Zeker 25 landen hebben zich aangesloten bij de zogenoemde vredesraad die de VS hebben opgericht. Onder de deelnemende regeringsleiders zitten veel vrienden van de Amerikaanse president Donald Trump en bijzonder weinig Europeanen.
zijn nieuwsverslaggevers van de Volkskrant
Op het World Economic Forum in Davos werd de lancering van de vredesraad officieel ondertekend. Een stralende Trump presenteerde de oprichting van zijn zelfbedachte Board of Peace als belangrijk moment. Hij zei het een ‘enorme eer’ te vinden te zijn ‘gevraagd’ om de raad voor te zitten. De aanwezige regeringsleiders en andere afgevaardigden werden donderdagochtend eerst een voor een aangekondigd en namen plaats op het podium.
Het moet nog blijken of de nieuwe organisatie daadwerkelijk kan bijdragen aan vrede. Waar de vredesraad officieel is bedoeld om toe te zien op een nog te bereiken vrede in Gaza, lijkt het Trump inmiddels om meer te doen. Critici vrezen dat hij een aanzet wil geven tot een parallelle Verenigde Naties.
Donderdag werd in Davos voor het eerst ook het embleem van de vredesraad getoond. Dat kent grote gelijkenissen met dat van de VN: ook hier is een lauwerkrans aan weerszijden van het logo te zien, met in het midden een globe. Het grote verschil: op de VN-globe is de hele wereld te zien, op Trumps globe staat Noord-Amerika centraal.
Zo’n zestig landen, grofweg een derde van het ledenbestand van de VN, kregen een uitnodiging zitting te nemen in de algemene raad van Trumps ‘internationale overgangsorganisatie’.
De meeste genodigden reageerden aanvankelijk afwachtend op de uitnodiging voor de nieuwe organisatie. Het is niet duidelijk wat de raad precies zal gaan doen, en met welk mandaat. Zeker is dat Donald Trump als voorzitter verregaande invloed heeft.
Trumps bondgenoten Javier Milei (Argentinië) en Viktor Orbán (Hongarije) hapten direct toe en kwamen donderdag keurig opdraven bij de ondertekeningsceremonie. De Israëlische premier Netanyahu, die in eerste instantie nog tegen de raad was, zegde woensdag alsnog toe. Israël stuurde donderdag geen afgevaardigde naar Davos, zoals meer landen die wel toegezegd hadden de ondertekening niet bijwoonden.
In totaal waren er negentien afgevaardigden van landen die deelnemen aan de raad. Ook de premiers van Bulgarije en Mongolië tekenden op het WEF, zij hadden eerder nog niet toegezegd.
De presidenten van Kazachstan en Oezbekistan, die de banden met Trump willen aanhalen, hebben de uitnodiging eveneens geaccepteerd en waren in Davos bij de ondertekeningsceremonie. Armenië en Azerbeidzjan, die afgelopen zomer in het bijzijn van Trump een vredesakkoord tekenden, sluiten ook aan.
Daarnaast treden veel islamitische landen toe tot de raad: Saoedi-Arabië, Turkije, Egypte, Jordanië, Indonesië, Pakistan en Qatar maakten woensdagavond in een gezamenlijke verklaring bekend dat zij meedoen. Bahrein en de Verenigde Arabische Emiraten hadden dat eerder al gedaan.
‘Iedereen wil erbij horen’, zei Trump. Maar in Europa is er veel minder enthousiasme. Frankrijk was de eerste afzegger. De Fransen vrezen dat de Amerikaanse president te veel macht naar zichzelf toetrekt, en waarschuwen bovendien dat de vredesraad het gezag van de Verenigde Naties ondermijnt. Ook Italië loopt niet warm, er is mogelijk een grondwetswijziging nodig om lid te worden van de raad.
Het Verenigd Koninrijk zei geen lid van de raad te kunnen worden, omdat het land zich zorgen maakt om de betrokkenheid van Rusland. Het Kremlin hult zich overigens tot op heden nog in nevelen over deelname en was donderdag niet een van de ondertekenaars.
Dinsdag en woensdag lieten ook Noorwegen, Zweden, Denemarken en Slovenië weten dat zij de uitnodiging naast zich neerleggen. Van landen als Duitsland, Canada, Oekraïne en Nederland is nog geen uitsluitsel.
Naast de algemene raad kent de organisatie ook twee uitvoerende comités, waaraan individuele politici en diplomaten deelnemen. Onder hen zijn onder meer de Amerikaanse buitenlandminister Rubio, gezant Witkoff en Trumps schoonzoon Kushner. Ook voormalig vicepremier en VN-gezant in het Midden-Oosten Sigrid Kaag zit in een van de comités, net als de voormalige Britse premier Tony Blair. De Bulgaarse topdiplomaat Nickolay Mladenov gaat de raad procedureel leiden.
Trump zei donderdag dat Karol Nawrocki, de conservatieve nationalist die in juni werd verkozen tot president van Polen, lid wordt van de raad. Dat is zeer opmerkelijk, omdat de Poolse premier Tusk eerder nog zei dat Polen als land geen lid wordt.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant