Nederland en enkele andere Europese landen slaan de handen ineen voor gezamenlijke windparken op de Noordzee. Ze willen minder afhankelijk worden van landen die Europa nu van energie voorzien, zoals Rusland en de VS. Die noodzaak lijkt groter dan ooit.
Noordzeelanden gaan veel nauwer samenwerken op gebied van energie, dat nu nog vooral nationaal geregeld is. Een sterkere samenwerking moet er bijvoorbeeld voor zorgen dat landen samen een windmolenpark kunnen bouwen in de Noordzee, met aansluitingen in meerdere landen. Dat zullen ze ook samen gaan financieren.
Daarvoor ondertekende klimaat- en energieminister Sophie Hermans maandag een verklaring, samen met haar collega's uit onder meer Duitsland, Frankrijk en het VK. Regeringsleiders, energieministers, de NAVO en de windsector verzamelden zich in Hamburg voor een politieke top over de Noordzee.
Eerder spraken de landen al af dat ze 300 gigawatt aan offshore windenergie opwekken in 2050. Nu is afgesproken dat daarvan 100 gigawatt uit gezamenlijke projecten komt. Dat is ongeveer net zoveel stroom als 100 miljoen huishoudens gebruiken. Het idee is dat de Noordzee de "grootste groene energiehub ter wereld" wordt. Volgens TenneT kan de Noordzee tot wel 40 procent van Europa's elektriciteitsvraag leveren.
Daar worden gezamenlijke miljarden in gestoken via een fonds dat nog moet worden opgetuigd. Sowieso moeten nog veel van de afspraken die in Hamburg zijn gemaakt, verder worden uitgewerkt. Maar deze top zet daar wel vaart achter.
De Noordzeetop stond al langer gepland, maar kon bijna niet op een urgenter moment komen. In heel Europa laait de discussie op over afhankelijkheid van buitenlandse grootmachten, zoals Rusland. Tegelijkertijd leunt Europa zwaar op Amerikaans vloeibaar gas, zoals we vorige week opschreven.
Zélf groene stroom opwekken is de snelste, goedkoopste en beste manier om sneller op eigen benen te staan, zei Eurocommissaris Dan Jørgensen (Energie en wonen) in Hamburg.
"We moeten van de rollercoaster van fossiele brandstoffen af", verwoordde de Britse energieminister Ed Miliband het. Het VK is na China koploper in windenergie. Windparken op zee voorzien er tot twaalf miljoen huishoudens van elektriciteit.
Maar in veel Europese landen, waaronder Nederland, zit de windsector momenteel in zwaar weer. Dat heeft te maken met de snel gestegen kosten en de niet-meegroeiende elektriciteitsvraag. Alles samen maakt het voor investeerders onaantrekkelijk om te investeren in een windpark.
Minister Hermans hoopt dat de plannen voor gezamenlijke windparken die markt weer tot leven kan wekken. "Landen moeten elkaar niet beconcurreren. De markt heeft rust nodig", zei ze maandag in gesprek met journalisten.
Dat kan bijvoorbeeld door de jarenlange vergunningstrajecten te versnellen, of door de problemen op het elektriciteitsnet snel aan te pakken. De windsector, ook aanwezig op de top, beloofde de kosten te verlagen en meer banen te creëeren.
Ook veiligheid was een belangrijk onderdeel van de top. "We weten dat er vanuit Rusland hybride dreigingen zijn tegen onze energie‑infrastructuur", zei demissionair premier Dick Schoof tegen NU.nl. Zo zijn datasystemen en de onderzeese kabels kwetsbaar voor (cyber)aanvallen en sabotage.
De geopolitieke context is in rap tempo veranderd, ziet Schoof, waardoor energie nu centraal staat in het veiligheidsdebat. Daarom spraken Noordzeelanden in Hamburg ook af om op dat gebied beter samen te werken. Daarbij wordt ook de NAVO betrokken, voorlopig vooral in een adviserende rol.
Source: Nu.nl economisch