Vrijdagavond vindt de olympische openingsceremonie plaats, maar het is de vraag of voetbalstadion San Siro wel uitverkocht zal zijn. Relletjes rond de aanwezigheid van ICE, de kosten en milieuschade maken dat het olympisch vuur bij het Italiaanse publiek nog moet ontbranden.
doet verslag van de Winterspelen in Milaan.
Vrijdagavond, stipt om 20.00 uur, beginnen de Olympische Winterspelen van Milaan en Cortina. Op de bankjes van voetbalstadion San Siro in Milaan zouden dan 80 duizend toeschouwers reikhalzend klaar moeten zitten voor de openingsceremonie, terwijl het optimistische organiserend comité wereldwijd mikt op ruim twee miljard tv-kijkers.
Of dat allemaal gaat lukken, was deze week nog hoogst onduidelijk. Volgens Italiaanse media waren er woensdag nog 10 duizend onverkochte kaartjes voor San Siro. Dat heeft misschien iets te maken met de hoge prijzen: met tickets vanaf 260 euro is het bepaald geen goedkoop avondje uit.
Dus begon de afgelopen dagen een race tegen de klok om het stadion vol te krijgen. Onder meer de Milanese gemeenteraad kreeg gratis toegang aangeboden (toch weer 48 plekken gevuld), en olympische vrijwilligers mochten opeens kaartjes aanschaffen voor het vriendelijkere tarief van 26 euro.
Tegelijk met het spektakel in San Siro, waaraan sterren als Laura Pausini, Andrea Bocelli, Mariah Carey, Tom Cruise en Snoop Dogg deelnemen, vinden er nog drie kleinere ceremonies plaats op andere plekken in Noord-Italië. Dat heeft alles te maken met de opzet van deze Winterspelen, die verspreid zijn over zeven locaties die onderling ver van elkaar af liggen.
Het ontbreken van een duidelijk centrum zou een reden kunnen zijn dat de olympische sfeer er de week voor de Spelen nog niet helemaal in zit. Volgens marketingbureau Avantgrade googleden de Italianen de afgelopen tijd vaker op het nationale muziekfestival van Sanremo (dat eind februari begint) dan op de Olympische Winterspelen. Bovendien is een groot deel van de zoekopdrachten die met de Spelen te maken hebben negatief: ze gaan over de verwachte drukte, veiligheid en wegafsluitingen.
Daar kwam vorige week nog een minder voor de hand liggende zorg bij. Krant Il Fatto Quotidiano meldde dat de Amerikaanse delegatie agenten van de inmiddels beruchte immigratiedienst ICE zou meenemen naar Italië. In werkelijkheid gaat het om een tak van de Amerikaanse Homeland Security Investigations.
Formeel valt die onderzoeksunit inderdaad onder de immigratiedienst ICE, maar in de praktijk heeft zij weinig tot niets te maken met de bendes ICE-agenten die de afgelopen weken de straten in de Verenigde Staten onveilig maakten.
De aanwezigheid van Homeland Security Investigations bij grote buitenlandse evenementen is vast onderdeel van de Amerikaanse veiligheidsmaatregelen, zeker als er hoogwaardigheidsbekleders worden verwacht: vicepresident JD Vance heeft aangekondigd de ceremonie in San Siro bij te wonen, net als buitenlandminister Marco Rubio.
De ophef rondom de ‘ICE-agenten op straat in Milaan’ bleek dus een storm in een glas water. Toch slaagde de Italiaanse regering er niet in om de rel te ontzenuwen voordat die de wereld overging. In Milaan en Rome vonden bescheiden protesten plaats tegen de fantoomagenten. Woensdag verzekerde minister van Binnenlandse Zaken Matteo Piantedosi het Italiaanse parlement er nogmaals van dat ICE ‘geen enkele politietaak vervult of zal vervullen in ons land’.
Een andere domper op de feestvreugde was de eerste diskwalificatie vanwege doping deze Spelen, die maandag bekend werd. De Italiaanse biatleet Rebecca Passler testte positief op letrozol, een middel dat zelf weliswaar niet prestatiebevorderend is, maar het gebruik van andere middelen zou kunnen verhullen.
Het grote publiek zal van de diskwalificatie vermoedelijk niet wakker liggen, maar voor het Duitstalige plaatsje Antholz, dat tijdens deze Spelen de biatlon organiseert, is het wel een teleurstelling: Passler komt daar vandaan.
In zowel het skioord Cortina als het Zuid-Tirolese Antholz klonk in de aanloop naar de Spelen sowieso al aardig wat kritiek. Milieuactivisten zijn teleurgesteld in de organisatie, die vooraf sprak over ‘de meest duurzame Spelen ooit’. Maar om alle locaties te laten voldoen aan de olympische eisen, werd er uiteindelijk toch meer bijgebouwd en natuur opgeofferd dan vooraf beloofd was.
‘In 2019 zag ik de Winterspelen nog als een grote kans voor onze leeglopende bergen’, verklaart oud-boswachter en milieuactivist Luigi Casanova (70), bewoner van de streek rond Cortina. ‘Maar deze Spelen laten niets na, behalve een hoop nieuw asfalt.’ Samen met een journalist schreef Casanova een kritisch boek over de Winterspelen, die de mooie voornemens over duurzaamheid, soberheid en transparantie in zijn ogen geenszins waarmaken.
In het rijtje klachten staat de nieuwgebouwde bobsleebaan in Cortina steevast hoog. In Italië zijn hooguit enkele tientallen beoefenaars van sleesporten. Over een maand zal de anderhalve kilometer lange baan, die 118 miljoen euro gekost heeft, zeer waarschijnlijk amper meer gebruikt worden. Die kans is des te groter omdat het onderhoud prijzig is. De baan die voor de Winterspelen in Turijn (2006) gebouwd werd, is inmiddels alweer jaren in onbruik en rijp voor de sloop.
Of neem de kabelbaan, die gebouwd zou worden om bezoekers van de Spelen te vervoeren van het centrum van Cortina naar de skipiste. Die is niet op tijd af en zal volgens Casanova ook nooit afkomen, omdat er teveel aardverschuivingen in het bouwgebied zijn. Ook vreest Casanova voor nieuwe bouwprojecten na de Spelen, die zijn bossen zullen doen wijken. Het door toerismeminister Daniela Santanché lang gewenste vliegveld in Cortina, bijvoorbeeld. Daarmee zou het karakter van het toch al exclusieve skioord nog elitairder worden, vrezen critici.
In de bergen broeit niet alleen bij milieuactivisten onvrede. Ook de sprekers van het Ladinisch, een culturele minderheid van ongeveer 40 duizend Dolomietenbewoners, hangen tijdens de Winterspelen in Cortina uit protest hun eigen vlag op de balkons. Ze voelen zich in de voorbereidingen genegeerd, zegt de voorzitter van vereniging Union de i Ladis de Anpezo tegen een lokale krant. ‘Niemand heeft ons ook maar één keer om onze mening gevraagd.’
Zo is Italië in de dagen voor de Winterspelen vooral bezig met een geliefde nationale sport waar geen sneeuw of ijs voor nodig is: onderling ruziën. Maar over een ding zijn alle bewoners van het organiserende land het vermoedelijk wél eens: de buitenlandse gasten moeten straks hoger opgeven van het eten en de ontvangst in Italië dan het geval was tijdens de Zomerspelen van 2024 in Parijs. Vooral de Italiaanse équipe was toen zeer kritisch op de Franse gastvrijheid, van de bedden tot het eten.
Tot nu toe zijn de voortekenen voorzichtig gunstig, zag persbureau Reuters maandag in het olympisch dorp in Milaan. Daar zullen per dag tot 4.500 maaltijden (ontbijt, lunch en diner) geserveerd worden. ‘Het is geen Michelinrestaurant’, verklaarde schaatser Jenning de Boo nadat hij er voor het eerst pasta, salade en kip had gegeten. ‘Maar ik vind het heel adequaat, alles wat een atleet nodig heeft.’
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant