Westelijke Jordaanoever De regering-Netanyahu heeft besloten dat zaken als water, milieu en archeologie in bezette Palestijnse steden voortaan onder Israëlisch gezag vallen. Ook wordt het makkelijker voor kolonisten om grond van Palestijnen te kopen.
Palestijnse familieleden zaten vorige week bij een bank die buiten was geplaatst nadat hun huis was gesloopt omdat ze geen bouwvergunning hadden van de Israëlische autoriteiten, vlak bij de stad Hebron op de bezette Westelijke Jordaanoever.
De Israëlische annexatie van de Westelijke Jordaanoever is een stap dichterbij gekomen. Waar Israël militair al de volledige controle uitoefent in het bezette gebied, vergroot het nu de zeggenschap over het civiele bestuur van Palestijnse gemeenschappen. Dat heeft het Israëlische kabinet zondag besloten.
Israël zal voortaan in de Palestijnse steden het beheer voeren over zaken als water, milieu en archeologische vondsten. Ook schaft Israël een oude, Jordaanse wet af die de verkoop van Palestijnse grond aan niet-Arabieren verbiedt. Tot nu toe waren kolonisten afhankelijk van door de overheid toegewezen grond; voortaan kunnen ze rechtstreeks over een stuk land onderhandelen.
Dat Israël wetten begint te handhaven in de Palestijnse steden betekent „een einde aan de Oslo-akkoorden”, zegt Dror Etkes, een Israëliër die bijhoudt welke grond er gestolen wordt van Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever. Met de Oslo-akkoorden kregen de Palestijnen in de jaren negentig zelfbestuur over delen van de Westelijke Jordaanoever, als opmaat naar een eigen staat.
Vervolgonderhandelingen leverden niets op, waarna Israël onder meer met een groot aantal nederzettingen een mogelijke Palestijnse staat ondermijnde. Na het kabinetsbesluit zondag zei de extreemrechtse minister Bezalel Smotrich (Financiën): „We zullen het idee van een Palestijnse staat blijven torpederen.”
Wat Etkes het meest vreest, is de vereenvoudigde verkoop van Palestijnse grond aan Israëliërs. „Hierdoor komt een groot deel van de Westelijke Jordaanoever beschikbaar voor Israëliërs die, met steun van hun regering, zullen proberen land over te nemen door te beweren dat ze het hebben gekocht. Er zal weinig of geen publieke controle zijn op deze zogenaamde transacties. Het zou de zoveelste manier zijn waarop deze regering zal proberen de kaart van de Westelijke Jordaanoever te hertekenen.”
De versnellende Israëlische kolonisatie van het bezette gebied geschiedt daarnaast op tal van andere manieren: onder meer door Palestijnen met geweld te verdrijven, nederzettingen uit te breiden, wegen aan te leggen die alleen door Israëlische kolonisten gebruikt mogen worden, met versperringen en checkpoints voor Palestijnen, Palestijnen bouwvergunningen te weigeren en hun gebouwen te slopen.
Het is voor Palestijnen verboden hun grond aan Israëliërs te verkopen. De Palestijnse Autoriteit bestraft dit zwaar; officieel zelfs met de doodstraf, al wordt die niet uitgevoerd. Ook riskeert de verkoper sociale uitsluiting of geweld van andere Palestijnse burgers, die het opgeven van grond aan de bezetter als landverraad zien.
Etkes noemt het „zeer onwaarschijnlijk” dat de verkoop van Palestijnse grond aan Israëliërs uit vrije wil zal plaatsvinden. De realiteit is, zegt hij, dat grote delen van de bezette Westelijke Jordaanoever al ontoegankelijk zijn voor Palestijnen. „En die gebieden worden steeds groter. Dat betekent dat steeds meer Palestijnen voor een dilemma komen te staan: hun grond verkopen en er iets voor krijgen? Of die evengoed kwijtraken, en er niets voor krijgen? Natuurlijk zijn er dan mensen die eieren voor hun geld kiezen.”
Het Israëlische kabinet heeft bovendien besloten dat alle kadastrale gegevens openbaar worden, waardoor potentiële kopers weten wie de grond bezit. Dit kan volgens critici het risico verhogen dat Palestijnse landeigenaren fysiek door Israëlische kolonisten geïntimideerd worden.
De stap naar verdere Israëlische toe-eigening van Palestijns gebied is in strijd met het twintigpuntenplan van de Amerikaanse president Donald Trump en de VN-resolutie die daarop gebaseerd is. Daarin staat dat er een „geloofwaardig pad naar Palestijnse zelfbeschikking en een eigen staat” moet komen. De afgelopen maanden heeft Trump herhaaldelijk gezegd dat Israël „niets” met de Westelijke Jordaanoever van plan zou zijn.
De Palestijnse Autoriteit noemde de nieuwe Israëlische regels „illegaal en ongeldig”, en vraagt de Verenigde Naties en de VS om in te grijpen. Hamas riep op tot een „opstand in de Westelijke Jordaanoever en Jeruzalem” en tot een „escalatie” van het conflict, „met alle beschikbare middelen”.
De Israëlische ngo Emek Shaveh, die zich met archeologische vondsten bezighoudt, noemde het kabinetsbesluit „weer een agressieve stap in Israëls culturele toe-eigening van het erfgoed, de religieuze en oudheidkundige plekken van de Westelijke Jordaanoever.”
Volg de laatste politieke ontwikkelingen in de VS op de voet
Source: NRC