De boodschap dat het Noord-Brabantse dorp Moerdijk gaat verdwijnen, dreunt dinsdag nog na in de straten van de kleine gemeente. Een verrassing was het niet, maar toch komt het hard binnen bij de dorpsbewoners.
Al jaren zien inwoners van Moerdijk een gigantisch industrieterrein steeds dichterbij komen. Velen van hen weten ook al jaren dat het industriegebied het dorp uiteindelijk zal opslokken. Maar de mededeling tijdens een informatiebijeenkomst op maandagavond dat het nu écht zover is, kwam desondanks hard aan in de kleine gemeenschap.
Veel dorpelingen dachten maandag naar een reguliere informatieavond te gaan. Die zijn er wel meer in het dorp vanwege de ontwikkeling van de omliggende industriegebieden. Mensen waren er daarom niet echt op voorbereid dat tijdens deze informatieavond het hoge woord eruit zou komen: Moerdijk wordt opgeheven.
Moerdijk ligt aan het Hollandsch Diep. Aan de oostkant van het dorp liggen de bekende Moerdijkbruggen van de A16, de HSL en het reguliere spoor. Aan de westkant is de afgelopen decennia een gigantisch industrieterrein ontstaan. Daar zit zware industrie, zoals een olieraffinaderij van Shell en verschillende andere chemische bedrijven. In januari 2011 werd Moerdijk landelijk nieuws door de gigantische brand bij Chemie-Pack.
Het dorp telt 1.130 inwoners. Met een wandeling van tien minuten heb je het hele dorp gezien. "Het is hier echt ons kent ons", vertelt de 64 jarige Kees. "Het is een fijne plek om te wonen, rustig en met veel sociale controle. Veel dorpsbewoners zijn echt aan deze plek gehecht."
Kees had zelf ook graag oud willen worden in het dorp, maar weet dat er in de komende jaren een moment komt dat hij moet verhuizen. Hij berust in die situatie. "Ik hoop en verwacht wel dat ik hulp krijg om elders een vergelijkbare woonplek terug te krijgen."
De 43-jarige Marieke reageert laconiek op de vraag wat ze ervan vindt dat het dorp verdwijnt. "Ik hoor dat al jaren en ik woon er nog steeds. Het zou mij niet verbazen dat ik hier over 25 jaar nog steeds woon. De plannen zijn in de afgelopen jaren al vaker gewijzigd."
Maar het voornemen om Moerdijk op te heffen is dit keer wel concreet, onderstreept burgemeester Aart-Jan Moerkerke in gesprek met NU.nl. "Het plan moet nog goedgekeurd worden, maar met dit voornemen willen we zelf de regie nemen over de opheffing van het dorp. Dat is beter dan dat het door de Staat of de provincie wordt opgelegd."
De gemeente heeft volgens Moerkerke samen met inwoners een lijst met voorwaarden opgesteld waaraan de provincie en de Staat moeten voldoen. De Staat moet bijvoorbeeld met een behoorlijke som geld over de brug komen. Daarmee kunnen inwoners die gedwongen moeten verhuizen schadeloos gesteld worden. Niet alleen voor de waarde van hun woning in Moerdijk, maar ook bijvoorbeeld voor verhuiskosten en het prijsverschil om een vergelijkbare woning terug te kopen.
Volgens de burgemeester moet er ook de garantie komen dat het dorp leefbaar blijft zolang er mensen wonen. Hij wil voorkomen dat met Moerdijk hetzelfde gebeurt als met het Belgische dorp Doel bij Antwerpen, hemelsbreed 50 kilometer verderop. Ook dat dorp moet vanwege de oprukkende industrie verdwijnen. Doel is inmiddels een spookdorp waar nog maar enkele mensen wonen.
Om Moerdijk leefbaar te houden, blijft de gemeente daarom investeren in het dorp. De school blijft open en de waterleiding wordt vernieuwd. Daarnaast wordt glasvezel aangelegd en vindt zelfs nog woningbouw plaats.
In Moerdijk staan nu al verschillende woningen te koop. Je zou denken dat die huizen nu onverkoopbaar zijn. Maar het tegendeel blijkt waar te zijn. In deze tijd van woningnood kopen mensen zelfs woningen die over vijf tot tien jaar moeten verdwijnen. "Sommigen misschien wel met de hoop dat ze met een royale uitkoopregeling er straks beter van afkomen", denkt Kees.
De pijn en de zorgen over het verdwijnen van Moerdijk zitten vooral bij de oudste inwoners. "Waar moet ik op mijn leeftijd nog naartoe?", verzucht een 93-jarige vrouw in de voortuin van haar woning. "Een oude boom moet je niet verkassen", valt haar buurman Nico haar bij.
Het verdwijnen van Moerdijk roept bij hen veel zorgen op. Niet alleen over zichzelf, maar ook bijvoorbeeld over de begraafplaats waar zoveel dierbaren liggen. "Wat gaat daarmee gebeuren?", vraagt Nico zich af. "Het is grafschennis als de graven van al die mensen die daar liggen worden geruimd."
Die vragen heeft burgemeester Moerkerke ook al vaker gekregen. "Er zijn nog veel dingen waar oplossingen voor moeten komen en dit is er één van." Nu de boodschap helder is dat Moerdijk verdwijnt, hoopt de burgervader dat de gemeente in goed overleg met de inwoners oplossingen kan vinden voor dit soort vraagstukken.
Source: Nu.nl economisch