Hoewel het voor de universiteit in het Duitse Tübingen nog een raadsel is hoe de twintig giftige spinnen uit Zuid-Amerika in de kelder zijn terechtgekomen, zijn experts niet verbaasd. De vondst van de Chileense kluizenaarsspinnen is door hun dodelijkheid wel "fascinerend".
Een medewerker van de universiteit deelde een foto van de spinnen met de Duitse spinnenexpert Hubert Höfer, die er vervolgens twintig heeft gevangen en heeft overgebracht naar het natuurhistorisch museum in Karlsruhe. In het hele universiteitsgebouw zijn uit voorzorg kleefvallen neergezet, zegt een woordvoerder tegen NU.nl.
De universiteit weet niet waar de spinnen, met een maximale grootte van 40 millimeter, vandaan zijn gekomen en zegt dat het onmogelijk is om dat nu nog te achterhalen. Bioloog en onderzoeker Matyas Bittenbinder vindt het "fascinerend" dat deze spinnensoort is opgedoken in Duitsland. "Van de ruim 50.000 spinnensoorten zijn er maar honderd echt gevaarlijk en slechts twintig potentieel dodelijk. Daar is de kluizenaarsspin er dus een van."
Toch is het aantal mensen dat doodgaat aan een beet van de kleine bruine spinnen erg klein, zegt bioloog Peter Koomen. Chileense autoriteiten hebben in tien jaar jaar 43 sterfgevallen geregistreerd. Vooral ouderen, jonge kinderen en mensen met een slechte gezondheid lopen het risico dat ze overlijden als een beet niet op tijd wordt behandeld.
Maar in veel gevallen leidt een beet niet tot de dood. De spinnen staan er vooral om bekend dat ze "lelijke en pijnlijke wonden" kunnen veroorzaken, zegt Koomen. "Het gif zorgt voor celoplossing, waardoor je huid als het ware wegrot om de beet heen. Dat is vervelend, maar niet dodelijk." Pas als het gif direct in je bloed terechtkomt, kan het leverfalen veroorzaken met de dood tot gevolg.
Het is de eerste keer dat deze spinnensoort uit Zuid-Amerika is opgemerkt in Duitsland, maar niet voor het eerst in Europa. In Finland werd ruim vijftig jaar geleden ook een kleine kolonie kluizenaarsspinnen ontdekt, toevallig ook op een universiteit. De dieren werden met Argentijnse appels meegevoerd die bedoeld waren als voer voor proefdieren van de universiteit.
Kluizenaarsspinnen zijn eerder in containers en scheepsladingen meegereisd naar onder meer de Verenigde Staten, Canada en Australië. Vermoedelijk zijn de spinnen op eenzelfde manier in het Duitse universiteitsgebouw terechtgekomen, zegt insecten- en spinnendeskundige Gerard Pennards. "Deze spinnen kruipen graag in donkere hoekjes, zoals in transportkisten. En wereldwijd transport is de afgelopen jaren alleen maar toegenomen en sneller geworden."
Doordat een kist met bijvoorbeeld koffiebonen niet eerst wekenlang op een schip hoeft te staan maar al binnen enkele dagen in het land van bestemming is, hebben per ongeluk meegereisde soorten een grotere kans dat ze de reis overleven, zegt hij. "Zo worden regelmatig verschillende spinnen- en insectensoorten meegevoerd." Echt verrast is hij daarom niet door de ontdekking.
Een andere mogelijkheid is dat de spinnen in iemands koffer zijn gekropen, vult Koomen aan. "Als net een zwangere vrouwtjesspin de reis naar Duitsland heeft overleefd, heb je de poppen aan het dansen."
Als de omstandigheden gunstig genoeg zijn, kunnen meegereisde soorten - ook wel exoten genoemd - overleven in hun land van aankomst. Wat betreft de kluizenaarsspinnen is een kelder een perfecte omgeving om in te overleven. Ze houden van vochtige plekken die een stabiele, relatief hoge temperatuur hebben. "Kelders zijn vaak donker en hebben een vrij constante luchtvochtigheid", zegt Pennards.
Daarnaast hebben spinnen weinig eten nodig. Ze kunnen weken leven van een insect. "Als je thuis goed rondkijkt, kom je waarschijnlijk van alles tegen: muggen, mieren, kakkerlakken, zilvervisjes en noem maar op. Dat zal daar niet anders zijn en dus is er genoeg eten om te overleven en zelfs om zich voort te planten."
Als exoten het heel goed doen in hun nieuwe leefomgeving, kunnen ze een bedreiging vormen voor inheemse plant- en diersoorten. Denk bijvoorbeeld aan de Amerikaanse rivierkreeften die in Nederland zijn gevestigd. Dat zoiets ook zal gebeuren met de kluizenaarsspin in Duitsland is erg onwaarschijnlijk, zeggen de deskundigen.
Ook is de kans dat studenten ze ineens zien rondkruipen door het gebouw klein. Volgens Pennards kunnen de spinnen buiten de kelder moeilijk overleven. "In de rest van het gebouw schommelt de temperatuur te erg en is het niet vochtig genoeg. En buiten wordt het nu al snel te koud."
Source: Nu.nl algemeen