Topman Heineken Van den Brink vertrekt na zes jaar als topman. Met de coronacrisis, de Russische inval in Oekraïne, hoge inflatie en een handelsoorlog waren het roerige jaren.
Topman Dolf van den Brink voorafgaand aan een aandeelhoudersvergadering van de Heineken.
Een permanente crisismanager noemde Heineken-topman Dolf van den Brink zichzelf in een interview met NRC eind 2022. Was het ene probleem bezworen, dan diende zich wel een nieuwe kwestie aan. En dus „moesten, hup, alle plannen weer overhoop”, verzuchtte hij.
Als opvolger van Jean-François Van Boxmeer kreeg hij vanaf 2020 te maken met de sluiting van cafés door de coronapandemie, de inval in Oekraïne en terugtrekking van Heineken uit Rusland, jaren van hoge inflatie en onvoorspelbaar Amerikaans handelsbeleid onder Donald Trump. Na zes jaar vertrekt Van den Brink, die al zijn hele werkende leven bij de bierbrouwer actief is, eind mei als topman van het bedrijf. Hij blijft daarna nog acht maanden aan als adviseur van zijn opvolger.
Het nieuws kwam maandag redelijk onverwacht. In 2024 werd Van den Brink herbenoemd voor vier jaar. Bovendien presenteerde hij vorig najaar nog de nieuwe Heineken-strategie ‘EverGreen 2030’. Analist Fernand De Boer van bank Degroof Petercam was erbij: „Daar vertelde hij vol ambitie en enthousiasme nog over de nieuwe strategie.”
Het zal aan zijn opvolger zijn om die uit te voeren. „Na zes jaar als bestuursvoorzitter en meer dan 28 jaar bij Heineken is dit het goede moment om het leiderschap over de volgende fase van de EverGreen-strategie over te dragen”, zegt Van den Brink in een persbericht zonder al te diep op zijn vertrek in te gaan.
Van den Brinks vertrek komt op een moment dat de biermarkt in Europa en de VS te kampen heeft met teruglopende verkopen. Dat ligt onder meer aan veranderde consumentenvoorkeuren door een gezondere levensstijl. Jongeren geven vaker de voorkeur aan alcoholvrij bier of drankalternatieven. Van den Brink speelde daarop in door in te zetten op onder meer hard seltzer, een drankje met bruiswater, fruitsmaken en een laag alcoholpercentage en de alcoholvrije variant verder te promoten.
Maar gemakkelijk om het Heineken-schip bij te sturen was het niet. Niet in de laatste plaats door de jarenlange hoge inflatie. Grondstoffen voor het brouwen van bier, aluminium voor het verpakken en kosten voor transport namen volgens Heineken fors toe. In reactie daarop werden prijzen in meerdere landen verhoogd. Volgens statistiekbureau CBS namen sinds de coronacrisis in bijvoorbeeld Nederland de bierprijzen met 4 tot 10 procent per jaar toe.
Het gevolg: een deel van de consumenten week uit naar goedkopere merken. Zo verloor Heineken de nummer-éénpositie als supermarktbier in Nederland aan Hertog Jan. Ook was er ruzie over de inkoopprijzen met Jumbo, dat bier van Heineken enige tijd uit de schappen weerde. En hoewel de thuismarkt in absolute cijfers zeker niet de belangrijkste was, gaf Van den Brink in een interview toe de Nederlandse afzetmarkt wat verwaarloosd te hebben.
Maar het probleem was breder dan dat: in heel Europa en ook Noord- en Zuid-Amerika daalden in de eerste negen maanden van afgelopen jaar de verkochte biervolumes. Het leidde tot een omzetterugloop van 4,7 procent naar 25,6 miljard euro over die eerste drie kwartalen ten opzichte van dezelfde periode in 2024. Het bedrijf gaf in oktober een winstwaarschuwing af vanwege verwachte tegenvallende verkopen over het gehele jaar.
Van den Brink moest afgelopen jaren meermaals ingrijpen met bezuinigingen en prijsverhogingen. In totaal werd er onder zijn bewind voor 3,5 miljard euro in de kosten gesneden. De meest recente kostenbesparingsronde – ter grootte van 2 miljard euro – werd afgelopen oktober aangekondigd. Vierhonderd van de 80.000 banen verdwijnen.
De terugloop alleen maar wijten aan de omstandigheden zou echter te simpel zijn. Hij was ook een topman die veel beloofde maar niet altijd leverde. Begin 2020, toen Van den Brink werd aangekondigd als nieuwe topman, was het aandeel Heineken nog ruim 100 euro waard. Maandagmiddag was de koers afgezakt naar 66 euro. Concurrent AB Inbev staat net iets hoger dan voor 2020, het Deense Carlsberg ietsjes lager.
„De gehele bierindustrie presteert niet goed op de beurs, maar het is Van den Brink dus ook niet gelukt zich aan de malaise te onttrekken”, zegt analist De Boer. „Hij is een echte manager die mensen vrijwel meteen meekrijgt door het enthousiasme dat hij uitstraalt. Maar daardoor had de markt soms hogere verwachtingen dan wat er uiteindelijk is waargemaakt.”
In een interview met het FD gaf Van den Brink afgelopen oktober toe iets te hoog te hebben ingezet voor wat betreft omzet- en winstgroei. „Achteraf gezien zijn we een aantal keren wel té optimistisch geweest. De werkelijkheid viel nogal tegen.” De topman kwam niet altijd toe aan wat hij zich met Heineken had voorgenomen, zoals een grotere autonome groei. „Je loopt ineens heel snel achter op je oorspronkelijke plannen, waardoor je je koersdoelen moet corrigeren. Het kost veel energie in de organisatie die je eigenlijk aan andere dingen wilt besteden.”
Toch was er ook ruimte voor investeringen in opkomende landen, waar de omzet in toenemende mate vandaan zal moeten komen. Zo deed Heineken een miljardenovername in Costa Rica en investeerde het in India, Zuid-Afrika en Namibië.
In juni 2025 opende Van den Brink bovendien een nieuw onderzoekslaboratorium, van 8.800 vierkante meter, naast de fabriek in Zoeterwoude. Investeringskosten: 45 miljoen euro. Daar wil Heineken laten zien koploper te zijn in de Nederlandse voedseltechnologie. Met nieuwe verpakkingen en tapsystemen, fundamenteel onderzoek samen met de TU Delft en nieuwe producten.
Volgens De Boer laat de vertrekkend topman een financieel gezond bedrijf achter. „Voor de industrie zijn het hectische jaren geweest. Daar zijn ze goed doorheen gekomen.” Wie de nieuwe topman wordt, is nog niet bekend. President-commissaris Peter Wennink bedankte Van den Brink maandag in een persbericht voor het leiden van Heineken door „een veeleisende periode van transformatie”.
Economieredacteuren nemen je mee in de discussies die zij op de redactie voeren over actuele ontwikkelingen
Source: NRC