Hiphopcollectief New Wave geeft deze week vijf reünieconcerten in de Ziggo Dome. Met hun frisse en vernieuwende muziek hebben deze artiesten hiphop in Nederland definitief op de kaart gezet – en tien jaar later domineren ze nog steeds de hitlijsten.
is popredacteur van de Volkskrant.
Er hing iets in de lucht, in 2015. Tien jaar na de laatste echt succesvolle hiphopgolf in Nederland borrelde in een hoekje van de hiphopscene weer iets nieuws. Platenbaas Kees de Koning hield alles nauwlettend in de gaten, op jacht naar nieuw talent om op zijn label te tekenen. Rond 2015 zag hij een nieuwe golf hiphoptalent, een hele groep jonge jongens die nog maar net begonnen in de muziek, maar nu al veelbelovende dingen deden.
De nieuwe golf deed het anders. De rappers zongen bijvoorbeeld als het nummer daarom vroeg, en de producers maakten beats die complexer en gelaagder waren dan die van de vorige generatie. Caribische ritmes, r&b en dansbaarheid in het algemeen mochten een rol spelen. De Koning wilde deze hiphop hebben voor z’n label, dus bood hij de nieuwe talenten een platencontract aan, en een reisje naar Schiermonnikoog.
De bedoeling was dat de groep van 21 rappers en producers daar met elkaar veel muziek zou maken, elkaar zouden inspireren en samen zouden werken. In de groep zaten onder anderen Ronnie Flex, Frenna, Jonna Fraser, Lil Kleine, Bokoesam en Ares. Een deel van hen zou de absolute top van de Nederlandse hiphop gaan vormen, allemaal drukten ze hun stempel op het geluid van de jaren tien.
‘Ik zei: we moeten naar een eiland, anders houden we ze nooit binnenboord’, zegt De Koning daarover in de VPRO-documentaire 50 jaar hiphop in Nederland – Iemand moet het doen. ‘Laten we het zo lastig mogelijk maken voor ze om weg te gaan.’
Dat lukte, er werd volop geëxperimenteerd en opgenomen. Het leverde superfrisse en vernieuwende muziek op, doordat bijvoorbeeld Lil Kleine zijn kille straatschoffie-rap opeens over een reggaeton-achtige beat van Jack $hirak rapte, tussen zwoele zang van Frenna en Ronnie Flex op Investeren in de liefde.
Van de beste tracks maakte Top Notch een compilatiealbum, dat ze op het toen nog relatief nieuwe Spotify gooiden. Twintig tracks en twee remixes, waarvan sommige nummers meer pop of r&b dan ‘zuivere’ hiphop waren. Fris, spannend en ontegenzeggelijk vernieuwend. Ongebruikelijk voor die tijd was dat het album niet fysiek werd uitgebracht. Op deze manier stond er weinig op het spel, Top Notch wilde er hoogstens een show in het Amsterdamse Paradiso uithalen.
Die bescheiden verwachtingen werden meteen overtroffen: het album van het nieuwe hiphopcollectief New Wave ging online meteen heel hard. Drank & drugs werd het anthem van een generatie, dat op ieder schoolplein meegerapt werd. Het nummer werd deels dankzij de controverse om de tekst een enorme hit, die het tien jaar later nog steeds goed doet op feestjes. Ook tracks als No go zone, Investeren in de liefde en Langste sms werden grote hits.
Die Paradiso-show kwam er, en ook een optreden op Lowlands. Als ze daar van het podium afkomen, krijgen ze een microfoon onder hun neus. ‘Luister, dit was sowieso een legendarische avond voor Nederlandse hiphop’, zegt een bezwete Ronnie Flex, te zien in de documentaire 50 jaar hiphop in Nederland. ‘Toen wij kleine jongens waren, zagen we Opgezwolle en Opposites. En het is nu gewoon serieus een feit dat wij dat zijn van nu. Nederlandse hiphop is New Wave.’
Hij had gelijk: New Wave bepaalde het geluid van de hiphop in 2016 en alle jaren daarna, want de Nederlandse popartiesten die nu het grootst zijn, zoals Frenna, lieten toen al horen hoe de toekomst zou klinken.
Maar omdat New Wave niet te koop was in de platenzaak, speelde de hele revolutie zich buiten het blikveld van de mainstream popliefhebber af. Dat resulteerde in de ongemakkelijkste uitreiking van de Popprijs ooit.
In januari 2016 staat radiopresentator Giel Beelen met een envelop in zijn handen op het podium van De Oosterpoort in Groningen. Hij gaat de Popprijs uitreiken, de meest toonaangevende prijs voor Nederlandse artiesten.
Hij leest voor uit het juryrapport: ‘De winnaar van de Popprijs 2015 geeft ons een blik in de toekomst, en doet dat met muziek die, zoals dat hoort bij een culturele revolutie, zowel lof als weerzin oproept.’ Dat blijkt, want na het onthullen van New Wave als winnaar valt er een verwarde stilte in de zaal, die snel overgaat in boe-geroep.
Niet iedereen in de zaal wist wie of wat New Wave was. Volgens Peter Sikkema, festivaldirecteur van Noorderslag en destijds jurylid voor de Popprijs, werd op dat moment pijnlijk duidelijk dat er een nieuwe generatie was opgestaan.
‘New Wave was de belangrijkste ontwikkeling in de pop op dat moment’, zegt Sikkema. Terecht dus dat zij er met de prijs vandoor gingen. Dat staat ook tien jaar later nog als een paal boven water. ‘Het is niet te geloven hoeveel invloed deze mensen hebben gehad’, zegt Sikkema. ‘Dit is een stel artiesten dat nog steeds bepaalt wat er op dit moment in de muziek gebeurt in Nederland.’
Veel van de New Wave-artiesten trekken solo volle zalen; Frenna was in 2025 wéér de best beluisterde artiest van Nederland. Sikkema: ‘Zij hebben het geluid van toen bepaald, en bepalen nog steeds het geluid van nu.’
New Wave treedt op 2, 3, 4, 5 en 6 februari op in de Ziggo Dome in Amsterdam.
Ronnie Flex
Was toen al de meest succesvolle van het stel, zijn debuutalbum De nacht is nog jong, net als wij voor altijd was al verrassend sterk. Hij doet op elf van de twintig tracks op het New Wave-album mee. Het succesvolste daarvan is uiteraard de klassieker Drank & drugs met Lil’ Kleine. Dat is nog steeds z’n grootste hit, maar zijn lieve en gevoelige album Rémi is zijn artistieke hoogtepunt.
Na de Popprijs voor New Wave in 2016 won Ronnie Flex ’m nog een keer zelf, in 2018. Hij had toen laten zien hoe veelzijdig hij was, door zowel met de Deuxperience band zijn muziek een gezinsvriendelijke en feestelijke swing mee te geven, als een harder trapalbum Nori te maken. Niemand anders won de Popprijs ooit twee keer.
Vorig jaar spande hij een rechtszaak aan tegen Top Notch, omdat hij vond dat het label hem vroeger als jonge en onwetende rapper een slecht contract had laten tekenen. Hij brak met het label en bracht een album uit op zijn nieuwe eigen label ADF Ent.
Jonna Fraser
Is solo ook nog steeds erg succesvol, al scoort hij zijn grootste hits door samen te werken met Broederliefde en Frenna. Hij verkocht in 2024 nog in zijn eentje de Ziggo Dome uit. In zijn prijzenkast staan Edisons, FunX Awards en hij was Ambassadeur van de Vrijheid.
Lil’ Kleine
Was solo erg succesvol, totdat er beelden rondgingen van de beestachtige manier waarop hij zijn ex-vriendin Jamie Vaes mishandelde, door haar hoofd tussen de autodeur te drukken. Hij kreeg een taakstraf van 32 uur, en verschijnt langzaamaan weer op de podia. Over zijn wangedrag maakte hij een vrij naar en ongepast album: Ibiza Stories.
Desalniettemin blijven de hits van zijn soloalbum Alleen uit 2017 onverminderd populair en klinkt er in de popzalen weinig protest tegen zijn terugkeer.
SFB: Frenna, Jandro, KM en Priceless
Vanaf 2016 ging Frenna solo verder, los van de formatie SFB (Strictly Family Business) die hem groot maakte. Die keuze legde hem geen windeieren: Frenna is al twee jaar op rij de best beluisterde artiest van Nederland.
Zijn zelfverzekerde afrobeatsstijl scoort constant. Hits als My Love en Pretty Girls dringen tot alle lagen van de samenleving door.
SFB is na een spectaculaire afscheidsshow in 2022 gestopt als formatie.
Bokoesam
Werkt nog steeds intensief samen met New Wave-producer Jack $hirak. Samen scoren ze nog steeds veel hits, maar het succes van de New Wave-nummers wist hij nog maar één keer te evenaren, met Mijn schuld. Hij speelt dit voorjaar in Paradiso.
Jack $hirak
Was essentieel voor het geluid van New Wave, en rijgt nog steeds hits aan elkaar. Vlak na New Wave en het door hem geproduceerde Drank & drugs scoorde hij weer met Jungle van Broederliefde. Onder andere Miljonair en Uhuh volgden.
Idaly
Scoorde vorig jaar nog een dikke hit met Roxy Dekker en Ronnie Flex: Hoe het is.
Lijpe
Is wars van aandacht en valt daarom bij het grote publiek niet zo op, maar is bij zijn doelgroep onverminderd populair. Hij heeft een trouwe fanbase, die al z’n tracks miljoenen keren streamen.
Ook lid van New Wave, en deze week te zien in de Ziggo Dome: D-Double, Ares, Afriki, Cartiez, Def Major, Ramiks, Monsif, Spanker, Krankjoram en Garrincha.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant