De Amerikaanse president Donald Trump dreigt een flinke schadeclaim in te dienen tegen BBC News, ondanks excuses voor de misleidende documentaire over de Capitool-bestorming. Volgens deskundigen is dit zijn manier om het mediabedrijf te intimideren. "Hij hoopt op een deal."
In de veelbesproken documentaire van het BBC-programma Panorama zijn twee fragmenten uit Trumps speech uit januari 2021 aan elkaar geplakt. Daardoor lijkt het alsof de president zijn aanhangers actief oproept tot geweld. Onder meer een oproep tot vreedzaam protest zou uit de toespraak zijn geknipt.
De BBC zegt spijt te hebben "dat de toespraak op deze manier was gemonteerd" en heeft de documentaire teruggetrokken. Ook is de top van de omroep opgestapt. Maar de BBC weigert een schadevergoeding te betalen. Trump dreigt daarom met een rechtszaak voor een vergoeding tussen de 1 en 5 miljard dollar (tussen de 860 miljoen en 4,3 miljard euro).
"Het is een tweede natuur voor Trump om rechtszaken aan te spannen als iets in de media hem niet aanstaat", zegt Amerikadeskundige Jelte Olthof tegen NU.nl. "Zo probeert hij zijn tegenstander te intimideren."
Het is namelijk niet de eerste rechtszaak die Trump tegen een mediabedrijf aanspant. Zo heeft het Amerikaanse ABC in december vorig jaar Trump nog 15 miljoen dollar betaald om een rechtszaak over de uitspraken van een presentator te voorkomen.
Vaak werkt de tactiek van Trump, zegt Olthof. Vooral kleinere mediabedrijven zijn geneigd hun excuses aan te bieden en matigen hun toon als ze over de president schrijven. "En nu zie je dat ook de BBC onder druk excuses heeft aangeboden."
Het aanspannen van rechtszaken levert Trump ook politiek gewin op, zegt Amerikadeskundige Andrew Gawthorpe. Zo voert Trump al langer een strijd tegen gevestigde media die kritisch over hem schrijven. Ze zijn corrupt en niet te vertrouwen, vertelt hij zijn achterban.
"Nu heeft hij bewijs voor zijn uitspraken en dat maakt zijn argument sterker", zegt Gawthorpe. "Zijn achterban denkt hetzelfde over de media en ziet vervolgens graag dat Trump daar actie op onderneemt."
Bij veel mediarechtszaken heeft Trump geen juridische poot om op te staan, maar dat weerhoudt hem er niet van naar de rechter te stappen. Hij heeft niets te verliezen, zegt Olthof, behalve geld voor advocaten. "En daar hoeft hij zich niet druk om te maken."
Daar komt bij dat alleen al de dreiging van een rechtszaak zwaar kan drukken op mediabedrijven. "Die hebben helemaal geen zin om geld, tijd en energie in zo'n zaak te steken en maken een deal of proberen het helemaal te vermijden", zegt Gawthorpe. Op die manier geldt een rechtszaak tegen het ene mediabedrijf als een waarschuwing voor de andere.
Ook in het geval van de BBC verwachten de deskundigen dat Trump in de rechtbank geen kans maakt. Dat zit zo: als hij besluit de miljardenclaim in te dienen, zou dat gebeuren onder het mom van smaad. In dat geval kan Trump pas zijn gelijk halen als wordt bewezen dat de makers van de documentaire hem bewust in een kwaad daglicht wilden zetten.
Daarnaast is de documentaire niet uitgezonden in de VS en wist Trump niet van het bestaan af totdat er ophef over ontstond in Britse media. Ook is hij na de publicatie ervan, op 28 oktober 2024, opnieuw verkozen tot president. "Dus het wordt voor Trump lastig om aan te tonen dat hij miljarden aan schade heeft ondervonden hiervan", legt Gawthorpe uit.
Alle ogen zijn nu gericht op de Britse premier Keir Starmer, die volgens Trump dit weekend nog met hem in gesprek gaat. Het is de vraag of Starmer het gaat opnemen voor de BBC of de politieke druk op de omroep verder laat toenemen om Trump te vriend te houden.
"De hoop van Trump is dat de druk op de omroep dusdanig toeneemt, dat ze het probleem willen verhelpen en een deal sluiten", zegt Gawthorpe. "En dat zou vreselijk gênant zijn voor zowel de BBC als de Britse overheid."
De BBC is een staatsomroep, wat betekent dat het wordt gefinancierd door belastinggeld. Als de omroep geld aan Trump betaalt, komt dat bijna rechtstreeks uit de zakken van de belastingbetaler. En dat legt precies de vinger op de zere plek, zegt Olthof.
Zo zijn onder anderen rechtse politici kritisch op de BBC, omdat ze vinden dat ze niet goed gerepresenteerd worden. Volgens hen moet de omroep iedereen vertegenwoordigen omdat er geld van het publiek in zit. "Ook in eigen land kan deze rel door critici gebruikt worden om te zagen aan de poten van de BBC", besluit Olthof.
Source: Nu.nl algemeen