Groenland Trump verklaarde Groenland „absoluut nodig” te hebben. Hoewel individuele EU-lidstaten de Amerikaanse dreigementen veroordeelden, wilde de Commissie maandag niet zover gaan.
De Groenlandse premier Jens-Frederik Nielsen (tweede van rechts) noemt Trumps dreigementen een "fantasie".
De Europese Commissie heeft „de verklaringen aangehoord” die de Amerikaanse president Donald Trump in de dagen na de Amerikaanse inval in Venezuela uitsprak over de in zijn ogen „absolute” noodzaak Groenland „te hebben”. Dat heeft een woordvoerder van de Commissie maandag gezegd op een persconferentie in Brussel.
Ze weigerde de nieuwe dreigementen te veroordelen nadat journalisten daar meermaals naar hadden gevraagd. „We geven geen gedetailleerd commentaar, we beschouwen het als een principekwestie dat al onze partners zich houden aan [afspraken over] soevereiniteit, territoriale integriteit en internationale verplichtingen.”
Groenland geniet een autonome status binnen het koninkrijk van EU- en NAVO-lidstaat Denemarken. Sinds het begin van zijn tweede ambtstermijn heeft Trump meermaals aangedrongen op de inlijving van Groenland, dat rijk is aan natuurlijke grondstoffen en militair gezien een strategische ligging heeft.
Aan boord van het presidentiële vliegtuig Air Force One zei Trump dit weekend tegen journalisten: „De EU heeft ons nodig [in Groenland] en dat weten ze”. Maandag wilden verslaggevers bij een dagelijks persmoment van de Commissie weten of die uitspraak klopte. Dit was „zeker niet” het EU-standpunt, zei de woordvoerder. Ze is „niet op de hoogte van enige gesprekken” tussen de VS en de EU over de kwestie. „Groenland heeft zijn autonomie”, benadrukte ze. Een land kan weliswaar „interessant” zijn voor een ander land, maar dit zou „niet verder mogen gaan” dan investeringen.
Een tweede Commissie-woordvoerder die om een veroordeling van Trumps interesse in Groenland werd gevraagd, herhaalde dat de EU „het principe van nationale soevereiniteit blijft handhaven”. Over wat die woorden in de praktijk betekenen, liet ze zich niet uit.
Na eerdere uitspraken waarin Trump zinspeelde op de inlijving van Groenland, reageerde de Groenlandse premier Jens-Frederik Nielsennog enigszins stoïcijns. Maandag koos hij op Facebook voor een fellere toon: „Genoeg is genoeg”, Trump zijn retoriek is „volstrekt onaanvaardbaar”. De Amerikaanse president moet „zijn fantasieën over annexatie” opgeven.
De Deense premier Mette Frederiksen verklaarde intussen dat „de VS geen recht hebben om een van de drie naties in het koninkrijk Denemarken te annexeren”. De Britse premier Keir Starmer zei daarop: „Ik sta achter haar”. „Alleen Groenland en Denemarken beslissen over de toekomst van Groenland.”
Nieuwssite EU Observer schrijft dat ook Zweden, Finland, Frankrijk en Noorwegen maandag hebben laten weten dat ze Denemarken ondersteunen. Zondagavond ondertekenden 26 EU-lidstaten (Hongarije weigerde) een verklaring waarin ze, zonder Groenland expliciet te noemen, stellen dat het internationaal recht „onder alle omstandigheden” moet worden nageleefd.
Europa heeft de VS nodig om veiligheidsgaranties aan Oekraïne te kunnen bieden en huivert daarom om zich krachtiger tegen Trump uit te spreken. Mujtaba Rahman van denktank Eurasia Group zegt tegen Politico dat een Amerikaanse aanval op Groenland de eenheid binnen de EU en de NAVO tot het uiterste zou kunnen drijven.
Europaredacteuren praten je bij over de belangrijkste ontwikkelingen in de EU
Source: NRC