is redacteur klassieke muziek van de Volkskrant.
Tegen lijfstraffen ben ik fel gekant, maar mensen die ‘muziek verbindt’ zeggen, smeken er gewoon om. Aaaaaaah! Verschrikkelijk. Vooruit, het is niet zozeer de muziek die het publiek splijt, het zijn de mensen die de muziek maken die anno 2025 eerder ont- dan verbinden – door hun afkomst, hun handelen of allebei.
Het personeel van het Amsterdamse Concertgebouw, waar toch heel veel muziek klinkt, zal op dit moment niet beweren dat het zich zo verbonden voelt. Een deel van de medewerkers keerde zich in een brief tegen de directie van het gebouw om de draai/het bereikte compromis inzake de rel rond de Israëlische voorzanger Shai Abramson. De cantor van het IDF (koketteert hij zelf trots mee op zijn site) mag nu toch zingen, alleen zijn de optredens in het kader van het joodse lichtfeest Chanoeka besloten.
En wat er woensdag toch weer is gebeurd! Pianist Elisabeth Leonskaja, 80, mag niet meer optreden in het Muziekgebouw Eindhoven, waar ze op 4 december een recital zou geven. Reden voor de annulering zijn Leonskaja’s optredens in Moskou met de pro-Poetin-dirigent Joeri Basjmet, waar gratis kaarten ter beschikking zijn gesteld voor Russische soldaten.
Leonskaja is kort na de Tweede Wereldoorlog geboren in Tbilisi en verruilde de Sovjet-Unie in 1978 voor Wenen, waar ze sindsdien woont. Ze trad sinds de Russische invasie al vaker op in Moskou.
Het nieuws kwam een paar dagen nadat in Tallinn een concert was geannuleerd van de nu-metalband Limp Bizkit. Frontman Fred Durst, die nooit echt de indruk had gewekt een IQ te hebben hoger dan dat van een verlopen vetplant, heeft in het verleden een aantal pro-Russische uitspraken gedaan.
Er is een aantal verschillen tussen Fred Durst en Elisabeth Leonskaja waar te nemen. Leonskaja draagt geen basketbalpetjes. Niemand dweept met het Schubert-spel van Fred Durst. En Leonskaja wenst zich niet uit te laten over politiek. Wat we wel weten, is dat het haar aan de Sovjettijd doet denken als haar zou worden opgelegd waar ze mocht komen en wat en met wie ze mocht spelen.
Mijn eerste gedachte: tot nooit meer ziens. De tweede: een gecanceld omaatje, dat is wel sneu. De derde: het constante verschuilen achter de noten van musici die beweren alleen de muziek en het publiek te dienen, begint wat irritatie op te roepen. Net als (vierde) de roep om moed te tonen en een positie in te nemen (maar toch minder irritant).
Vijfde (ik ga nog even door): deze kwesties splijten het publiek, ze splijten mij ook. Schreef ik onlangs nog dat het me geen goed idee lijkt om iemand te cancelen als je niet eens weet hoe iemand over iets denkt, het is ook het goed recht van een zaal of het publiek om de mensheid in beweging te krijgen om het juiste te doen. En dan kunnen de musici die in het grijze gebied opereren – die weliswaar geen propagandisten zijn, maar wel wegkijken of op z’n minst onhandige dingen doen – zich misschien geslachtofferd voelen, ze leven nog.
Tip voor Leonskaja: ze zou in plaats van naar haar bladmuziek even naar de documentaire 2000 Meters to Andriivka kunnen kijken.
Wekelijks neemt Bor Beekman, Robert van Gijssel, Joris Henquet, Merlijn Kerkhof, Anna van Leeuwen of Herien Wensink stelling in de wereld van film, muziek, theater of beeldende kunst.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns