Hiv-virus Zo’n 440 personen zouden vorig jaar in Nederland met hiv zijn geïnfecteerd, blijkt uit schattingen. Jaren achtereen nam het aantal diagnoses juist af.
Het Aidsfonds trok eind vorig jaar de aandacht met een gigantisch bed op het Museumplein.
Het lijkt lastig om de rondgang van het hiv-virus onder controle te krijgen. Opnieuw stijgt het aantal Nederlanders met een hiv-infectie. Dat blijkt uit een donderdag gepubliceerde schatting van Stichting hiv monitoring (SHM). Een hiv-infectie is niet hetzelfde als een hiv-diagnose. Er zitten vaak meerdere jaren tussen het oplopen van de infectie en de vaststelling van een diagnose. Op basis van het aantal vastgestelde hiv-diagnoses en kennis over het verloop van infecties, schat de stichting dat in 2024 zo’n 440 personen met hiv zijn geïnfecteerd. Een jaar geleden maakte de stichting al gewag van een duidelijke stijging van het aantal infecties, voor het eerst in vijftien jaar.
In tegenstelling tot het aantal geïnfecteerden, bestaan over het aantal mensen met een hiv-diagnose wel harde cijfers. In 2024 werd bij 444 Nederlanders een diagnose geconstateerd, meldt SHM. Hoewel deze cijfers weinig zeggen over de hevigheid waarmee het virus anno 2025 rondgaat, desemt ook hierin door hoe lastig het blijkt de hiv-epidemie onder controle te krijgen. Jarenlang nam het aantal hiv-diagnoses stelselmatig af. Daaraan ten grondslag lagen anoniem en gratis testen bij de GGD, snelle behandeling na een infectie en de beschikbaarheid van de hiv-preventiepil PrEP.
In 2020 kwam een einde aan deze jarenlange daling. Sindsdien blijkt elk jaar weer dat het niet lukt om de aantallen te laten afnemen, al is er ten opzichte van 2023 (464 diagnoses) wel een minieme daling te zien.
„Ik ben verbaasd dat, in een tijd waarin we middelen zoals PrEP en condooms hebben om een hiv-infectie te voorkomen, onze diagnose-cijfers stagneren en we ook een stijging zien in het aantal geschatte infecties”, zegt Marc van der Valk, bestuurder bij Stichting hiv monitoring en internist-infectioloog in het Amsterdam UMC. Ruim veertig procent van de nieuwe hiv-diagnoses worden bij mannen die seks hebben met mannen gezien.
Binnen die categorie ziet Van der Valk duidelijke verschillen. Onder mannen geboren vóór 1980 daalt het aantal hiv-diagnoses steevast. De toename zit ‘m in de jongere generaties. „De precieze redenen dienen onderzocht te worden, maar kan te maken hebben met verandering in risicogedrag en gebrek aan kennis over of toegang tot PrEP”, zegt Van der Valk.
SHM stelt dat bijna een vijfde van de mannen die seks hebben met mannen en trans personen met een hiv-diagnose, aangeeft in het verleden PrEP te hebben gebruikt. Een deel van deze groep zegt dat ze wel PrEP wilden gebruiken, maar er niet aan konden komen of op een wachtlijst stonden.
„Het is heel jammer dat we nu op dit punt staan”, zegt Lyle Muns van Soa Aids Nederland. Hij pleit voor campagnes gericht op jonge mannen die seks hebben met mannen. „Oudere homomannen hebben vrienden zien overlijden tijdens de aidsepidemie. Dat angstbeeld is er minder bij generaties die dit niet bewust hebben meegemaakt. Hiv is nu geen doodvonnis meer, maar het is wel een vervelend virus waar je niet meer vanaf komt.”
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Economieredacteuren nemen je mee in de discussies die zij op de redactie voeren over actuele ontwikkelingen
Source: NRC