Nederlandse supermarkten steken groen af tegen hun Europese branchegenoten. Lidl Nederland, Albert Heijn en Jumbo behoren alle drie tot de vijf duurzaamste supermarkten van Europa. Maar om milieudoelen te halen is meer actie nodig.
is economieredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft onder meer over landbouw en voedsel.
Dat blijkt uit een vergelijking van duurzaamheidsbeleid en -prestaties van 27 Europese supermarkten door Questionmark, een denktank die onderzoek doet naar gezondheid en duurzaamheid bij supermarkten. Consumenten kopen 70 procent van hun voedsel in de supermarkt, en het voedselsysteem is een belangrijke factor in veel milieuproblemen. De duurzaamheidsinspanningen van supermarkten kunnen daarom een groot verschil maken.
De drie Nederlandse supermarkten die in het onderzoek zijn meegenomen, doen het relatief goed. Lidl Nederland voert de lijst aan, Albert Heijn staat op plek drie en Jumbo op plek vier.
Het onderzoek richt zich op de 20 grootste supermarktketens van Europa. Daarnaast zijn de concurrenten van die ketens in hun thuismarkt meegenomen. Dat leidt tot een selectie van 27 supermarkten in acht landen: Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Spanje, Polen, Nederland, Zweden en Zwitserland. De supermarkten zijn beoordeeld op twee onderdelen: hun klimaatplannen, en hun bijdrage aan de eiwittransitie (de omslag van dierlijke naar plantaardige voeding).
Uit het onderzoek blijkt dat slechts zeven supermarkten, waaronder Lidl Nederland en Albert Heijn, een gedetailleerd klimaatplan hebben met concrete maatregelen om aan de Parijsdoelen van 2050 te voldoen. Andere ketens hebben wel doelen voor de korte termijn, maar kijken niet vooruit naar 2050 of zijn nog vaag over maatregelen.
Er zit sowieso nog een groot gat tussen plan en realiteit, aldus Questionmark. Bij slechts vijf supermarkten daalt de uitstoot van broeikasgassen. Jumbo is er daar één van. Geen enkele van die vijf ligt op koers om de Parijs-doelen te halen. Bij andere supermarkten stijgt de uitstoot, of zijn geen openbare gegevens beschikbaar over de klimaatprestaties.
Twee derde van de supermarkten heeft een verschuiving van dierlijke naar plantaardige consumptie onderdeel gemaakt van het klimaatplan. Dierlijke producten, zoals vlees en zuivel, hebben over het algemeen namelijk een grotere milieu-impact dan plantaardige producten.
De drie Nederlandse supermarkten willen dat het aandeel plantaardige eiwitten in hun totale verkoop in 2030 60 procent is. Met dat doel lopen ze voorop in Europa. Ze liggen echter niet op koers. In 2024, het laatste jaar waarover cijfers beschikbaar zijn, daalde het aandeel plantaardige eiwitten in de verkopen van Albert Heijn bijvoorbeeld naar 44,2 procent.
‘Supermarkten hebben de macht om een gezonder en klimaatvriendelijker voedselsysteem vorm te geven’, zegt directeur Charlotte Linnebank. Ze concludeert dat een aantal supermarkten gedetailleerde plannen heeft, maar dat de resultaten achterblijven en dat dus ‘meer actie nodig is om de gestelde doelen ook te behalen’.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant