DEN HAAG - 'Ik kan me niet voorstellen dat die jongens nooit op enig moment hebben gedacht: dit gaat niet goedkomen, dit is niet oké.' Bijna een jaar na de fatale explosie aan de Tarwekamp in Den Haag staan de vier verdachten maandag opnieuw voor de rechter. Bewoner Iwan Wind is er weer bij. Hij is sinds de aanslag zijn huis kwijt. 'Ze hebben ons zo veel onrecht aangedaan.'
Bij de explosie in de Haagse wijk Mariahoeve komen zes bewoners om het leven. De explosie is volgens het Openbaar Ministerie veroorzaakt door het aansteken van bijna tweehonderd liter benzine.
Niet lang na de aanslag worden vier mensen aangehouden. De opdrachtgever, de twee uitvoerders en iemand die advies heeft gegeven.
Het viertal zit sinds hun arrestatie in voorarrest. Maandag staan ze voor de vierde keer voor de rechter, opnieuw is het een voorbereidende zitting.
Voor de slachtoffers een nieuwe kans de verdachten in de ogen te kijken. 'Ik ben bij elke zitting geweest', vertelt Iwan in de podcastserie Tarwekamp: na de explosie. 'Ik wil gewoon alles uit de eerste hand horen.'
In de podcastserie Tarwekamp: na de explosie volgen journalisten Liza Janson en Chris van Dijk een jaar lang de bewoners van de Tarwekamp na de fatale explosie waarbij zes mensen om het leven kwamen. Vanaf 1 december zullen de eerste afleveringen te beluisteren zijn op de bekende podcastkanalen.
Het is voor Iwan niet makkelijk om naar de zittingen te gaan. 'Het is heel heftig. Zeker de eerste twee keer. Je hoort de advocaten hun werk doen, maar ze proberen wel de mensen vrij te pleiten die jou zoveel onrecht aan hebben gedaan. Dat is eigenlijk niet te bevatten. Die mensen hebben echt een onmogelijke taak.'
Veel slachtoffers en nabestaanden komen trouw naar de zittingen toe. Het is voor hen de kans om bij te praten met hun advocaat, de stand van zaken te horen én om de verdachten te zien. 'Dat was wel intens, indrukwekkend', vertelt Lyke Burger over de eerste keer dat dat gebeurde. Ook zij raakte, net als Iwan, haar huis kwijt.
Iwan is blij dat er snel vier verdachten zijn opgepakt. 'Toen het gebeurde had ik zoiets van: het zal toch niet zo zijn dat ze naar het buitenland zijn gevlucht. Dat ze nooit worden gepakt.'
'Of nog erger', vervolgt hij. 'Dat het tieners zijn. Daar kun je geen genoegdoening uit krijgen. Die krijgen misschien een jaar jeugddetentie en dan staan die ook weer op straat. Voor de mensen die zijn overleden is dat niet oké.'
De zittingen geven Iwan de kans de verdachten in het echt te zien. 'Ik kan me ondanks al hun verklaringen nog steeds niet voorstellen dat ze niet hebben gedacht: dit gaat niet goedkomen. Ze hebben ruim de tijd genomen om dit te plannen.'
Een van de verdachten is wel op het laatste moment afgehaakt. 'Die heeft gezegd: ik ga niet mee. Dat is een wijs besluit geweest', vertelt Iwan. 'Maar hij is nog steeds wel medeplichtig.'
De advocaat van deze verdachte heeft er de afgelopen zittingen steeds voor gepleit dat zijn cliënt daarom ook niet meer in voorarrest zou moeten zitten. 'Toen sloeg de angst ons wel even om het hart', vertelt Iwan over dat moment.
'Het zal toch niet zo zijn dat die jongen vrijkomt', vertelt hij over zijn gevoel. 'Dat zou niet eerlijk zijn, dat zou echt heel onterecht zijn. Toen zijn we ook wel een of twee dagen echt van het padje geweest. Het voelde ineens als een hele slechte film.'
Ook voor Lyke is dat een lastig moment tijdens de zitting. 'Ik hoorde hem zeggen dat hij het uiteindelijk niet heeft gedaan en dat hij zich heeft teruggetrokken. Dat hij daarom onterecht vastzit en ook een slachtoffer is.'
Ze vindt dat moeilijk om te horen. 'Dit staat in zo'n andere verhouding tot wat er die dag is gebeurd en wat het met iedereen aan de Tarwekamp heeft gedaan.'
Uiteindelijk gaat de rechter niet mee in het verzoek van de verdediging en zitten alle verdachten nog vast. 'Dat was een opluchting, maar we hadden ook zoiets van: dit is wel hoe het spel werkt. Het is een rare taak van de advocaat, maar het is wel hoe het gaat. Als dingen niet goed lopen, is er dus ook een kans dat ze niks krijgen', beseft Iwan.
Ook Lyke is benieuwd welke straf de verdachten gaan krijgen. 'Ze zijn geschrokken van de hoge eisen die er mogelijk zijn. Ze zullen echt nooit met moord in gedachten zijn begonnen, maar ze hebben wel geld aangenomen om iets te doen.'
Lyke hoopt dat de rechtszaak voor jongeren een les is. 'Ik hoop dat tot ze doordringt dat dit soort acties niet alleen geld opleveren, maar dat ze ook meekrijgen wat het effect is op mensen en wat de consequenties voor heel veel gezinnen zijn.'
Buiten de zittingen om probeert Iwan er niet te veel mee bezig te zijn. 'Het rechtsproces kan ik niet beïnvloeden, dus daar kan ik me wel druk om maken, maar je maakt je dan alleen maar gek in je hoofd. Dus ik heb gezegd: laat maar, laat maar los. Die energie heb ik ergens anders nodig. Alles kost op dit moment nog steeds heel veel energie.'
Lees alle verhalen over de explosie aan de Tarwekamp in dit dossier.
Source: Omroep West Den Haag