Epstein-dossier Nu blijkt dat Peter Mandelson als minister gevoelige informatie doorspeelde aan Jeffrey Epstein, lijkt het voor het Labourkopstuk echt afgelopen. Voor premier Starmer betekent het een nieuw probleem.
Peter Mandelson in 2022.
Hij heeft zich wel vaker teruggevochten na een schandaal. Lord Peter Mandelson stapte twee keer op toen hij minister was, kortgezegd vanwege gebrek aan transparantie bij vriendengunsten. Hij kwam steeds weer terug. Maar nu lijkt de Britse pers er zeker van: het is gedaan met Mandelson.
De Britse politie onderzoekt of de politicus en oud-ambassadeur strafbare feiten heeft gepleegd, nu nieuwe documenten in de zaak-Epstein tonen hoe goed de band tussen de mannen was. Te goed. In zijn tijd als minister speelde Mandelson gevoelige informatie door aan de veroordeelde Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein, over belastingplannen, Europese uitgaven, ontwikkelingen in de formatie na parlementsverkiezingen.
Stap voor stap verliest Mandelson zijn functies en titel. In september verloor hij zijn post als ambassadeur in de Verenigde Staten, toen uit documenten bleek dat hij Epstein als goede vriend beschouwde en diens veroordeling een „dwaling” had genoemd. Mandelson was in februari 2025 aangewezen door premier Keir Starmer als de man die de banden met de nieuwe Amerikaanse president misschien goed zou kunnen houden.
Mandelson zegde zondag zijn Labourpartijlidmaatschap op, om de partij niet verder in verlegenheid te brengen. Hij wordt gezien als de man die Labour mede-hervormde tot een centrum-linkse partij. Dinsdag kondigde hij zijn vertrek uit het Hogerhuis aan. Starmer zegt dat aan het afnemen van zijn titel als Lord wordt gewerkt, en dat koning Charles en hij het erover eens zijn dat Mandelson verwijderd moet worden uit de Privy Council, een adviesraad voor de koning.
Toen Mandelson tussen 2008 en 2010 minister van Economische Zaken was, in de regering van premier Gordon Brown, beloofde hij Epstein zich tegen een plan van zijn collegaminister van Financiën te keren. Die wilde bonussen voor bankiers beperken. Mandelson raadde Epstein aan om zijn bankierscontacten bij JP Morgan aan te moedigen de Britse regering „mild te bedreigen”.
Mandelson speelde informatie door naar Epstein, zoals ideeën van premier Brown over de bestrijding van de bankencrisis, waaronder de verkoop van staatseigendom. Een andere mail ging over een interne evaluatie van de Britse economie. En, in mei 2010: het nog geheime plan van de Europese Commissie om 500 miljard te investeren om de euro overeind te houden.
In de dagen na de parlementsverkiezingen van 2010 hield Mandelson zijn vriend op de hoogte van het feit dat de premier een „geheime” bespreking had met de liberaaldemocraten, en meldde de dag daarop: „Finally got him to go today”. Een paar uur later maakte Brown bekend dat hij opstapte als Labourleider. Andersom voorzag Epstein Mandelson van advies. Zo suggereerde hij dat Labour de Tories moesten laten regeren met een minderheid, in plaats van een coalitie. Ze zouden dan, schreef Epstein, niks gedaan krijgen.
Uit de recent geopenbaarde documenten zou blijken dat Epstein in 2003 en 2004 75.000 dollar overgemaakt heeft aan Mandelson. Een woordvoerder zegt in de Financial Times dat Mandelson geen herinnering heeft aan de betalingen en zal moeten uitzoeken of ze authentiek zijn. Epstein maakte ook zo’n 12.000 dollar over aan de partner van Mandelson, voor een osteopathie-cursus.
Premier Starmer wordt nu aangesproken op zijn beoordelingsvermogen. In het Lagerhuis gaf hij woensdagmiddag toe dat hij wist dat de politicus nog contact had met Epstein na zijn veroordeling, maar dat Mandelson tegen hem gelogen heeft over hoe nauw de band was. Starmer „heeft spijt” dat hij hem heeft aangewezen. „Als ik toen wist wat ik nu weet, zou ik hem nóóit nabij hebben gelaten.”
De Conservatieve oppositieleider Kemi Badenoch verwijt Starmer dat hij zijn vertrouwen gaf aan een man die al twee keer eerder zijn ambt moest verlaten, en waarvan het bovendien „op Google stond” dat hij bevriend was met Epstein. Ze vraagt zich af: dacht Starmer dat het een risico was dat hij wel kon nemen?
Starmer komt het Lagerhuis tegemoet door aan te kondigen dat documenten rond de aanstelling worden vrijgegeven. Hij wil documenten uitzonderen die de nationale veiligheid in gevaar kunnen brengen, daarover leeft zowel onder Conservatieven als een deel van de Labour-parlementariërs onvrede. Woensdagavond besloot het Lagerhuis, mede met steun van Labour-parlementariërs, dat Starmers kabinet niet zelf mag bepalen welke documenten worden achtergehouden. Dat zal de Inlichtingen- en veiligheidscommissie van het parlement doen.
Voor Starmer is de vraag hoe ver de kritiek op zijn inschattingsvermogen wordt opgevoerd. Zowel Conservatieve als Labour-parlementariërs pleiten voor het vertrek van Starmers stafchef Morgan McSweeney, een politieke vertrouweling van Mandelson.
Dit artikel is op woensdag 4 februari geactualiseerd naar aanleiding van een beslissing van het Britse Lagerhuis.
Source: NRC