Reinout van der Heijden is hoofdredacteur van de Geldgids en schrijft een column voor de Volkskrant.
Een op de zes Nederlanders wisselt jaarlijks van energieleverancier. Het is een goede manier om kosten te besparen, maar het gaat niet altijd goed. Iemand meldt dat de nieuwe leverancier zijn kredietwaardigheid had gecheckt. De beoordeling was negatief. Hij kon alleen klant worden als hij 800 euro vooruit zou betalen. Dat heet een waarborgsom, om te voorkomen dat je de toekomstige rekeningen niet voldoet. Absurd.
Uit een meldpunt van de Consumentenbond blijkt dat zo’n kredietscore ongefundeerd kan zijn. Je kunt een lage score krijgen als er bijvoorbeeld enkele wanbetalers zitten in hetzelfde postcodegebied waar jij woont. Je kunt dan bij het bedrijf een inzageverzoek doen, zodat je de reden voor de lage score kunt controleren en zo nodig aanpassen. Daar heb je recht op.
Over de auteur
Reinout van der Heijden is hoofdredacteur van de Geldgids.
Zelf een vraag? Geldvraag@volkskrant.nl
Sinds januari 2026 zijn de regels aangescherpt voor het vragen van een waarborgsom. Die mag hooguit een derde van de verwachte jaarrekening zijn.
Je betaalt ook een waarborgsom als je eerder was afgesloten wegens wanbetaling. De toezichthouder Autoriteit Consument en Markt (ACM) meldt dat sommige energiebedrijven klanten te snel afsluiten. Energie is een basisbehoefte, dus energiebedrijven mogen zoiets alleen doen als zij er alles aan hebben gedaan om contact te krijgen met klanten.
Voordat ze iemand afsluiten, moeten ze ook de gemeente daarover informeren. Met een betalingsregeling of hulp via de gemeente hoef je geen waarborgsom te betalen. Via een schuldhulpverlener kun je zelfs zes maanden de tijd krijgen om financieel op orde te komen. Je hoeft je schulden dan tijdelijk niet af te lossen.
Verzekeraars royeren of schorsen soms klanten die hun premie niet betalen. Dat kan grote gevolgen hebben, bijvoorbeeld als je iemand aanrijdt met de auto en je blijkt onverzekerd te zijn. Het klachteninstituut Kifid heeft regels geformuleerd waar verzekeraars aan moeten voldoen. Ik vind de regels lang niet streng genoeg. Verzekeraars moeten hun incassoproblemen niet op deze manier afwentelen op hun klanten. Er zijn ook andere manieren om ervoor te zorgen dat je betaald krijgt, bijvoorbeeld via een incassobureau.
Bij de zorgverzekering is het beter geregeld. De zorgverzekeraar mag een klant niet royeren als hij zijn premie niet betaalt. Je bent namelijk wettelijk verplicht om je te verzekeren. Als je zes maanden lang geen premie hebt afgedragen, kan de zorgverzekering je aanmelden van het Centraal Administratiekantoor (CAK) van de overheid. Het CAK vordert dan maandelijks een bedrag van ongeveer 173 euro uit je loon of uitkering, via de werkgever of uitkeringsinstantie. Dat is inclusief 14 euro bestuurlijke boete. Deze boete is gelukkig twee jaar geleden gehalveerd, op aandringen van de Tweede Kamer.
Mijn alleenstaande moeder leerde mij dat je altijd spaargeld moet hebben. Zij noemde dat haar ‘ijzeren reserve’. Hoeveel dat moet zijn, hangt van de omstandigheden af. Minimaal drie keer je maandinkomen is een goede basis. Werk je bijvoorbeeld als zelfstandige en heb je onzekere inkomsten, dan is 4 tot 5 keer het netto-inkomen per maand beter. Zo voorkom je problemen en hoef je niet bang te zijn voor onverwachte tegenvallers.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant