Virtual Reality Zorginnovator Maya VR maakt VR-brillen geschikt voor in de ouderenzorg. Samen met strijkorkest Amsterdam Sinfonietta bieden ze klassieke muziek aan aan ouderen die daar door omstandigheden geen toegang meer tot hebben. ‘Ik kon zelfs de noten bijna meelezen.’
Zorginnovator Maya VR en Amsterdam Sinfonietta maken virtuele concerten voor ouderen. In verpleeg- en verzorgingshuis De Keyzer in Amsterdam luisteren en kijken ouderen naar een concert.
Er rolt een traan over de wang van Frits (83). Hij vertelt dat hij recent zijn vrouw is verloren en dat ze altijd samen naar klassieke concerten gingen. „We kochten kaarten voor het hele jaar. Nu had ik ook al kaarten, maar ja… Ik kon er niet naartoe, want ze was er ineens niet meer.”
Bij verzorgingshuis De Keyzer in Amsterdam zitten August (77), Riek (79) en Frits samen in een zaaltje. Voor alle drie is het de eerste keer dat ze een VR-bril opzetten. „Ik val zo toch niet mijn stoel uit?”, vraagt Riek lachend. „Het is een hele lichte bril, dus daar hoeven jullie je geen zorgen over te maken”, zegt Jan Schipper, directeur van Maya VR. Het bedrijf is gespecialiseerd in VR; zo kunnen ouderen bijvoorbeeld al langer een virtuele citytrip maken. Met VR willen ze de levenskwaliteit van ouderen op zorglocaties verbeteren en de werkdruk van zorgpersoneel verlichten.
Een van de projecten van Maya VR: een virtueel klassiek concert van strijkorkest Amsterdam Sinfonietta. De klassieke stukken waar onder anderen August, Riek en Frits met de VR-brillen naar kijken en luisteren, zijn Mozarts Sinfonia concertante (1779), Dvořáks Serenade (1875), en het modernere Aria van Jörg Widmann (2015). De drie stukken werden eind vorig jaar door Amsterdam Sinfonietta ingespeeld in onder andere Musis in Arnhem. De camera’s stonden middenin het orkest.
Frits krijgt een VR-bril en koptelefoon opgezet en begint te stralen terwijl hij in zijn stoel draait en om zich heen kijkt. Riek moet even wennen: „Ik kan alleen maar met één oog kijken.” Iedereen kijkt elkaar verbaasd aan. „Ja, ik ben laatst geopereerd aan het andere oog.” August krijgt als laatste de bril op: „Ik laat het lekker over me heen komen.”
Met een VR-bril luisteren en kijken ouderen in zorgcentrum De Keyzer in Amsterdam naar een klassiek concert.
Jan Schipper vertelt: „Met dit project willen wij cultuur, in de breedste zin van het woord, weer beschikbaar maken voor een doelgroep voor wie dit minder toegankelijk is, door bijvoorbeeld verminderde mobiliteit of financiële middelen.” Chris Meeuwissen, hoofd marketing van Amsterdam Sinfonietta, is vandaag speciaal naar De Keyzer gekomen voor de sessie met de VR-brillen. Meeuwissen: „Onze doelgroep bestaat voor een groot deel uit oudere mensen, op een gegeven moment zie je juist die mensen verdwijnen uit de zaal. Door mee te werken aan dit project, kunnen wij er ook in die periode van hun leven voor hun zijn.”
Het klassieke concert wordt sinds begin oktober aangeboden via de VR-brillen. Maya VR wordt inmiddels gebruikt door meer dan honderd zorgteams, verspreid over heel Nederland, zo laat het bedrijf weten. Die teams werken in uiteenlopende omgevingen: van grote woonzorglocaties met meer dan vijfhonderd bewoners tot dagbestedingen waar ouderen uit de wijk samenkomen, en van wijkzorg tot thuiszorgteams die de bril meenemen tijdens huisbezoeken. Op het moment hebben zo’n 17.000 ouderen op zorglocaties directe toegang tot de VR-brillen, vertelt Schipper.
August is al snel uitgekeken: „Ik vind het niet echt een vooruitgang. Maar ik heb een beetje een dikke kop,” zegt hij grinnikend, „dus dat ding zit ook een beetje oncomfortabel.” Hoewel Schipper zegt dat dit bij te stellen is, houdt August het liever voor gezien.
Terwijl Riek voorzichtig om zich heen kijkt en Frits de rol van de dirigent over lijkt te willen nemen, vertelt August waarom het voor hem niet werkt: „Ik ga zelf nog naar klassieke concerten. Ik kan me wel voorstellen dat dit op den duur een goede optie zou zijn.”
Wanneer een van de stukken eindigt, barst Frits los in applaus: „Oh prachtig. Zo prachtig.” Iedereen geniet van zijn plezier.
Met een VR-bril luisteren en kijken ouderen in zorgcentrum De Keyzer in Amsterdam naar een klassiek concert.
Wanneer de brillen weer worden afgedaan, blijft het even stil in de ruimte. Riek: „Het is wel leuk dat ik zo op mijn oude dag nog een beetje cultuur meemaak. Ik vond het zo gaaf dat ik kon meekijken in de zaal, met die violen, cello’s en bassen om me heen. Alsof je zelf een musicus bent.” „Je hebt echt een beleving zoals in een concertzaal,” zegt Frits. „Je kunt iedereen zien, wat ze doen, hoe ze spelen. Ik kon zelfs de noten bijna meelezen.” „Het zal vast nog verder doorontwikkeld worden”, denkt August, „maar dat het überhaupt al mogelijk is om dit zo mee te maken. Dat is gewoon geweldig.”
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Source: NRC