Drugs Grote havens worden steeds beter beveiligd. Daarom zoeken criminelen andere manieren om drugs en mensen het land in of uit te smokkelen. Kleine havens erkennen het gevaar en gaan nauwer met elkaar samenwerken. En ze voorzien een duidelijke rol voor technologie.
De haven van Scheveningen.
Vanaf de tweede verdieping van het havenkantoor in Scheveningen heeft havenmeester Roel de van der Schueren een wijds uitzicht. Hij kijkt uit over de Noordzee, de twee karakteristieke havenhoofden en de ingang van de haven. Het oogt rustig, zegt hij, maar je weet nooit wat de dag brengt. Sinds de zeehavens van Amsterdam, Rotterdam, Antwerpen en Hamburg steeds beter worden beveiligd, kunnen criminelen uitwijken naar kleinere havens, zo waarschuwen autoriteiten.
Om dat te voorkomen, zijn zes gemeenten met zeven kleinere zeehavens donderdag een samenwerkingsverband begonnen: het Platform Aanpak Ondermijning Kleine Zeehavens. Scheveningen, Den Helder, Stellendam, Harlingen, Lauwersoog, Delfzijl en de Eemshaven gaan nauwer samenwerken en meer informatie uitwisselen. Denk aan nieuwe smokkeltrucs, opvallende vaarroutes en verdachte situaties, vertelt De van der Schueren. „Ziet een haven iets opvallends, dan waarschuwen we elkaar. Door informatie te delen, zien we sneller patronen die je in je eentje makkelijk mist.”
Verder willen de havens meer gebruikmaken van technologie, zoals slimme camera’s die met kunstmatige intelligentie het scheepvaartverkeer volgen. Dat gebeurt al in Scheveningen. De van der Schueren wijst naar buiten, naar de camera’s die links en rechts op het water gericht staan. Ze maken continu beelden van de havenmonding. Het systeem herkent welk type schip passeert, registreert het tijdstip en meet de snelheid waarmee vaartuigen in- en uitvaren.
En dat is belangrijk, zegt de havenmeester, want zo komt het volledige verkeer in beeld. Inclusief de kleinere boten die zich niet altijd melden en die de verkeersleiders op drukke momenten over het hoofd zien. Zoals snelle zeil- en motorjachten, sloepen, rubberboten en kleinere vissersschepen. Daarbij komt dat in de haven van Scheveningen horeca, hotels, winkels, woningen en wegen pal aan het water liggen, waardoor mensen en goederen snel kunnen verdwijnen in de drukte, legt hij uit. De belangrijkste risico’s: drugs- en mensensmokkel.
Langs de kust van Nederland en Groot-Brittannië proberen criminelen via de zogenoemde drop-off-methode drugs verder Europa in te krijgen, door pakketten op zee te dumpen en later met kleinere boten op te pikken, legt De van der Schueren uit.
Soms gaat dat mis. Onlangs spoelden op het strand van Terschelling pakketten met in totaal 500 kilo hasj aan. Ruim een jaar geleden werden langs de kust van Scheveningen en Katwijk pakketten met in totaal 350 kilo cocaïne gevonden.
Daar blijft het niet bij. Vorig jaar onderschepte de politie in Scheveningen 145 kilo hasj aan boord van een motorboot. In de haven van IJmuiden hield de marechaussee een man aan die met een zeiljacht vluchtelingen naar het Verenigd Koninkrijk probeerde over te zetten. Eerder was de man al opgevallen bij een sluis in Stellendam, waar hij moeite had de boot te besturen. In 2023 trof de douane in de haven van Vlissingen 1.500 kilo cocaïne aan, verstopt in een container met bananen die al was gelost van een zeeschip.
Om mogelijk criminele activiteiten beter in het vizier te krijgen, krijgt de haven van Scheveningen dit jaar een tweede kantoor, vertelt De van der Schueren. Daar kunnen mensen van het havenbedrijf, de politie, de douane, de wijkagent en maritieme diensten onder één dak werken. „En we kijken ook naar innovatieve manieren om de haven verder in de gaten te houden.”
De havenmeester vertelt over varende drones. In de haven van Scheveningen is het Twentse technologiebedrijf Demcon actief, dat onbemande bootjes ontwikkelt die op afstand of zelfstandig kunnen varen. Die kunnen kabels en leidingen op de zeebodem controleren. „Wellicht kunnen die bootjes in de toekomst handig zijn voor kleine havens om te zien wat er in en onder water gebeurt.”
De burgemeesters van zes kustgemeenten lieten donderdag weten dat de kleine havens de internationale criminele netwerken niet alleen kunnen aanpakken. Ze hebben hulp nodig van landelijke diensten, zoals de douane en marechaussee. En geld: circa 3 miljoen euro per jaar. Of en wanneer dat geld beschikbaar komt, is nog niet duidelijk.
Doorzie de wereld van technologie elke week met NRC-redacteuren
Source: NRC