Amerikaanse strijdkrachten zouden zaterdag gereed zijn voor een aanval op Iran, melden Amerikaanse media. Deskundigen noemen de kans daarop zeer reëel, al kan het ook nog maanden duren. "Dit is de grootste militaire aanwezigheid van de VS in de Golfregio sinds 2003."
Amerikaanse gevechtsvliegtuigen en de marine zijn mogelijk zaterdag al paraat, melden anonieme overheidsbronnen aan CNN, The New York Times en CBS News. Volgens laatstgenoemde valt de VS dit weekend vermoedelijk nog niet aan. Trump dreigt al langer met militaire interventie als Iran zijn nucleaire programma niet terugschroeft.
De afgelopen weken zijn er gevechtsvliegtuigen, bevoorradingsschepen en luchtverdedigingsschepen afgereisd naar de Golfregio. De USS Gerald R. Ford, het grootste vliegdekschip ter wereld, is onderweg om zich bij het al aanwezige vliegdekschip USS Abraham Lincoln te voegen. Axios meldt dat de VS zich voorbereidt op een wekenlange aanval samen met Israël als Iran niet voor het einde van februari concessies doet.
Dinsdag verliepen indirecte gesprekken in Genève tussen de VS en Iran stroef. Amerikaanse overheidsfunctionarissen zijn sceptisch over de gesprekken waar weinig uitkwam, schreef The New York Times.
Signalen van een aankomende aanval worden ondertussen steeds zichtbaarder. Het Pentagon zou de afgelopen dagen al personeel hebben geëvacueerd uit vrees voor gerichte tegenaanvallen. De Poolse premier Donald Tusk riep landgenoten donderdagochtend op Iran onmiddellijk te verlaten. "Mogelijk kan dat de komende uren niet meer", voegde hij toe.
De kans op een aanval in de komende maanden is 90 procent, zegt hoogleraar in Oorlogsstudies Frans Osinga. Dit is de grootste militaire aanwezigheid van de VS in de regio sinds de aanval op Irak in 2003. "Het hangt ervan af of Iran buigt voor de Amerikaanse dwangdiplomatie."
Amerikadeskundige Chris Nijhuis noemt de kans op een aanval gezien de aanwezige militaire slagkracht "zeer reëel". "Trump heeft in Venezuela laten zien dat hij militairen durft in te zetten."
Het zou niet de eerste aanval van de VS op Iran onder Trump zijn. In juni voerde Israël luchtaanvallen uit op Iraanse nucleaire doelwitten. De VS zette bij Operation Midnight Hammer B2-bommenwerpers in op drie nucleaire complexen. De zogenoemde Twaalfdaagse Oorlog was niet alleen een flinke klap voor het Iraanse kernprogramma, maar ook hun verdedigingswerken.
De Iraanse luchtverdediging is toen flink uitgedund, vertelt Osinga. De VS kan nu vrij eenvoudig aanvallen. Je ontregelt eerst wat er nog over is van het luchtafweer met raketten en cyberaanvallen. Vervolgens kunnen gevechtsvliegtuigen militaire doelen en nucleaire complexen van het regime bestoken, voorziet de hoogleraar. Osinga denkt dat Israël voorlopig niet direct gaat bijdragen aan de operatie.
Voorlopig is het volgens de hoogleraar nog een dwangactie. De VS wil dat Iran het grootste deel van hun verrijkte uranium inlevert. Daarnaast moet het land zijn langeafstandsraketten wegdoen en de steun afkappen aan groeperingen als de Houthi's, Hamas en Hezbollah. Dit alles vormt een existentiële dreiging voor Israël.
Maar Iran gaat al die eisen niet inwilligen, legt Osinga uit. Het land zegt de raketten nodig te hebben voor zelfverdediging. Stabiliteit is voor een regime heel belangrijk. Voor ayatollah Ali Khamenei, de hoogste Iraanse leider, staat het regime op het spel zonder deze raketten. Daardoor krijg je een patstelling, zegt Osinga.
Nijhuis ziet dat de binnenlandse protesten tegen het regime in Iran mogelijk meespelen in de timing. De Amerikaanse dreiging kan die onrust weer aanzwengelen. Het regime moet ook wat terugdoen bij een aanval, legt Nijhuis uit. "Hun ideologie is gebaseerd op de VS als grote vijand. Als ze niets doen, zwakt hun gezag in het land nog verder af."
Volgens Nijhuis behoeft het geen uitleg dat de belangen van Israël een groot aandeel hebben in het Amerikaans handelen. Iran is de enige overgebleven tegenstander in de regio, nadat de twee jaren hebben gedaan over het systematisch uitschakelen van anderen.
De VS wil ook zijn reputatie als militaire grootmacht behouden. Daarnaast wil Trump vanuit zijn echo overwinningen behalen, zo ook militair, zegt Osinga. "Hij wil kunnen laten zien dat hij de spanningen in het Midden-Oosten oplost."
De spanningen tussen Israël en de VS zijn ouder dan het presidentschap van Trump. Hij wil bewijzen dat hij het beter doet dan oud-president Barack Obama, legt Nijhuis uit. Trump is in zijn eerste termijn uit de atoomdeal met Iran gestapt die Obama had gesloten. "Dat akkoord was best succesvol in het afstoppen van het nucleaire programma."
Nijhuis: "De nucleaire onderneming van Iran kwam weer op gang nadat de VS zich daaruit terugtrok. Trump probeert een zelf gecreëerd probleem nu op te lossen met militair ingrijpen."
Nijhuis benoemt dat Trump ook baat heeft bij deze actie om de aandacht af te leiden van binnenlandse onrust. Daar lijkt nu weer sprake van na de laatste vrijgave van de Epstein-files. Daarnaast is de president volgens de peilingen historisch impopulair.
Op korte termijn leveren militaire acties een sprong in populariteit op, maar die ebt ook snel weer weg, vertelt de Amerikadeskundige. "Met deze actie doet Trump vooral waar hij goed in is: het onderwerp veranderen zodra hij onder druk staat."
Tenslotte valt Nijhuis nog het ironische toeval op van de op handen zijnde aanval. De Russische inval in Oekraïne in 2022 was vier dagen na het einde van de Winterspelen in Peking. De spelen in Milaan eindigen zondag, een dag nadat de Amerikaanse troepen gereed zullen zijn voor een aanval.
Source: Nu.nl algemeen