Meer weten over de oorlog in Oekraïne? Lees hier al onze artikelen.
Als gevolg van de grote Russische aanval op Kyiv in de nacht van maandag op dinsdag, hebben 5.635 appartementengebouwen geen verwarming meer. Dit maakte de burgemeester van de Oekraïense hoofdstad, Vitali Klitschko, dinsdag bekend.
Volgens president Volodymyr Zelensky vielen de Russen diverse doelwitten in Oekraïne aan met ruim driehonderd drones en een ‘aanzienlijk’ aantal raketten. Bij de aanval viel in Kyiv minstens één dode. Bij zo’n 80 procent van de getroffen gebouwen was de verwarming net weer hersteld na een eerdere Russische aanval op 9 januari.
Volgens de burgemeester hebben ook een groot aantal huizen en flats in een deel van Kyiv geen elektriciteit meer. De energiemaatschappij Dtek meldde dat het gaat het om 335 duizend inwoners. Maar later maakte het bedrijf bekend dat 162 duizend huishoudens weer elektriciteit hadden. Net als andere winters sinds de invasie van 2022 probeert Rusland de energie-en watervoorziening in veel grote steden zo hard mogelijk te treffen.
Stieven Ramdharie
Het Russische leger heeft dinsdagochtend vroeg een gecombineerde aanval met drones en raketten uitgevoerd op de Oekraïense hoofdstad Kyiv. Vooralsnog wordt melding gemaakt van één gewonde.
Burgemeester Vitali Klitschko schreef op Telegram dat de aanval plaatshad op de oostelijke oever van de Dnjepr. De elektriciteitsvoorziening viel er uit en er ontstond op meerdere plekken brand, zo meldden lokale functionarissen.
Timür Tkachenko, hoofd van de militaire administratie van de hoofdstad, zei dat een opslagterrein beschadigd was en dat verschillende auto's in brand waren gevlogen.
De Oekraïense president Zelensky schreef enkele uren eerder op X dat Kyiv zich moest voorbereiden op een ‘grootschalige aanval’ van Rusland. 'De komende dagen moeten we uiterst waakzaam blijven', zei hij. Volgens Zelensky 'wacht Rusland op het juiste moment' om toe te slaan.
De Oekraïense minister van Energie Denys Sjmyhal zei maandag te hebben vernomen dat Rusland voorsorteert op nieuwe aanvallen op Oekraïense energie-infrastructuur. Daarbij zou het ook gaan om faciliteiten die kernenergie ondersteunen.
Redactie
Er gaan toch geen Tsjechische straaljagers naar Oekraïne, maakte premier Andrej Babiš maandag duidelijk. Afgelopen vrijdag zei president Petr Pavel tijdens een staatsbezoek in Kyiv juist dat zijn land materieel zou kunnen leveren, mogelijk L-159 straaljagers om drones neer te halen. Vervolgens bood Oekraïne aan om er een aantal te kopen, aldus Pavel.
Maar dat was buiten de nieuwe Tsjechische regering gerekend. De Tsjechische luchtmacht heeft de straaljagers zelf nodig, zei premier Babiš, en ze zullen verkocht noch gedoneerd worden. Babiš won de parlementsverkiezingen in oktober met zijn populistische partij ANO en vormde vervolgens een coalitie met twee radicaal-rechtse partijen.
Buitenlandminister Macinka (van coalitiepartij Motoristen) zei zondagavond dat de president zich had gedragen als ‘een olifant in een porseleinkast’. Hij zou niet hebben overlegd met de regering en was zijn boekje te buiten gegaan in Kyiv, vond Macinka.
Pavel riposteerde dat er al zes maanden gesprekken gaande zijn over de straaljagers, ingezet door de vorige pro-Oekraïense regering. Een feit dat de regering had kunnen nagaan voordat ze ‘de president de les lezen’, aldus Pavel.
Het lijkt er evengoed op dat Oekraïne de L-159’s op hun buik kunnen schrijven. Dat is een tegenvaller, want deze lichte straaljagers zijn bij uitstek geschikt om drones neer te halen. Ze zijn namelijk goedkoper dan zwaarder materieel, zoals kostbare F16’s.
Sinds de formatie zijn er spanningen tussen de regeringspartijen en de president. Pavel is net als de vorige regering uitgesproken pro-Oekraïens. Maar bij de regering-Babiš ligt dat anders. Coalitiepartner SPD, die regelmatig pro-Russische standpunten inneemt, is fel tegen verdere steun aan Oekraïne.
Eerder deze maand besloot de regering wel het zogenoemde munitie-initiatief door te laten gaan, een project waarbij bondgenoten via Tsjechische wapenbedrijven groot kaliber granaten voor Oekraïne inkopen - Babiš had tijdens de campagne gedreigd de stekker uit het project te trekken. Maar de ruzie tussen president en regering over de straaljagers laat zien dat een voortzetting van de steun aan Oekraïne allesbehalve gegarandeerd is.
Arnout le Clercq, correspondent Centraal- en Oost-Europa van de Volkskrant
Lees ook: Oekraïne krijgt nieuw wapen tegen Russische drones: licht Tsjechisch gevechtsvliegtuig
Bij een bombardement van het Russische leger op Charkiv is een Oekraïense vrouw gedood. Vijf anderen raakten gewond. Dat zegt de burgemeester van de stad, Ihor Terechov. De Russen zouden in totaal drie raketten hebben afgevuurd op de stad. Volgens de autoriteiten trof een van de raketten een huis.
De stad is de afgelopen dagen flink onder vuur genomen. Eerder vandaag deden de lokale autoriteiten ook al melding van een Russisch bombardement op cruciale infrastructuur van de stad. Volgens burgemeester Terechov is de schade aanzienlijk, maar zijn er geen slachtoffers gevallen. Zondag zou ook al een persoon zijn gedood door de Russen bij een droneaanval op een woning.
Yassin Boutayeb
De Russische speciale gezant Kirill Dmitriev reist deze week af naar Davos voor gesprekken met een Amerikaanse delegatie. Dat zeggen twee anonieme ingewijden tegen persbureau Reuters. In Davos wordt het World Economic Forum (WEF) georganiseerd. Dmitriev is namens president Vladimir Poetin betrokken bij de onderhandelingen over het beëindigen van de oorlog in Oekraïne.
Eerder kondigde de Oekraïense hoofdonderhandelaar Roestem Oemjerov al aan dat hij tijdens het WEF zijn gesprekken met de Amerikanen zou voortzetten. De afgelopen dagen was Oemjerov in Florida, waar hij met de Amerikaanse onderhandelaars Steve Witkoff en Jared Kushner onder meer sprak over veiligheidsgaranties voor Oekraïne en een herstelpakket voor de wederopbouw van het land.
Over een 20-puntenplan waar de VS en Oekraïne al maanden over praten is nog altijd geen overeenstemming bereikt. Rusland moet nog officieel reageren op het plan, maar heeft steevast herhaald dat het de volledige Donbas in Oost-Oekraïne in handen wil krijgen. Dat is voor Zelensky een rode lijn.
Trump komt deze week samen met een grote delegatie zelf ook naar het WEF. Hij verscheen daar vorig jaar nog via videoverbinding. Trump noemde afgelopen week zijn Oekraïense evenknie Volodymyr Zelensky nog het ‘voornaamste obstakel’ in de vredesonderhandelingen te noemen.
Thom Canters
Dit was het belangrijkste nieuws over de oorlog in Oekraïne van afgelopen week:
• De Oekraïense hoofdstad Kyiv heeft maatregelen genomen om het energiegebruik te beperken. De stad kampt met een groot tekort aan elektriciteit, na een grootschalige Russische luchtaanval op het stroomnet eerder deze maand. De scholen in Kyiv blijven tot begin februari dicht, kondigde burgemeester Vitali Klytsjko aan. Ook is er voorlopig minder straatverlichting: dimbare straatlantaarns worden minder fel afgesteld. Op plekken waar dat niet mogelijk is, gaat slechts de helft van de lampen aan.
• Voor de reparatie van een elektriciteitsleiding zijn Oekraïne en Rusland een lokaal staakt-het-vuren overeengekomen bij de kerncentrale van Zaporizja. Dat maakte het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA) afgelopen week bekend. Het is al de vierde keer dat een dergelijk staakt-het-vuren ingaat sinds de Russische invasie van Oekraïne in februari 2022. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky had eerder in de week vanwege aanhoudende Russische aanvallen de noodtoestand afgekondigd voor de energiesector.
• Vertegenwoordigers van de Oekraïense regering zijn naar de Verenigde Staten afgerezen, waar zij gesprekken voerden met Amerikaanse onderhandelaars over de beëindiging van de oorlog in Oekraïne. De gesprekken gingen onder meer over Amerikaanse veiligheidsgaranties voor Oekraïne na een toekomstig vredesakkoord, en over plannen voor de wederopbouw van het land. De Amerikaanse president Trump voerde de druk op Oekraïne woensdag opnieuw op, door Zelensky in een interview het ‘voornaamste obstakel’ in de vredesonderhandelingen te noemen.
Lees hier het volledige liveblog van afgelopen week terug.
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant