandarijnen of sinaasappels en dan wordt het lastig.’
Inmiddels is het kwart voor één. Over 15 minuten zal de Haagse burgemeester Jan van Zanen, omringd door leeuwen en een draak, op het nabijgelegen Rabbijn Maarssenplein op de gong slaan om het nieuwe Chinese jaar te vieren. Daarna zal de optocht door Chinatown beginnen.
Stonden alle leeuwendansers een paar minuten geleden nog ontspannen te kletsen, nu worden de blikken serieuzer. Eentje oefent in een hoekje nog snel wat stappen. De anderen pakken alvast hun leeuwenkop. ‘We gaan!’, roept Vu luid. Het geroezemoes verstomt. Niet veel later klinkt buiten het eerste geroffel van de trom.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant