Vanwege ‘toenemende fraude’ in de zorg met zogenoemde ervaringscertificaten, een bewijs waarmee ongediplomeerden kunnen werken, roept het demissionaire kabinet op deze niet langer te accepteren. Zorginstellingen hebben dit vrijdag in een brief te horen gekregen.
is regioverslaggever van de Volkskrant in Oost-Nederland.
De oproep is problematisch, omdat de zorg al kampt met arbeidstekorten. Het ervaringscertificaat, ook wel evc (erkenning van verworven competenties) genoemd, is juist bedoeld om mensen die in de zorg hebben gewerkt en daar zonder de juiste diploma’s vaardigheden hebben opgedaan, toch aan het werk te houden of krijgen.
In de kabinetsbrief schrijven vier ministeries aan de zorgbranche dat ze zich ervan bewust zijn dat die staat ‘te springen om werknemers’. Desondanks zien ze zich genoodzaakt om in te grijpen, vanwege ‘ernstig risico voor de kwaliteit en veiligheid van de zorg’.
In juli vorig jaar werden drie mensen opgepakt die tussen de 800 en 1.200 vervalste certificaten zouden hebben verkocht. Ook is uit een steekproef van Stichting Kwaliteitsregister Jeugd (SKJ) onder 274 jeugdzorgprofessionals gebleken dat een derde van de evc’s van jeugdzorgprofessionals niet aan de eisen voldeed.
Uit onderzoek door justitie en inspecties zou nu blijken dat ‘criminelen zijn geïnfiltreerd in de zorg’ en er ‘verontrustende signalen zijn over de omvang van fraude met evc-certificaten’.
Ook schrijven zij: ‘De erkenning van evc-aanbieders blijkt geen waarborg te bieden voor de betrouwbaarheid en kwaliteit van een evc-certificaat. ’
Wouter van der Galiën van Jeugdzorg Nederland noemt het ‘heel goed’ dat het kabinet ingrijpt. ‘Een deel van de mensen die wij binnen zagen komen met een evc was echt te kwader trouw’, zegt hij. ‘Die wil je niet laten werken met kwetsbare jongeren. In januari hebben wij daarom, op basis van de steekproef, besloten geen mensen op basis van een nieuw aangevraagde evc in de jeugdzorg te laten werken.’
In de branche is het kabinetsbesluit hard aangekomen. EVC Nederland is een van de grotere aanbieders. Directeur Paul Andringa noemt het ‘onbegrijpelijk’ dat het kabinet ‘geen onderscheid maakt tussen malafide spelers en erkende, bonafide evc-aanbieders’.
‘Als erkend evc-aanbieder werken wij volledig volgens de afgesproken – en terecht uiterst strenge – richtlijnen, waardoor iedere vorm van misbruik uitgesloten is’, zegt hij.
Dat beaamt Jan de Lange, voorzitter van het bestuur van de valideringsbranche, waar alle evc-aanbieders onderdeel van zijn. ‘Er is in het verleden het een en ander aan de hand geweest in onze branche’, erkent hij. ‘Nu wordt op basis daarvan een hele sector aan de paal genageld. Terwijl we een behoorlijke transitie hebben doorgemaakt.’
Volgens De Lange is 80 tot 90 procent van de aanbieders die slecht uit de steekproef van SKJ kwamen inmiddels niet meer actief.
Niet alleen met de certificaten wordt gefraudeerd, maar ook met de Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) en diploma’s van mbo tot universiteit, schrijven de ministers. Het kabinet roept op daar scherp op te zijn, en de ervaringscertificaten helemaal niet meer te accepteren.
Daarmee verbiedt het overigens niet de inzet van ongediplomeerde zorgmedewerkers met ervaring. Maar in plaats van te vertrouwen op de ‘papieren excercitie’ met het evc, dienen de instellingen ‘zelf te controleren’ of de medewerker ‘over de vereiste vaardigheden beschikt’.
Jeugdzorg Nederland roept haar leden al langer op goed te kijken wie er bij ze rondlopen. ‘Het zou ideaal zijn als je kunt vertrouwen op een certificaat, want het zelf uitzoeken vergt veel extra werk’, zegt Van der Galiën. ‘Maar het is belangrijk dat het goed gebeurt. Voor de toekomst moeten op zoek naar een manier waarop we ervaring weer goed kunnen vastleggen.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant