Een gesprek van ruim drie uur tussen president Zelensky en president Trump heeft afgelopen nacht geen doorbraak in de Oekraïne-oorlog opgeleverd. Volgens Trump werd er vooruitgang geboekt, maar blijven er nog altijd ‘een of twee heikele punten’.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Om Donald Trump op zijn hand te krijgen, was de Oekraïense president ditmaal afgereisd naar Trumps resort Mar-a-Lago. Hij hoopte uit Florida te vertrekken met een handtekening onder het bijgewerkte Amerikaanse-Russische voorstel, waarin onder meer veiligheidsgaranties voor Oekraïne zijn opgenomen.
Dat voorstel werd in november, in nauwe samenspraak met het Kremlin, tot verbijstering van de Oekraïners gepresenteerd. Sindsdien vinden intensieve onderhandelingen plaats, waarbij Kyiv alle zeilen bijzet om het plan in het voordeel van Oekraïne ‘bij te sturen’.
‘Ik denk echt dat we een stuk dichterbij zijn gekomen, mogelijk zijn we zelfs heel dichtbij’, concludeerde de Amerikaanse president na afloop. Volgens Volodymyr Zelensky is er inmiddels overeenstemming over zo’n 90 procent van het voorstel.
Dat betekent allerminst dat de overige 10 procent een kwestie van afvinken is. Grote struikelblokken zijn nog altijd de verdeling van (gedeeltelijk) bezet Oekraïens grondgebied en de toekomst van de nucleaire installatie Zaporizja. Die is op dit moment in handen van de Russen, maar is van groot belang voor de energieonafhankelijkheid van Oekraïne.
Na afloop van het gesprek suggereerde Trump opnieuw dat Oekraïne het oostelijke grondgebied opgeeft: ‘Een deel van die grond ligt voor het oprapen en kan in de komende maanden in andere handen vallen’.
Voor Kyiv is het afstaan van grondgebied onbespreekbaar: in plaats daarvan zou de Donbas een ‘gedemilitariseerde zone’ moeten worden. Over veiligheidsgaranties voor Oekraïne zouden de partijen het inmiddels wel eens zijn.
De Franse president Emmanuel Macron, de Britse premier Keir Starmer en de Duitse bondskanselier Friedrich Merz werden tijdens het overleg telefonisch geraadpleegd, maar onduidelijk is er precies is besproken. Later deze maand ontvangt Trump in Washington de belangrijkste Europese leiders, bevestigde Zelensky na afloop. Ter voorbereiding ontmoeten zij elkaar eerder in Parijs.
Over het gesprek in Mar-a-Lago hing de schaduw van de Russische leider Vladimir Poetin. Voorafgaand belde Trump een uur lang met Poetin: dat telefoontje zou volgens het Kremlin op verzoek van de Amerikanen hebben plaatsgevonden.
De ‘Amerikaans-Oekraïense top’ volgde het bekende draaiboek: ook bij eerdere gesprekken tussen Trump en Zelensky raadpleegde de Amerikaanse president vooraf Poetin. Afgelopen oktober leidde dat ertoe dat de onderhandelingen voor Kyiv op een fiasco uitdraaiden: Trump weigerde toen nieuwe langeafstandsraketten te leveren.
Er is de Amerikaanse president vanwege een verkiezingsbelofte veel aangelegen om een einde aan de Oekraïne-oorlog uit te onderhandelen. Toch is hem dat, bijna een jaar na zijn aantreden, nog altijd niet gelukt, mede doordat hij geen grip lijkt te krijgen op de Russische leider Poetin.
Ook de verstandhouding tussen Trump en zijn Oekraïense ambtgenoot is sinds een desastreus verlopen gesprek in februari gespannen. Dit keer kon Zelensky echter rekenen op lovende woorden: ‘Deze man heeft hard gewerkt en zich zeer dapper getoond’, aldus Trump. De Oekraïnse president bedankte Trump op zijn beurt meermaals nadrukkelijk.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant