Informateur Hans Wijers (D66) heeft spijt dat hij VVD-leider Dilan Yesilgöz direct na de verkiezingsuitslag een ‘leugenaar’ heeft genoemd. Door zijn uitspraken begint de kabinetsformatie onder een slecht gesternte. VVD, JA21 en PVV reageren onthutst.
is politiek verslaggever van de Volkskrant.
‘Dat had ik niet moeten doen, dat is ongepast taalgebruik, ik heb daarvoor excuses aangeboden’, zegt Hans Wijers donderdag, nadat via diverse media naar buiten was gekomen dat hij op een ondernemersfeestje op de verkiezingsavond VVD-partijleider Dilan Yesilgöz een ‘leugenaar’ heeft genoemd. Ook heeft hij toen vanaf een podium tegen toehoorders gezegd dat hij had gehoopt dat de VVD een grotere afstraffing bij de verkiezingen had gekregen.
Wijers zegt dat hij ‘geen twijfels’ heeft dat hij na zijn excuses de komende drie weken gewoon verder kan met zijn opdracht om samen met collega-informateur Sybrand Buma (CDA), D66-leider Rob Jetten en CDA-leider Henri Bontenbal een conceptregeerakkoord te maken, waarbij de VVD zich eventueel in een later stadium kan aansluiten.
‘Ik heb altijd heel goed samengewerkt met de VVD, bijvoorbeeld in mijn tijd als minister in het eerste paarse kabinet’, zegt Wijers, refererend aan zijn ministerschap van dertig jaar geleden (1994-1998). Dat hij nog geen twee weken geleden ‘als privépersoon’ heeft gezegd dat hij geen voorstander is van een centrumrechts kabinet waarin de VVD deelneemt, noemt hij ‘irrelevant’ nu hij informateur is. ‘Ik heb nu een andere rol.’
Formeel zal Wijers in zijn rol als informateur geen advies uitbrengen over de mogelijke coalitiepartners van D66 en CDA. Maar zijn invloed is niet gering als het gaat om het schrijven van een opzet van een regeerakkoord, waarin de VVD zich wat CDA en D66 betreft ook zal moeten herkennen. Zowel Jetten als Bontenbal hoopt op een ‘breed draagvlak’ voor hun plannen, benadrukten beiden eerder op donderdag nog tijdens een Kamerdebat over de verkiezingsuitslag.
Wijers denkt dat het vertrouwen tussen hem en de VVD nog zal groeien tijdens de komende fase in de kabinetsformatie. Hij rekent ook op vergiffenis van Yesilgöz, en dat het gesprek daarna al gauw zal gaan over inhoudelijke zaken. ‘Ik ga ervan uit dat dat er nog een gelegenheid komt om elkaar een keer te spreken, en dat daarna de zaak de wereld uit is’, aldus Wijers.
Na enig doorvragen blijkt dat Wijers niet meer weet waarom hij Yesilgöz tijdens het ondernemersfeestje een leugenaar noemde. ‘Ik kwam daar alleen maar even om de organisator te bedanken en een glaasje te drinken. En toen werd ik op het podium gesleurd. Ik heb daar toen spontaan een paar dingen gezegd, waarvan er een paar dus tamelijk onhandig waren en die heb ik nu teruggetrokken’, aldus Wijers, die naarmate de vragen aanhouden steeds geïrriteerder raakt. ‘Klaar’, zegt hij een paar keer.
Toch is het de vraag of de kous hiermee af is. VVD, PVV en JA21 reageren onthutst op de uitspraken van Wijers. ‘Ik hoor graag van betrokken partijen hoe wij onder aanvoering van deze informateur alsnog met open vizier tot een positief proces kunnen komen’, laat Yesilgöz donderdag via haar woordvoerder weten.
JA21-leider Joost Eerdmans gaat een stapje verder: ‘De objectiviteit van het hele proces is beschadigd; het kleurt de uitkomst ook. Ik ben benieuwd hoe D66 denkt dat te kunnen repareren.’ PVV-leider Geert Wilders vindt Wijers ‘totaal niet geloofwaardig meer’ om als informateur op te treden.
Vooralsnog houden partijleiders Jetten en Bontenbal Wijers de hand boven het hoofd. Ze vinden het beiden een ‘goede zaak’ dat hij zijn woorden heeft teruggenomen en excuses heeft aangeboden. Voor hen is dat afdoende om nu ‘samen snel aan de slag te kunnen voor een inhoudelijke agenda voor Nederland’.
Pijnlijk voor hen is wel dat de uitspraken van de door hun gekozen informateur lijken te botsen met hun belofte eerder op de dag, dat Nederland onder hun bewind verlost zal zijn van het geruzie en gescheld dat het Binnenhof de afgelopen twee jaar in zijn greep hield. Bontenbal: ‘We zullen voortaan anders met elkaar moeten omgaan.’
Het duo Jetten/Bontenbal zal op 9 december hun plannen opleveren voor de toekomst van Nederland. Het is niet uitgesloten dat D66 en CDA samen verder gaan in een minderheidskabinet.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant