De geschiedenis van de Olympische Spelen barst van de bijzondere verhalen. Elke dag vertellen we er eentje. Vandaag: de Joodse ijshockeyer die Duitsland vertegenwoordigde op de Winterspelen van 1936 in Garmisch-Partenkirchen.
In een keurig aangeharkte buitenwijk van Potsdam, even ten westen van Berlijn, is de Rudi-Ball-Strasse te vinden. De huizen zijn er ruim en modern, de tuinen liggen kaarsrecht naast elkaar. Voor wat gezelligheid kun je terecht bij Der geheimnisvolle Garten, een hippe koffietent.
Er is veel over Rudi Ball bekend, maar toch ook niet alles. Het staat vast dat hij in 1911 werd geboren als jongste van drie zonen in een Joods gezin. Dat hij slechts 1,63 meter lang was. Dat hij een vliegensvlugge ijshockeyer van Berliner SC was. En dat hij Duitsland aan brons hielp op de Winterspelen in 1932.
De wind stak op. Adolf Hitler kwam aan de macht en alles veranderde voor de familie Ball. Leven werd overleven. De kleine sterspeler Rudi Ball, in voorkomen en afkomst het tegenovergestelde van het arische ideaalbeeld, werd uit de ijshockeyselectie verwijderd voor de Winterspelen van 1936 in eigen land.
Maar de autoriteiten hadden buiten Gustav Jaenecke gerekend. De bonkige verdediger was niet alleen het fundament onder de Duitse ijshockeyploeg, hij was ook de beste vriend van Ball. "Als Rudi niet naar de Spelen mag, ga ik ook niet."
De actie van Jaenecke had effect. De Duitsers wisten dat ze kansloos waren zonder de twee kameraden en vaardigden ze allebei af naar de Spelen. Ball was opnieuw een van de uitblinkers, maar raakte tijdens het toernooi geblesseerd. Duitsland bleef ditmaal ver van de medailles verwijderd.
Ball had bij zijn terugkeer in het team geregeld dat zijn familie na de Spelen het land mocht verlaten om zich in Zuid-Afrika te vestigen. Zelf bleef hij om onduidelijke redenen achter in het Derde Rijk. De Joodse bliksemschicht kwam tot diep in de oorlog uit voor Berliner SC én de Duitse ploeg.
Werd hij gedwongen? Was het een onderdeel van de afspraak over zijn familie? Had hij als succesvol ijshockeyer een status aparte? Feit is dat Ball de oorlog op een of andere manier overleefde en pas in 1948 naar Zuid-Afrika verkaste om zich met zijn familie te herenigen. Hij overleed in 1975 op 64-jarige leeftijd in Johannesburg.
Nee, niet alles is over Rudi Ball bekend. Er zijn wat foto's van hem te vinden en in een ingedutte buitenwijk van Potsdam is een straat naar hem vernoemd. Verder is er weinig in Duitsland dat herinnert aan de Joodse ijshockeyer op de nazi-Winterspelen.
Source: Nu.nl sport