Wat zijn dit voor vragen? Naar aanleiding van de biografie Rafael van der Vaart – Alles op intuïtie, dertien dilemma’s voor de voormalig topvoetballer en analist. ‘Het lijkt wel alsof ze bij Ajax iedere keer dat ze lachen, belasting moeten betalen.’
is mediaverslaggever van de Volkskrant. Hij schrijft vooral over televisie, podcasts en boeken.
Rafael van der Vaart – Alles op intuïtie: goed of slecht boek?
Lachend: ‘Wereldboek! Nee, ik vind over mezelf praten al niet top en om dan zo’n boek helemaal te lezen... Maar mijn vader en mijn management hebben het gelezen en zij vinden het geweldig.
‘Door de uitgeverij Inside werd me gevraagd of ik een boek wilde. Maar ik vind dat als je dat doet, je alles moet vertellen, dus ook over je relaties. Dat wilde ik niet. Toen bleek dat ze het ook zonder dat gedeelte interessant vonden, heb ik gezegd: prima.
‘Bart (Vlietstra, Volkskrant-journalist, red.) zou het boek gaan schrijven. Dat leek me een goed idee, ik kwam hem al tegen toen ik nog in jeugdelftallen van het Nederlands elftal speelde. Als de echte klik er na een paar maanden niet was geweest, had ik het alsnog laten zitten. Maar die was er wel.
‘Twee jaar lang is hij overal bij geweest: hij ging mee naar mijn huis in Boekarest, naar de studio van de NOS en Ziggo. Hij ging zelfs met mij en mijn familie op vakanties naar Spanje.
‘Als familie zijn we heel open. Jij zit hier nu ook in het huis van mijn ouders – al is het voor mij ook lekker dat ik nergens heen hoef. En ik geef mensen graag het vertrouwen. Ik heb geen verstand van schrijven, Bart wel.’
Boekarest of Beverwijk?
‘Boekarest. We wonen daar nu tweeënhalf jaar omdat Estavana (Polman, red.) daar handbalt. Boekarest is echt een wereldstad. Er zijn geweldige restaurants, het uitgaansleven is fantastisch, we hebben er veel vrienden gemaakt.
‘Toen ik 16 was en mijn eerste contract had ondertekend, heb ik voor mijn ouders dit huis in Beverwijk gekocht. Als ik in Nederland ben, zijn we hier of bij mijn schoonouders in Arnhem, waar we later willen gaan wonen. Amsterdam vind ik veel te druk.’
Flierefluiter of fanatiekeling?
‘Op de padelbaan ben ik fanatiek, maar in het normale leven ben ik een flierefluiter. Ik denk nooit verder dan morgen, dat omschrijft mij misschien het best. ‘Jij bent zo makkelijk dat je moeilijk wordt’, zegt Estavana weleens.
‘Op het voetbalveld deed ik ook veel op intuïtie. Dat betekent natuurlijk niet dat ik er geen reet voor deed, maar ik was niet zo’n machine zoals die gasten nu. Toen Wijnaldum met Liverpool de Champions League had gewonnen, vroeg de interviewer: ‘Vanavond lekker genieten?’ ‘Nee’, zei Wijnaldum, ‘over vijf dagen hebben we Nations League.’ Vijf dagen! Dan had ik ’m zeker drie dagen doorgehaald.’
Liefdesspel, padel of frikandel?
‘Staat in het boek dat ik ze in die volgorde plaats? Dat klopt ook. De liefde is natuurlijk het belangrijkst.
‘Padel is een groot onderdeel geworden in mijn leven. Het liefst doe ik dat vier keer per dag. Ik vind het vreselijk om naar de gym te gaan of doelloos een half uur te rennen, maar ik werd dikker, dus dan is het ideaal dat ik dit wel leuk vind.
‘De frikandel is mijn lievelingssnack, al wordt het de laatste tijd minder omdat ik vaker naar de McDonald’s ga. Als ik wedstrijden moet analyseren, neem ik mensen mee naar de studio en gaan we op de terugweg langs de McDrive. Dat is een traditie geworden. Ik heb vaak dezelfde taxichauffeur dus die boekt dan geen andere ritjes. Hij bestelt een visburger, ik een McWrap Sweet Chili, dat is een behoorlijk ding, maar omdat ik een menu bestel, krijg ik er ook patat bij. Daarvan laat ik de helft staan.’
Een woonwagen in Heemskerk of een villa in Madrid?
‘Een woonwagen in Heemskerk. Daar ben ik opgegroeid en ik vond het geweldig. We letten er op elkaar, we konden overal naar binnen lopen – noem alle clichés maar op, ze zijn allemaal waar.
‘In het begin van mijn carrière had ik ineens geld en wilde ik mooie spullen kopen. Nu denk ik: dat was eigenlijk best triest.
‘Toen ik 20 was, werd ik gebeld door Jaco van BMW. ‘Ik heb een mooie auto, kom even kijken’, zei hij. Maar als ik ging kijken, ging ik ook kopen, want die auto’s zagen er altijd zo mooi uit. Dus kocht ik een M3 CSL, daarvan waren er maar vijf in Nederland, voor 80 duizend euro. Tijdens het wegrijden wilde ik mijn stoel naar achteren. Krijg de klere, dacht ik, waar zit die hendel? Ik terugrijden naar Jaco, blijken het kuipstoelen te zijn. Die dingen zitten ook in een racewagen en kunnen helemaal niet naar achter. Die auto heb ik snel weer doorverkocht.
‘Op een gegeven moment dacht ik wel dat ik het helemaal was. Ik werd arrogant. Toen ik aangehouden werd door de politie, zei ik: ‘Kijk je geen tv ofzo?’’
Aardig zijn of eerlijk?
‘Aardig. Soms doet eerlijkheid pijn bij mensen. Waarom zou je dat willen?
‘Toen ik meedeed aan Sterren op het doek vroeg Özcan Akyol me wat ik zou zeggen als ik een schilderij lelijk zou vinden. ‘Dan doe ik alsof ik het mooi vind’, zei ik. ‘Ik ga niet iets afkraken waar iemand drie weken mee bezig is geweest.’
‘Over een schilderij dat ik niet koos, heb ik gezegd dat ik de trui die ik erop draag in het echt niet aan zou trekken. Wat bleek: hij had in die trui al mijn clubs en belangrijke wedstrijden verwerkt. Eigenlijk was het dus een onwijs gave trui.’
Bellen, mailen of appen?
‘Bellen. Appen duurt te lang. Een mailadres heb ik niet. Ik ben niet zo van de technologie. Nou schijnt mailen ook niet zó ingewikkeld te zijn, maar het is er nooit van gekomen. Dat soort dingen werd altijd voor me gedaan.
‘Soms heb je een mailadres nodig, bijvoorbeeld als je gaat vliegen. Ik gebruik dan altijd Estavana’s mailadres. ‘Wilt u reclame ontvangen?’, wordt dan gevraagd. Ik klik dat altijd aan. Estavana wordt gek. Haar hele mail staat vol met reclame van Munich Airport en Hamburg Airport.’
Bingoën of rondjes rijden?
‘Bingoën vind ik leuk, maar ik kies voor rondjes rijden.’ (Hij wordt gebeld door zijn zoon Damián, red.) ‘Pikkie, ik ben nu thuis een interview aan het doen. Doe jij boodschappen? Neem maar wat lekkers mee.’ Vervolgt: ‘Wegen waar weinig is, vind ik mooi. Daar ontspan ik. Toen ik nog in Denemarken woonde, wilden gasten na het padellen naar huis. Nee, zei ik, we doen even een rondje. Bij het tankstation kochten we dan een paar flesjes wijn om daarna een beetje over de vrouwen te zeiken, dit en dat.’
Bier of wijn?
‘Wijn. Na de WK-finale van 2010 hadden ze geen wijn op de rondvaartboot, dus ik nippen aan dat bier.’ Trekt vies gezicht. ‘Eerst dronk ik nooit, maar rond mijn 23ste begon ik met af en toe een wijntje. Wesley (Sneijder, red.) belde me een avond voor de wedstrijd eens op, we speelden toen bij Real Madrid. ‘Zullen we nog even naar een feest?’, zei hij. Geen probleem, zei ik. Hij stond in de basis, ik niet.
‘Wij lam thuis, de volgende dag die wedstrijd. Na een kwartier begint Wes aan een sprint waarbij hij zijn hamstring scheurt. Per brancard moest hij van het veld af. Ik dacht: nééé (doet alsof hij zijn hoofd in een trainingsjack verbergt, red.). Ja hoor! ‘Raf, warmlopen!’ 75 minuten heb ik alles bij de tegenstander ingeleverd.’
Lachen of huilen?
‘Het liefst lachen, maar er wordt steeds meer gehuild.
‘Ik kan heel erg huilen om Het familiediner en al dat soort programma’s. Vind ik héérlijk om naar te kijken, All You Need Is Love, noem maar op.
‘Ivo Niehe kwam eens langs in Londen toen ik nog bij Tottenham speelde. Mijn Spaanse oma en opa leefden nog en zeiden in een video in het Spaans dat ik me warm moest aankleden, want het was altijd koud in Engeland. Ze zeiden niet eens dat ze van me hielden, maar ik moest toch al huilen.’
Cooky Voorn of Louis van Gaal?
‘Cooky Voorn! Absoluut. Als je het over aardig hebt, over een goedzak hebt… de Cooky-rol wordt in het voetbal zo onderschat. Heb jij gezien wat er bij Ajax aan het begin van dit seizoen op de bank zat? Heitinga, Fred Grim, Marcel Keizer, Frank Peereboom – het lijkt wel alsof ze iedere keer dat ze lachen, belasting moeten betalen.
‘De eerste keer dat Cooky als assistent van Bert van Marwijk (bondscoach van 2008 tot 2012, red.) bij het Nederlandse elftal was, riep hij bij de training alleen maar (met Brabants accent): ‘Jezus, wat zijn jullie goed! Wat zijn jullie goed!’ Dat was zo heerlijk. De pionnen zette hij altijd op de verkeerde plek, maar dat maakte niets uit, want hij ging ook mee op stap, mee de sauna in.’
Vader of vriend?
‘In het voetbal is het lastig met Damián (die debuteerde in augustus bij Jong Ajax, red.). Ik heb hem gevraagd: moet ik je vader zijn of wil je beter worden? Beter worden, zei hij. Dus ben ik hard, ik zeg het als hij slecht speelt. Daar krijg ik weleens commentaar op van Estavana en mijn vader, maar dat betekent niet dat ik niet van hem houd.
‘Mocht hij in het eerste van Ajax gaan spelen, dan stop ik met het analyseren van Ajax, en misschien wel van de hele Nederlandse competitie. Anders wordt het te ingewikkeld.
‘Ik wil een vader voor hem zijn, maar ook een vriend. Ik wil gewoon alles voor hem zijn.’
B&B vol liefde of Married at First Sight?
‘Jezus, deze is lastig, zeg.’ Na een stilte: ‘Hier kan ik echt niet tussen kiezen.’
1983 Geboren in Heemskerk
2000-2005 Ajax (117 wedstrijden, 52 goals)
2003 Golden Boy Award (Europees talent van het jaar)
2001-2013 Nederlands elftal (109 w, 25 g)
2005-2008 Hamburger SV (74 w, 29 g)
2008-2010 Real Madrid (58 w, 11 g)
2010-2012 Tottenham Hotspur (63 w, 24 g)
2012-2015 Hamburger SV (78 w, 16 g)
2015-2016 Real Betis (7 w, 0 g)
2016-2018 FC Midtjylland (17 w, 2 g)
2018 Esbjerg (3 w, 0 g)
2016-nu Analist voor NOS, Ziggo Sport en ESPN
Rafael van der Vaart woont met Estavana Polman en hun 9-jarige dochter Jesslyn in Boekarest. Uit zijn huwelijk met Sylvie Meis heeft hij ook een 18-jarige zoon, Damián.
Bart Vlietstra: Rafael van der Vaart – Alles op intuïtie. Inside; 352 pagina’s; € 23,99.
Luister hieronder naar onze podcast Culturele bagage. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Wilt u belangrijke informatie delen?
Mail naar tips@volkskrant.nl of kijk op onze tippagina.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant